Stad van Morgen radioprogramma

Vanaf woensdag 21 september 14.00 tot 15.00 is de Stad van Morgen samen gaan werken met Rara Radio. Een uur lang praten we thematisch over onze samenleving waarin de mens en de essentiële waarden voor ons duurzame (voort)bestaan centraal staan. Luister hier naar de eerste opnamen waarin Jean-Paul vertelt wat we van plan zijn te gaan doen.

Maandelijks verdelen de weken in 4 hoofdstukken, 3 in het Nederlands en 1 in het Engels. De sessies worden doorspekt met muziek dat passend gemaakt per onderwerp. Het onderwerp en het karakter van de module communiceren we via Social Media en deze website:

  • Waar gaat het over?
  • Sociale ontmoetingen
  • Concrete projecten
  • Sessie in het Engels

Waar gaat het over?

We behandelen thematisch en inhoudelijk de vijf kernwaarden van Sustainocratie. We kijken wat het doet met de verschillende pilaren van onze maatschappij, zoals de inwoners, bedrijfsleven, overheid, wetenschap en het onderwijs. We laten partners aan het woord om de veranderingen bespreekbaar te maken vanuit hun eigen perspectief. Ook hoe lastig het vaak is om vanuit een geldafhankelijke belangen wereld zaken voor elkaar te krijgen terwijl dat in Sustainocratie wel of beter lukt.

Sociale ontmoetingen

We leven in een wereld vol culturen, overlappingen en ontmoetingen. Dit komt door migraties via werk, oorlogsvluchtelingen, honger of andere dreigingen of kansen. Maar ook door samenwerking, studies, projecten, enz.

Belangrijk is het onderlinge respect voor elkaar door kennis te maken met elkaars cultuur. Tijdens deze uitzending een keer per maand gaan we in gesprek met iemand uit een andere cultuur of van onze eigen cultuur die praat over de kansen en mogelijkheden die de kernwaarden scheppen voor hem of haar.

Concrete projecten

In dit blok gaan we in de keuken kijken van concrete project voorbeelden die we in de Stad van Morgen tot uiting brengen. Denk aan AiREAS voor een gezonde lucht, FRE2SH voor stadslandbouw en de voedseltransitie, COS3i voor onze sociale banden onderling en zorg voor elkaar of de School of Talents en Wellness met betrokkenheid van jongeren uit binnen en buitenland.

Engelstalig

Een keer per maand doen we opname blok in het Engels, nodigen we Engelstalige sprekers uit en doen we Engelstalige gesprekken. Ook hier passen we de verschillende vormen toe en laten dat weten via de Engelstalige blogs: www.sustainocracy.blog en www.wordhappinessbird.com .

Mocht je het leuk vinden om mee te werken aan dit radioprogramma neem dan contact op met Jean-Paul via jp@stadvanmorgen.com

Wat is de Stad van Morgen

Als mens zijn we allemaal verantwoordelijk voor ons voortbestaan. Dat vertaalt zich in een vijftal essentiële voorwaarden. In onze huidige maatschappij hebben we die verantwoordelijkheden versnippert en ondergeschikt gemaakt aan gefragmenteerde politieke en economische belangen, met alle gevolgen van dien.

Onze gezamenlijke verantwoordelijkheden (mens en instanties samen)

Om die gezamenlijke verantwoordelijkheid te dragen hebben we een nieuwe laag toegevoegd aan onze maatschappij: De participatie laag, niveau 4. Hierin participeren zowel de overheid als de inwoners, de kennisinstellingen, het onderwijs en het bedrijfsleven in die gemeenschappelijk verantwoordelijkheid voor het herstellen en handhaven van onze essentiële waarden. Stad van Morgen organiseert en verbindt op niveau 4. Stad van Morgen is een stichting (Stichting STIR) en houdt zich bezig met alles wat je maar kunt bedenken in een samenleving en altijd vanuit die gemeenschappelijke waarden.

Voorbeelden van initiatieven die op dit niveau zich ontwikkelen kunt u in dit plaatje zien. Er kunnen er steeds meer bijkomen afhankelijk van de prioriteiten die we met elkaar vorm willen geven. Water bijvoorbeeld is nog een knelpunt waar we graag een niveau 4 samenwerking zouden creëren. Maar die is er nog niet. Andere zijn er al wel, zoals AiREAS (luchtkwaliteit en gezondheid), FRE2SH (regionale voedselzekerheden), COS3i (sociale inclusie en gezonde levensstijl)…..

De verbinder op niveau 4 is een onafhankelijk Sustainocraat. Iedereen kan meedoen op dit niveau dat zich sterk projectmatig ontwikkelt, gebruik makend van de bestaande instellingen en betrokken mensen.

Waarom het noodzakelijk is om alle instellingen om te vormen tot 4 x WIN leiderschapsstructuren

De mensheid heeft geleerd om vrijuit van de natuur te nemen voor haar eigen voordeel. Dat is oké als dit binnen de grenzen van het redelijke gebeurt. Het is niet oké als we dit onbeperkt benutten voor ons financial gewin. Dit is wat er is gebeurd sinds het industriële tijdperk. De culturele mentaliteit van een economie van groei heeft onze planetaire hulpbronnen gekannibaliseerd. Het heeft een punt van parasitair misbruik bereikt dat maar één toekomst heeft: totale ineenstorting.

Toch valt geen van de individuele instellingen iets te verwijten. Hun bestaan ​​is gebaseerd op deze gangbare praktijk die gevoed wordt door onze consumptiedrang. Als we de catastrofale perspectieven willen ombuigen, moeten we de instellingen een middel geven om te groeien zonder het materiële misbruik. 4 x WIN is de oplossing. In plaats van het onbeperkt nemen van de natuur te vertalen in geld, baseren we onze economie op de multidimensionale waardecreatie voor de mens (kernwaarden), de samenleving en onze omgeving. Dit is een divers veld van onbeperkte innovatieve ontwikkeling en groei in een nieuwe financiële wereld waar de afhankelijkheid van materiële hulpbronnen kan worden geminimaliseerd, circulair en zelfs regeneratief kan worden gemaakt. We worden veel afhankelijker van onze creativiteit als waarde dan van onze blinde consumptie.
Dit heeft ook een zeer belangrijk effect op de overheids- en semi-overheidsstructuren. Deze groeiden uit tot kostbare saneringsinstellingen, die de gevolgen van deze destructieve 1 x WIN-houding opvangen. Zodra 4 x WIN is aangenomen, wordt de overheid een waardevolle partner in het verbinden van het regionale 4 x WIN-ecosysteem naar optimaal lokaal welzijn en duurzame ontwikkeling. De kosten van de overheid als faciliterende dienst zullen sterk verminderen, terwijl de effectiviteit ervan toeneemt. Een integrale WIN-situatie voor alle betrokkenen.

Onze planeet zal zich regeneratief herstellen. Onze menselijke soort wordt gezonder, productiever en veerkrachtiger, terwijl onze innovatie ons welzijn zal verzekeren. We zullen allemaal betrokken zijn bij de gedeelde distributie van onze waarden en zekerheden. De stap naar 4 x WIN is een keuze, een bewustzijn evolutie. Het waarderen van onze voordelen zoals gezondheid of veiligheid, en zelfs onze proactieve samenwerkingsrelatie met onze natuurlijke omgeving, is een nieuw gebied van financiële ontwikkeling dat kan worden vergeleken met de manier waarop blockchain en de cryptowereld werken. Waarde geven aan vertrouwen, identiteit, authenticiteit, verantwoordelijkheid, welzijn, enz. heeft een veel grotere en duurzamere impact. Het levert een onbeperkte financiële groei vanuit een veel solidere basis dan de materiële vernietiging voor massaal geproduceerde en gedistribueerde producten die niemand nodig heeft en alleen verdere vervuiling en bergen en zeeën van onproductief afval veroorzaakt.

Ooit zal 4 x WIN de norm zijn voor alle instellingen.

Fontys en AiREAS toegepast leren

Met de komst van studenten uit verschillende Europese landen (Portugal, Tsjechië, Frankrijk, India, Italië, Denemarken, Nederland) naar Fontys IT is AiREAS betrokken geraakt om ze een week lang uit te dagen. Via onze eigen School of Talents doen we dit al jaren maar dit is de eerste keer dat we uitgenodigd werden door de educatieve wereld zelf. De insteek van AiREAS was om hen te betrekken bij onze visie van het samen nemen van verantwoordelijkheid voor onze gezondheid en een gezonde samenleving. Fontys had al contact gelegd met TNO wegens het regionale meetnetwerk en met de gemeente Eindhoven over de toepassing van technologie in het stedelijk domein. De studenten kwamen uit twee omgevingen: IT/ICT en Bedrijfskunde/Marketing.

Naast de uitdaging van gezondheid gedreven verstedelijking bracht ik ook het 4 x WIN ondernemen onder de aandacht. De week bestond voor AiREAS uit drie onderdelen: de introductie, inspireren en verbinden, eindresultaat bejubelen.

De studenten waren positief verrast over de werkwijze, de vrijheid die ze kregen om te werken aan een complexe uitdaging uit het dagelijkse leven. Dit leren we niet in onze academy, stelden ze. Het was een werkelijk oogopener en een bron van inspiratie om hiermee door te gaan in onze professionele ontwikkeling.

Ze hebben allemaal een geweldige prestatie neergezet. Ze waren betrokken, creatief, communicatief en enthousiast.

Een dag groene initiatieven filmen in Eindhoven met Earthbeat bleek niet genoeg

Om 11 uur zou de cameraploeg uit Luxemburg via Maastricht in Eindhoven zijn. Vroeg omdat dit gevraagd was door een van de wethouders die graag de vergroening en autoluwte van de Vestdijk wilde laten zien. Want dat is wat men uiteindelijk voor de hele binnenring in gedachten heeft. Helaas had de wethouder op het laatste moment andere belangrijke dingen te doen. Niet getreurd. De CreatiVelos waren toch al iets vertraagd en werden uiteindelijk met een vrachtwagen naar Eindhoven gebracht. Een andere wethouder, Rik Thijs, had zijn agenda aangepast en wilde graag het Clausplein laten zien. Dat bleek een pareltje van inventieve vergroening in de binnenstad. Het groene plein als alternatief voor de oude verstening heeft vele voordelen. Zo is het een heerlijke sociale plek voor de omwonenden en alle bezoekers. Tevens draagt het groen bij aan het verminderen van de stedelijke, ongezonde hittestress. Wat minder zichtbaar is op het eerste gezicht licht de wethouder toe. Onder de grond is er een parkeergarage, dan een water opvang systeem en daarna de groenvoorziening. Deze multifunctionaliteit is een ingenieus kunstje moderne stadsopbouw. Dit wil men nu op 10 verschillende plekken in de binnenstad uitvoeren. Wow. 5 voetbalvelden groen in de binnenstad van Eindhoven? Wie had dat durven denken?

Wethouder Thijs is op zijn gemak in het Engels en trots op de zichtbare resultaten in de stad. En ambitieus om daarin door te pakken.

Een documentaire is wat anders dan een interview

Daar sta je als wethouder en krijg je ineens pittige vragen op je afgevuurd. Met verschillende camera’s worden de gesprekken, ook de voorbereidingen, opgenomen. Men is niet tevreden met het standaard verhaaltje. Er wordt doorgevraagd. Wie heeft dit bedacht? Hoe lang heeft het geduurd? Wie heeft er allemaal meegeholpen? Hoe kunnen we toegepaste technieken zichtbaar maken? Waarom is dit zo belangrijk? Na ruim 45 minuten vraag en antwoord, onder het oog van de camera’s lieten we de wethouder weer los. Uiteindelijk gaat het niet alleen om de resultaten maar ook “het verhaal” er achter. Dat alles samen is inspirerend voor andere gebieden die misschien met soortgelijke plannen rondlopen. Karakteristiek voor Eindhoven is de openheid waarmee hierover gesproken wordt. De complexiteit wordt niet uit de weg gegaan, ook niet de moeite die het heeft gekost om iets fundamenteel van de grond te krijgen. Het eindresultaat, hoe inspirerend en nuttig ook voor de gezondheid en kwaliteit van de leefomgeving, is een topje van een grote ijsberg van inzet, samenwerking en doorzettingsvermogen. Daar staan om dit te vertegenwoordigen is een hele eer maar het is juist ónze taak om niet alleen het topje zichtbaar te maken, maar het geheel.

Tsja, en dan lopen spontaan Mieke en Joop van Bree voorbij. Beide zijn ze al jaren bestuurlijk actief in Waterschap de Dommel. Het verhaal van de wethouder en het Clausplein is koren op hun molen. Jarenlang hebben zijn “gevochten” (de woorden van Mieke) om het waterbeleid in de gemeente de juiste aandacht te geven, inclusief de vergroening. De waterschappen zorgen voor voldoende en schoon oppervlakte water in de regio. Maar dat is niet eenvoudig als het structureel verspilt en vervuild wordt. Vol enthousiasme nemen ze ons mee naar het Lichtplein, vlakbij. Daar is nog geen vergroening zoals op het Clausplein. Het is nog een en al steen. Maar de plannen liegen er niet om.

Mieke bereidt zich voor met de microfoon op het Clausplein. Maar uiteindelijk wil ze toch naar het Lichtplein

Al met al ben je dan al snel langer bezig dan de gereserveerde twee uur. De volgende afspraak staat te wachten, op ongeveer 1 km afstand. Dus thema’s zoals de autoluwe stad, de historische indrukken in de fietsenstalling, de verdichting, de elektrische bussen, de sociale cohesie initiatieven in de wijken en tussen de enorme culturele diversiteit in Eindhoven, de vergroening van Brainport, de stadspoorten, enz moeten we derhalve laten liggen. We gaan naar het onderwijs.

Onderwijzen en leren is niet hetzelfde

We gaan naar Fontys. Daar worden we opgewacht door coördinator Elke van der Valk samen met één student en enkele docenten. Het eerste wat mij opviel was dat ik Fontys niet meer terug kende. Gedurende enkele jaren had ik daar elke twee weken avondcolleges gegeven. Tot mijn verbazing was het campus vergroend, waren er gebouwen bijgekomen, ook afgebroken en de hele sfeer was ineens anders. Ik heb de nadruk gelegd op de aanwezigheid van één student omdat na de kennismaking en het snappen wat de bedoeling was, er ineens andere studenten mee gingen doen. Ook de docenten waren enthousiast. Studenten deden hun verhaal met veel passie en gedrevenheid. Ze vertelden niet uit een boekje maar uit hun eigen belevingen en leerervaringen. Overduidelijk werd dat het onderwijs aan het transformeren was, net als de stad die we hadden gezien. Docenten waren geen zenders meer maar faciliterende bronnen van inspiratie en support voor studenten die zelf op onderzoek uit gingen. Ik herkende veel van de School of Talents & Wellness terug in de aanpak.

Docent Niels van Maaren is erg blij met de ontwikkeling van Fontys en zijn rol die hij erin als docent kan spelen door de SDGs te integreren in het leersysteem.

Als je ineens én een transitie van het onderwijs, het leersysteem, de leeromgeving, de verhalen van de docenten én die van de vele studenten wilt vastleggen dan ben je wel een tijdje bezig. Het uurtje dat we ervoor uitgetrokken hadden bleek al snel veel te weinig. Arme Maartje Kreike die in het voedselbos op ons zat te wachten.

Vergroening in niet genoeg

In het voedselbos treffen we niet alleen Maartje maar ook Ben Nas. Ben is al jaren bezig om eetbaar groen te introduceren in zijn buurt in Gestel om het sociale contact tussen de mensen te bevorderen. In samenwerking met de gemeente is dat nu gelukt. Maartje heeft het voedselbos overgenomen van vorige pioniers en duidelijk haar stempel gezet in de diversiteit van plantengroei en activiteiten op het terrein. Maartje heeft veel kennis van planten en de geneeskundige krachten ervan. Vol verve neemt ze de gedachten van de deelnemers mee in de wereld van healing in plaats van de pleisterplakkerij van de farmaceutische industrie. Ze werkt samen met het onderwijs en tracht ook kwetsbare groepen te betrekken en inspireren. Haar doel is, net als Ben, om de mens bewust te maken van haar omgeving en het ongekende nut ervan, bijvoorbeeld via voeding. Ze zou graag zien dat de vergroening van de stad gepaard gaat met de voedselvoorziening in de wijken middels kruiden, vruchten, eetbare planten, enz.

Maartje vertelt hoe kruiden helpen bij kwaaltjes

Als er tussen de aanwezigen een grote groep Luxemburgse studenten meekijkt die nog nooit een voedselbos hebben gezien, zelfs er niet van gehoord hebben, dan zijn we niet gauw uitgepraat. Ook hier was er materiaal genoeg om een hele dag te draaien met de camera’s. De entertainment die we voorzien hadden in het voedselbos was komen te vervallen. De deelnemers waren moe van de vele indrukken en wilden inchecken in hun hotel. Gelukkig was het programma van 17:00 in de stad komen te vervallen omdat we dit al in de ochtend hadden gedaan (Clausplein). Dus was er ruimte voor wat relax. Om 19:00 sloten we de dag toch sociaal af met lekker eten in Foodgallery op het Stratumseind. Na alle beperkingen van corona was het een gevoel van thuiskomen bij onze sociale partners in de horeca. De bezoekers uit Luxemburg waren onder de indruk van Eindhoven en besloten weer terug te komen ergens in de toekomst. Het verhaal van Eindhoven is nog niet af. Voldoende wellicht als inspirerende boodschap naar de klimaatconferentie in Glasgow (COP26) maar als je over enkele jaren terugkomt in Eindhoven dan ken je de stad waarschijnlijk niet meer terug.

Jean-Paul Close en Jörg Altekuse hebben de handen in een geslagen op gebied van samenwerking aan een gezonde, samenredzame wereld.

De videofiets COP26 komt naar Eindhoven

In samenwerking met Youth4Planet (Luxemburg) en Unstitution (Oxford, UK) verbinden we Eindhoven en Brabant aan de fietsroute die positieve initiatieven voor de luchtkwaliteit, onze gezondheid en het klimaat met elkaar verbindt. De route is gemotiveerd door de UN klimaatconferentie in Glasgow (november 2021). Eén van de twee routes laten we door Eindhoven lopen dankzij de AIREAS samenwerking. Deze AiREAS samenwerking laten we ook uitnodigend zien in alle deelnemende regio’s via verbindende workshops, metingen aan de reizende fietsen, speciale evenementen op pleinen en bij scholen. We dagen ook uit tot het maken van positieve filmpjes (Storytelling for sustainable solution – Earthbeat) die we onderweg met de videofiets, en tijdens COP26, kunnen tonen aan iedereen.

De voorbereidende discussies online met het kernteam

De Verenigde Naties en Luxemburg hebben al hun financiële medewerking toegezegd. We nodigen ook de overheden zoals die van Brabant en Eindhoven uit om een bijdrage te leveren. Ook met Duitsland en Vlaanderen versterken we samenwerkingsbanden, ook voor ná COP26. Verder nodigen we jongeren, scholen en actieve burgergroeperingen uit om samen de verschillende inhoudelijke thema’s vorm te geven. Denk hierbij aan:

  • het deelnemen aan de workshops over het maken van leuke filmpjes (Storytelling)
  • het deelnemen aan de workshops over gezondheid en luchtkwaliteit (AiREAS)
  • het samen creëren van evenementen met de fietsen, op pleinen, bij scholen, met toespraken, leuke acties, inspirerende momenten, enz
  • het uitvoeren van de uitdagingen
  • enz

Meedoen kan door jezelf, je community of initiatief, of instelling aan te melden: jp@stadvanmorgen.com .

Cocreatie programmas die uit de School of Talents and Wellness wekelijkse zoom sessies zijn ontstaan

Het is altijd weer een beleving om een groepje mensen bij elkaar te brengen en ze samen tot co-creatie te motiveren en begeleiden vanuit het Sustainocratische gedachtegoed. We hebben het al zo vaak eerder gedaan. In het onderwijs via de ontmoeting met jongeren uit binnen en buitenland, in formele omgevingen zoals AiREAS, FRE2SH of COS3i. Steeds was het een openbaring. Maar nog nooit hadden wij het gedaan vanuit een wereldwijd perspectief. Dankzij Covid19 besloot ik het te proberen. Uiteindelijk willen we allemaal die “betere wereld” en kunnen we die het beste samen creëren in plaats van afwachten tot iemand anders het doet.

Het eerste cocreatie programma dat ontstond werd de World Happiness Bird genoemd. Het werd ons doel om positiviteit, geluk en het vertrouwen in doelgerichte en oplossingsgerichte samenwerking (cocreatie) te verspreiden over de gehele wereld. Dit deden we niet door erover te praten of te prediken. We deden het via de positieve uitnodiging. Uiteindelijk deden mensen en instanties uit 15 landen mee. Het hoogtepunt was op 21 Maart tijdens de wereld geluksdag en het officiële begin van de Lente (Equinox en Earthday).

We hebben nu besloten dat we doorgaan met de World Happiness Bird als metafoor voor onze positiviteit en maatschappijvisie gebaseerd op overvloed door cocreatie en gelijke verdeling.

  • World Happiness Bird site
  • Elke maand een ander thema relateert aan actie, bewustwording en cocreatie van waarden
  • Iedereen in de hele wereld mag meedoen

Verder gaan we experimenteren met een wereldwijd Radioprogramma van onszelf. Dit zal 3 uur per dag uitzenden vanaf 16:00 tot 19:00 CET (onze tijd), in het Engels. Sommige dagen zullen in het Spaans worden uitgezonden.

Verder gaan we de gezondheid gedreven regio aanpak (Health Valley) verder uitbouwen. Het filmpje dat we via de zoom opnamen vanuit Thailand geeft een beeld over betrokkenheid, samenredzaamheid en waarden gedreven samenwerking. Samenredzaamheid is de nieuwe rijkdom omdat het overvloed, delen met elkaar, zorg voor en met elkaar en positieve sociale interactie stimuleert. Dit levert geluk, blijheid en samenhorigheid op. We hebben al voorbeelden bezocht via COS3I in:

  • Polen
  • Portugal
  • Thailand
  • Bali

Ons doel is dat overal, zeker nabij de steden, dicht bij of met de lokale mensen, gezondheid gedreven gebieden ontstaan die diensten, producten maar ook verblijf, gezonde lucht, voeding, recreatie, meditatie enz bieden. Dit willen wij lokaal en wereldwijd verbinden met iedereen, jong en oud, ook voor educatieve processen en participerend leren. Alles is cocreatie. Dat wil zeggen dat we als beweging van Sustainocratie geen eigendom ambities hebben. We verbinden juist de intrinsieke motivatie van mensen en instellingen om welzijn te creëren samen en hierdoor positiviteit uit te stralen waar een aantrekkingskracht van uit gaat.

Bovenstaande is de oogst tot nu toe, na 6 maanden cocreatie wereldwijd. We zijn benieuwd wat we de komende 6 maanden gaan neerzetten. We zullen het zien.

Verkeerde structuur levert verkeerde resultaten – deel 1 overheid

Onze nationale overheid organiseert en financiert zich op een verkeerde manier, zodanig zelfs dat ze gedrag stimuleert waar ze daarna veel middelen voor nodig heeft om de consequenties aan te pakken of op te lossen. Zo voedt deze structuur haar eigen problemen en ontleent vervolgens macht eraan via regels en meer belastingen. Dit leidt tot een aaneenschakeling van crisissen waar de politieke structuur voor een belangrijk deel zelf verantwoordelijk voor is.

Dit is natuurlijk historisch zo gegroeid, niet uit onwil maar de logica van keuzes die in de context van een bepaalde tijd zijn gemaakt. Maar inhoudelijk is de oude context al lang niet meer wat het was. Daarom is de werkwijze die destijds voldoening bracht nu niet meer relevant, zelfs contraproductief! Om dit te doorbreken zouden we het hele systeem moeten ontslaan. Daar lossen we echter niets mee op omdat de politiek niet de enige is die aan transformatie toe is. Wel is zij verantwoordelijk voor het al dan niet vasthouden aan een kader waaraan de rest van de maatschappij (verplicht) is verbonden. Op termijn ontwikkelt zich een morele aansprakelijkheid voor het NIET accepteren van een nieuw kader. In zo’n situatie zijn we nu aangeland. Het MOET anders.

Daarom is het nodig dat een vernieuwd kader wordt aanvaard van waaruit het oude “fout geworden” kader zichzelf saneert. De introductie van Sustainocratie, waarin de mens en natuur centraal staat vanuit een vijftal duidelijk gedefinieerde kernwaarden, is zo’n kaderaanpassing. Het vervangt het kader van “met geld en controle lossen we alles op” niet meteen maar nuanceert het door het kader eromheen aan te passen. Dit noemen we niveau 4 bewustzijn gedreven samenleving en co-creatie, een toevoeging aan de reeds bestaande niveau’s 1 (basis infrastructuur), 2 (geïntegreerde infrastructuur, inclusief zorg) en niveau 3 (technologische gedreven SMART society).

Maar laat we eerst kijken waar de schoen wringt tot en met niveau 3 (SMART society)

Inkomstenstromen van de overheid

Dat de overheid belust is op belastingen is algemeen bekend. In Nederland wordt er op nagenoeg alles belasting geheven, je kunt het zo gek niet bedenken. Toch is de grote stroom van inkomsten van de landelijke overheid te verdelen in een aantal grote hoofdlijnen, die tevens leiden tot de problemen waar we mee kampen. In de plaatjes zien we de overheid begroting van 2006 (ongeveer 140 Miljard) en 2020 (ruim 300 Miljard).

Als we plaatjes naast elkaar leggen zien we dat de overheid haar presentatie heeft aangepast. Waar voorheen (2006) de belasting over twee grote delen werd weergegeven, met apart een bijdrage van gastbaten, zijn het er nu drie. Dat komt door de privatisering van o.a. de zorg via verzekeringen. De drie hoofdlijnen zijn nu: directe belastingen, indirecte belasting en verzekeringen (zorg, volks en werk), elk goed voor ongeveer een derde van de inkomsten. In 2020 gaat het om ruim 300 Miljard Euro, zowel aan de kant van de inkomsten als de uitgaven.

Directe belastingen:

Dit bestaat vooral uit Omzetbelasting (BTW) en Accijns. Dit is de belasting die we betalen over alles wat we consumeren. Deze belasting is op 1 januari 1968 ingevoerd en was destijds 12%. Gaandeweg is deze verhoogd. Sinds 2012 is deze 21%. In 2006 was deze 19% (steeds het hoge tarief). We zien bijna een verdubbeling van de BTW, van 37 Miljard naar 60 Miljard. Hoe meer of hoe duurder we consumeren des te groter de BTW inkomsten voor de overheid. Maar consumptie is juist het probleem. Het vernietigt en vervuilt onze omgeving waardoor regelgeving en bureaucratie groeit. Ook veroorzaakt overconsumptie welvaartsziektes die de zorgkosten doen groeien maar ook onze kwetsbaarheid voor virussen, stress en andere problemen. We worden misschien wel ouder maar het beroep op zorg wordt tevens groter door gebrek aan focus op gezondheid.

De overheid heeft het geld nodig om de goederenstromen en verkoop zo goed mogelijk te faciliteren. Winkels, logistiek, wegen en spoorinfrastructuur, havens, vliegvelden enz zijn hier onderdeel van. De maatschappij zelf wordt aangestuurd vanuit “koopkracht”, ofwel de middelen die mensen gemiddeld (let wel het gaat om de som van iedereen, niet het probleem van ongelijke verdeling, armoede, en andere morele zaken) kunnen uitgeven. Culturele evenementen zijn consumptie gericht. In de mond van sociologen en zelfs overheid adviseurs (lees, operationele overheid structuur, niet de politiek die de structuur aanstuurt) spreekt men over een sterk gestructureerde ONGEZONDE maatschappij. De politieke en overheid afhankelijkheid van deze directe belastingen voert de ongezondheid en bijbehorende kosten alleen maar op.

Indirecte belastingen:

Dit bestaat vooral uit loon en inkomstenbelasting over gesalarieerde arbeid. Hoe meer mensen een arbeidscontract hebben hoe beter de overheid erop vaart. Steeds meer mensen vallen echter buiten de boot van deze vorm van “oorspronkelijke” (lees industriële) arbeid door verplaatsingen naar lagelonenlanden, automatisering, kostenbesparingen. 

Andere vormen van “werk” ontwikkelen zich gestaag, zoals zzp’ers en klein mkb in het gebied van maatschappelijke waardecreatie (bewustwording, natuurlijke geneesmiddelen, spiritualiteit, duurzaamheid, kunst en expressie, enz). Dit wordt door de landelijke overheid uit eigenbelang ontmoedigd en valt veelal buiten gestructureerde, ongezonde belangen wereld die de politiek vast blijft houden. Deze groeiende groep is enorm kwetsbaar doordat ze niet gefaciliteerd wordt in het systeem en vormt een steeds grotere kritische massa dat de oude politieke overheid cultuur ter discussie stelt.

Daarentegen vinden meer mensen een baan in de controlerende bureaucratie en de zorg. De laatste decennia heeft deze structuur zo’n grote ontwikkeling doormaakt dat de politiek er een geheel eigen belastingdruk rondom heen heeft gebouwd in de vorm van verzekeringen. In 2006 werd de kosten voor “volksgezondheid, welzijn en sport” nog begroot met 13,7 Miljard, zo’n 10% van het totaal. Sociale zekerheid en werkgelegenheid was de grootste post met 24,6 Miljard.

Anno 2020 (slechts 14 jaar later) is dit allemaal schrikbarend anders geworden. Dit toont de onhoudbaarheid van het kader voor hen die het in willen zien. Maar er zijn ondertussen giga belangen aan verbonden.

Verzekeringen: 

Dit zijn de drie grote verzekeringen: zorg, volks en werknemersverzekeringen. Zo is de groeiende kostenpost van de gestructureerde ongezonde consumptiemaatschappij apart en op zichzelf staand bij de werknemers en bevolking neergelegd. De zorg staat gebudgetteerd anno 2020 op 84 Miljard! Dat is het 6 voudige vergeleken met 2006.

Het probleem in de politieke cultuur van de overheid is dat men alleen maar met kostenverhogingen werkt. Er wordt niet gekeken naar de oorzaak van de problemen, die allemaal ver weg in de geschiedenis hun consumptie en manipulatie basis vinden. Er wordt alleen gereageerd op de groeiende consequenties van de verkeerd gegroeide structuur waardoor de verkeerde resultaten, zoals kostenbesparingen, groeiende crisissen, kwetsbaarheden voor virussen, een afhankelijkheid mentaliteit bij de bevolking, groeiende ziekten, een controledrang bij de politici, blijvende vervuiling, verhoging van kosten en vergroting van het probleem, veroorzaakt worden.

Historisch gegroeid, actuele uitdaging 

Sinds jaar en dag zit de landelijke overheid met het probleem van inkomsten die onder druk staan en kosten die de pan uit rijzen. De belastingdruk verhogen heeft een limiet. Ook de aan de kostenkant gerelateerde organisatiestructuren zijn beperkingen verbonden. Sinds enkele jaren tracht de overheid de kosten aan banden te leggen maar kostenbesparingen gaan ten koste van het verzorgingssysteem. De corona perikelen hebben deze knelpunten maar al te duidelijk gemaakt. Daarnaast is elke belastingpot een belangenwereld op zichzelf waarin lobbies, manipulaties en belangenverstrengelingen niet vreemd zijn. En dat allemaal onder het toeziend oog van een bevolking die om de vier jaar het eigenbelang (economische afhankelijkheid, zorgbehoevend) verzekert wil zien in het spel dat gespeeld wordt. Politieke beeldvorming (loze beloftes, het verleden in stand houden, pappen en nathouden) staat dan vaak haaks op de werkelijkheid van de verantwoordelijkheden (verduurzaming, kosten besparingen, werkgelegenheid, koopkracht) die men tracht te dragen, de een nobel en ethisch, de ander met een dubbele of meervoudige agenda.

Omdraaien?

Zolang de politieke overheid blijft aansturen op de maatschappij als kostenpost via belastinginkomsten, in plaats van reële volks of liever “mens” vertegenwoordiging, integraal via kwaliteit van leven, zullen de problemen alleen maar erger worden. Kwaliteit van leven mag geen kostenpost zijn maar dient gezien te worden als een gemeenschappelijk gedragen verantwoordelijkheid. Die verantwoordelijkheid dragen we niet via doorgeslagen consumptie, zorgafhankelijkheid, economische speculatieve groei druk, in een gemanipuleerde, vervuilde omgeving en een twijfelachtige arbeidsmarkt die vaak geen enkele of zelfs aantoonbaar negatieve toegevoegde waarde geeft.

We moeten samen de zaak omdraaien en “kwaliteit van leven” voor onszelf definiëren in termen van directe “gezondheid, veiligheid en invulling van basisbehoeften voor iedereen”. Door niveau 4 bewustzijn gedreven co-creatie structureel toe te voegen aan de bestaande overheid lagen kan de cocreatie op basis van gezondheid en veiligheid vormgegeven worden. 

De onderliggende maatschappelijke niveaus, tot en met SMART (technologie nu gericht op gezondheid, veiligheid en samenredzaamheid, in plaats van controle en automatisering) zullen zich aanpassen aan de manier waarop niveau 4 zich ontwikkelt. 

De aanvaarding van niveau 4 door de overheden heeft gevolgen voor alle andere deelnemers aan de maatschappij als ook de manier van controle, belonen, handhaven, enz. Deze gevolgen leiden gaandeweg tot aanpassingen met een betere financiële economische samenhang tussen en voor alle partijen. Bij de lokaal regionale samenredzaamheid ligt de grootste uitdaging, net als sinds enige jaren, maar dan gekaderd in productiviteit in plaats van incasso, schuld en kostenbeheersing. Zorg voor elkaar staat dan centraal in een nieuwe vorm van solidariteit voor mens en natuur.

De landelijke overheid kan zich gaan richten op regionale verbindingen voor gelijke verdeling van voorzieningen tussen de regios. 

Niveau 4 begint op gemeentelijk niveau, gefaciliteerd door de nationale overheid door mee te gaan in het kader van menselijke kernwaarden (Sustainocratie). Dit is geen politieke keuze, het is een verantwoordelijkheid, die sinds de financiële crisis in 2008 (ongezonde financiële sector) en nu de corona crisis anno 2020 (ongezonde levensstijl en maatschappij structuur), geen weg terug meer kent, niet voor de overheid maar ook niet voor de bevolking.

Een lockdown dictatuur is onhoudbaar en alleen aanvaardbaar als de niveau 4 dialoog en transformatie erdoor opgestart wordt. Dit kan via de Stad van Morgen. Precedenten en ervaringsopbouw is er al sinds de financiële kredietcrisis van 2008 de eerste bewustwordingsslag “dat het anders moet” begon en deuren openden voor dialoog en transformatieve aandacht. Het volgende artikel gaat over ondernemen.