Social media blinken uit in multimediale uitingen van kritiek op het geldgedreven systeem van een consumptie economie, de grote gevolgen op onszelf en het milieu, en de noodzaak tot verandering. Maar ondanks de originaliteit van de uitingen en de bijdrage in het bewustzijnproces wordt er maar bar weinig mee gedaan. Is dat zo?
Wat voorbeelden:
1. De natuur als heelmeester.
Miljarden jaren natuurlijke wijsheden staan ons ter beschikking. Toch wordt ons de nepwereld opgedrongen van chemische stoffen.
Een groot deel van onze maatschappelijke regels zijn gebaseerd op economische invloeden die ons tot risicovolle afstand tot de natuur hebben gebracht. Zo ontstaan de crisissen en wantoestanden in de wereld.
2. Onmenselijkheid in het onderwijs
Dit leuke contrast heeft het over het onderwijs in Amerika maar is natuurlijk ook van toepassing op Europa. Het schoolsysteem is afhankelijk van en gemanipuleerd door middelen die onder toezicht van inspecties beschikbaar worden gesteld door het systeem van de centrale overheid.
3. Selectiecriteria
Een andere, tot de verbeelding sprekende uiting gaat over “gelijkwaardigheid” in selectie procedures. Dit speelt natuurlijk niet alleen in het onderwijs maar ook het bedrijfsleven.
3. Klimaatverandering
Het onderstaande plaatje suggereert dat er ooit veel water onder deze brug stroomde. Recent stelde een politicus dat de volgende generaties er maar moesten wennen aan het idee dat ze een uitdroogde Aarde zullen bevolken.
5. Stijgende zeespiegels
Tegelijkertijd zijn er plaatjes in omloop van de vernietigende effecten van de stijgende zeespiegels als gevolg van ons stookgedrag met fossiele brandstoffen. Een groot deel van de kustgebieden verdwijnt onder water. Wat doen we met de miljoenen mensen die er nu wonen in enorme steden? Het probleem speelt nu, over 100 jaar niet meer.
6. Kappen van hout
Deze mooie afbeelding toont dat uiteindelijk wij onze eigen leefbaarheid omkappen.
7. Luchtvervuiling
De toekomst ziet er wellicht zo uit als we doorgaan met ons vervuilende gedrag. Zouden we het echt zo nonchalant ervaren?
8. Mobiliteitsvoorstellen
De bus is in alle opzichten een betere mobiliteit oplossing dan alle andere voertuigen bij elkaar.
9. Ruimte voor veranderingen
De complexiteit om veranderingen door te voeren wil vaak ontmoedend werken. Daarnaast wil men vaak onder “middelen” uitsluitend de beschikbaarheid van geld verstaan. Dat is natuurlijk gemanipuleerd terrein terwijl creativiteit in cocreatie en menselijke relaties veel doeltreffender werkt.
10. Gevoel van machteloosheid
En als men dan denkt dat een eenling in de grote wereld weinig invloed heeft dan is dit plaatje natuurlijk een steuntje in de rug.
Daarbij hoeven we voor aandacht natuurlijk niet uit te gaan van de irritatie die een mug veroorzaakt. Dat kan ook anders.
11. Stad van Morgen nodigt uit
Het maakt niet uit hoe groot of klein je bent. Je kunt altijd je omgeving uitnodigen tot jouw eigen nieuwe werkelijkheid. Als deze genoeg overeenkomsten biedt met het gewenste beeld van andere mensen, inclusief leidinggevenden uit de oude structuren, dan ontstaat er ook een verandering. Zelfbewustzijn, overtuigingskracht en doorzettingsvermogen zijn dan de basisingrediënten. Je spiegelt dan uitnodigend terug met een beter alternatief die men samen waar kan maken. De spiegel verschuift en "IK" kijk veel breder dan ooit te voren
Conclusie
Sociale media zijn een spiegel van wat er leeft in de wereld. We doen er iets mee vanuit onze eigen mogelijkheden. Soms komen we dan in aanraking met inspiratie dat ons verder brengt. Vaak is daar ook hulp aan gekoppeld. Zo hebben we de laatste jaren een energie verandering kunnen constateren. De negatieve krachten groeien maar de positieve tegenpolen organiseren zich nu steeds krachtiger.
De volgende maatschappij is al in de maak. Het omslagpunt nadert snel.
Op de vraag van “wat is eigenlijk waarde?” kwam een grote diversiteit aan antwoorden. Jean-Paul legde de link met de evolutie van het leven op Aarde. De allereerst waarde is natuurlijk “het leven” zelf dat door de unieke omstandigheden op onze planeet tot stand is gekomen door de harmonieuze verbintenissen tussen moleculen. Die harmonieuze, energetische verbanden zijn ook de eerste materiële dragers van de waarde van het leven. Dit zien we ook in de onderlinge relaties tussen onszelf, binnen in ons lichaam met miljarden minuscule wezens, met onze relaties onderling en met onze natuurlijke omgeving.
Jean-Paul vraagt “wat is waarde”?
Vanuit dat perspectief toont hij de vier gebieden die elk uit gaan van eigen waardesystemen: groei (hebzucht), concurrentie (chaos, overleven), bewustwording (leiderschap, verandering) en nieuwe harmonie (gemeenschap, samenleving, cohesie). Binnen de context van harmonie gelden andere waarden dan in groei of concurrentie. Wanneer wij samen een maatschappij vormen dan zoeken wij harmonieuze waarden binnen die gemeenschap. Waarom zouden we anders een stabiele, gebied gebonden groep vormen? De waarden die een stabiele gemeenschap waarborgen zijn volgens de Sustainocratische leer: voeding (incl drinkwater), gezondheid, veiligheid (incl. huisvesting, respect), zelfbewustzijn en zelfredzaamheid (als groep door de inzet van de individuen).
Als we naar onze huidige maatschappij kijken kunnen we ons afvragen of we wel maatschappij zijn? De onderlinge relatie tussen burgers, instanties en de omgeving is op basis van geld uitgedrukt in Euros, een groei-economie en vele concurrerende consequenties die haaks staan op de duurzame principes van harmonie. We kunnen dus stellen dat wij geen harmonieuze samenleving hebben, meer een gebaseerd op groei (hebzucht) en concurrentie. Hierdoor ontstaan crisissen die te maken hebben met “points of singularity”, ofwel de onhoudbaarheid van exponentiële groei. Het natuurlijke resultaat is dat het systeem instort. Dat kan de vernietiging van het systeem tot gevolg hebben of het fractaal opdelen van het systeem in kleinere eenheden. Dat laatste gebeurt dan weer in het veld van chaos door de onderlinge concurrentie tussen de kleinere, eenzijdig op geld gebaseerde eenheden. Dit is een normaal, natuurlijk proces dat alleen doorbroken kan worden door een nieuwe fase van bewustwording (verandering en aanpassing) en differentiatie op weg naar harmonieuze verhoudingen.
De grote vraag is in deze maatschappij van vandaag hoe wij van een euro-afhankelijke hebzucht maatschappij van onzekerheden kunnen transformeren naar een waarden-gedreven harmonie maatschappij van zekerheden?
Waar we staan, waar we naartoe willen, maar NIET via collectieve chaos
Loes is van huis uit maatschappelijk werkster maar heeft besloten zich te gaan oriënteren op de nieuwe maatschappelijke verhoudingen die nodig zijn om weer een fase van harmonie te brengen. Haar werkgebied is Tilburg waar zij met allerlei waardesystemen heeft geëxperimenteerd. Zij heeft kennis van de ruilhandel, LET’s, enz maar heeft steeds gemerkt dat de nieuwe systemen maar een versnipperde of eenzijdige vorm van ontwikkeling doormaakten. Dat werd veroorzaakt door de menselijkheid van de betrokken partijen. Voor materiële zaken zoals ruilen van voedsel of technische middelen is de waardebepaling redelijk te beheersen maar bij immateriële zaken, zoals zorg is dat veel lastiger. Het onderlinge contact, de vertrouwensbasis en kwaliteit zijn ook maatstaven die aandacht behoeven en niet in de sfeer van vrijblijvendheid dienen te hangen. Zij presenteert een, voor haarzelf revolutionair systeem op basis van punten en spreekt de intentie uit om dit in Tilburg uit te rollen. Daarbij komt ze, net als iedereen, dezelfde beren op de weg tegen. Ze heeft haar hoop gevestigd op Europese steun en vraagt aan Jean-Paul waarom bepaalde Eindhovense zaken niet ook in Tilburg gedaan worden? Het antwoord is eenvoudig. Alle pioniersinitiatieven zijn mensenwerk en nog geen systeem. Het is erg netwerk intensief om dit van de grond te krijgen. Wij (Stad van Morgen) hebben wel een netwerk in Tilburg maar nog geen mensen die zich volgens de Sustainocratische kaders verbinden en lokaal uit willen dragen. Ook in Eindhoven hebben we heel veel tijd nodig gehad om de lokale waardeprocessen te bewijzen en te borgen.
In het college zitten mensen met ervaring op gebied van alternatieve waardesystemen
Naar aanleiding van de presentatie van Loes kwam de interactie op gang met de ervaringsdeskundigen die vanuit de zaal hun eigen ervaringen deelden. Zo kwam men al snel de conclusie dat waardesystemen gebaseerd dienen te zijn op onderling vertrouwen. Dit kan vooral zich ontwikkelen als de participanten elkaar kennen. De lokale context is daarom belangrijk als ook de diversiteit van de ruilmogelijkheden. Zodra materiële zaken zich mengen met menselijke dan komen er meer dingen bij kijken dan alleen de beschikbaarheid van vraag en aanbod via een website.
Vertrouwen is pas de 4e laag in de waardekolom
De discussie over menselijk talent en vertrouwen was aanleiding voor Jean-Paul om twee kernzaken ter inspiratie mee te geven aan de aanwezigen:
1. De waardekolom in de context van harmonieuze relaties (in tegenstelling tot hebzucht en concurrerende relaties)
Basis – Talent (“Ik Ben” = de som van de ethische, empathische normen en waarden waarmee iemand zich verbindt met de groep)
Veiligheid (het onderlinge respect waarmee men met elkaar omgaat)
Gelijkwaardigheid (niemand is meer of minder. Men schakelt op basis van menselijk waarden en hogere doelen)
Vertrouwen (zonder empathie, veiligheid of gelijkwaardigheid is vertrouwen NIET mogelijk)
Samenwerking (resultaat, waarde of hoger doel gedreven)
2. De waardeformule
Talent x Inzet x Hoger Doel = Meerwaarde x Wederkerigheid
Als voorbeeld wordt AiREAS Eindhoven genoemd waarin het hogere doel “gezonde stad vanuit luchtkwaliteit” is en de meerwaarde wordt bepaald door de multidisciplinaire stappen die de leden zetten. Bovenstaande waardecreatieproces wordt er integraal in toegepast. De Euro speelt erin amper een rol, hooguit als investeringsmiddel. Hieronder de recente verslagen van de AiREAS bijeenkomsten die altijd publiekelijk bekend worden gemaakt (vertrouwen)
Tot mijn verbazing las ik in de krant dat de Russische economie zou leiden aan de “Nederlandse ziekte”. De opmerking werd gemaakt door de Russische premier. Zijn inzicht zou betekenis geven aan de gemakzuchtige eenzijdige economische benadering van handel in fossiele brandstoffen van eigen bodem. De gemakzucht zou elke impuls van creativiteit en economische diversificatie van belangen in de weg staan. Dit is een “ziekte” omdat het een land uiterst kwetsbaar maakt. Het blijkt een term die in de jaren 60 is ontstaan toen de opkomende gasbaten Nederland in een crisis doppelden. Deze “ziekte” tekent Nederland nog steeds. Ook Rusland heeft er kennelijk last van. Alleen Rusland is zich er openlijk van bewust, Nederland blijkbaar veel minder.
We investeren in de zogenaamde kernsectoren om het grote speculatieve geld bij ons te houden. Dat levert geen arbeidsmarkt op nog ondernemers van eigen bodem. Europa heeft een ander bewustzijn dat zich uit in Horizon2020 en een stimulans tracht te zijn voor MKB en eigen inhoudelijke productiviteit. Dat sluit beter aan bij de opvattingen van de Stad van Morgen. Wij zijn hebben geen Dutch disease maar hebben wel last van de omgeving die er onder lijdt. Daarom gaan we de stap nu naar Europa wagen met medewerking van ons netwerk. STIR Antwerpen is een voorbeeld. http://stirantwerpen.wix.com . Ook met AiREAS en VE2RS zijn stappen gezet.
“Dutch disease” kan ik ondertussen toevoegen aan het toch al verontrustende rijtje van verwijzingen in de Engelse taal naar vermeend Nederlands gedrag. Denk aan:
* Dutch courage: dronkenmansmoed
* Go Dutch: ieder voor zich betalen
* Double Dutch: onbegrijpelijk
* Dutch treat: consumeren op andermans kosten
De gemeenteraad verkiezingen 2014 zijn achter de rug. De herverdeling heeft plaatsgevonden. Het hanengevecht is weer begonnen om de “macht” maar is dat zo terecht?
De gemeentelijke overheid heeft een belangrijke gebiedsfunctie. Maar daar blijft het bij. De duurzame 21e eeuwse gemeenschap is geen eenzijdige overheidtaak (meer) ook al denken sommige partijen of mensen dat nog wel. Daarvoor zijn de maatschappelijke ontwikkelingen te complex, met teveel invloeden van binnen en buitenaf. De maatschappij 3.0 is een cultuur van samenwerking en gedeelde verantwoordelijkheden rondom concrete duurzame doelen.
Daarvoor zijn grote veranderingen nodig die veel eisen van de bestuurders die nu gekozen worden. Zij zullen de transitie moeten waarmaken van een dominante, bureaucratische, machtgedreven overheid naar een participatieve en faciliterende overheid in een coöperatie maatschappij met hogere duurzaam menselijke doelen die politieke en economische belangen overstijgen.
Het gaat niet meer om links of recht
Het niet meer om de kleur van de partij, gefragmenteerde beloftes of eigenbelang van de deelnemers en hun partij aanhangers. Het gaat om grote lokale ontwikkelingen die voortkomen uit wereldwijde uitdagingen (global issues, local solutions, global application) op gebied van integraal menselijkheid en duurzame vooruitgang die een overheid niet alleen aan kan. Het professionele profiel en de menselijkheid van de raadsleden en kandidaat wethouders is doorslaggevend, niet de politieke kleur.
Bepalend voor de gemeentelijke gebiedstoekomst is hun bereidheid en capaciteit vandaag tot transparant en doortastend, multidisciplinair samenwerken aan de grote uitdagingen. Dit gebeurt niet meer op basis van dominantie maar gelijkwaardigheid. Er verandert hierdoor veel voor het hele ambtenaren apparaat, de gemeentelijke werkwijze, enz. Het probleem is dat deze transitie structureel in de weg wordt gestaan door de ouderwetse juridische en operationele verhoudingen die ruim 160 jaar geleden zijn samengesteld en doorontwikkeld. Dit transformeren vergt een uniek bestuursprofiel dat dun is gezaaid. Men levert de macht in voor autoriteit door samen te gaan werken. De raad staat erbij en kijkt ernaar, met een blokkerende mentaliteit of zelfbewustzijn rond grote transformatieve veranderingen.
Stad van Morgen (stichting STIR ) stippelde al in 2009 de grote veranderingslijnen uit die het samen met zelfbewuste bestuurders en ambtenaren in Eindhoven uitprobeerde middels AiREAS, VE2RS en STIR Academy. Veel gemeenten tonen nog moeite met de nieuwe verhoudingen met de lokale bevolking en instanties maar de precedenten zijn positief, noodzakelijk en transformatief. Niet alleen de overheid wordt geraakt door de transformatie, ook alle andere deelnemers moeten zich aanpassen. De een doet dat met meer overtuiging en daadkracht dan de ander. Ook hierin zit een uitdaging waarin vooruitstrevende gemeenschappen kansen ontwikkelen die de conservatieve regios missen. Het is een onstuitbaar proces. Crisissen zullen uiteindelijk zorg dragen voor draagvlak overal. Maar zelfbewuste gemeenschappen nemen het voortouw èn hun kansen.
Hier treft u lijstje van belangrijke veranderingen:
1. Bestuur vanuit oude macht is meer beperkende last dan vooruitstrevende lust.
2. Coöperatie maatschappij in opkomst
3. Toestemmingscultuur op de schop, maakt plaats voor Sustainocratie
4. Alleenrecht over besteding belastinggeld ter discussie
5. Nieuwe juridische basis gebiedsontwikkeling
Ad 1. De macht van de lokale politiek is de laatste decennia erg verminderd. De oude structuur tracht verantwoordelijkheid te blijven dragen door belastingen en bureaucratie te verhogen maar blokkeert ermee de vooruitgang die in de bevolking gaande is. Sommige bestuurders willen wel maar zitten vast in een netwerk van conservatieve belangen en verhoudingen. Hierdoor is veelal de lol van het besturen eraf. De verantwoordelijkheid is te groot en de oude werkwijze te problematisch zodat er nog weinig eer te behalen lijkt.
Er ontstaan bestuurlijke verschillen. De ene wethouder is helemaal voor de autoriteit en kans van doelgericht samenwerken terwijl de andere liever functioneert vanuit besloten machtculturen. Het blijft lastig om BenW, raad, politieke verschillen, conservatieve belangen te betrekken bij vooruitstrevende veranderingen en deze door te voeren. De andere maatschappelijke partijen stellen eisen en willen commitment die de oude Thorbecke cultuur niet kan geven. Het is geen lolletje meer om raad en bestuursfuncties te bekleden terwijl de wereld op zijn kop staat en men ondemocratisch uitgedaagd wordt er verantwoordelijkheid voor te nemen terwijl men er democratisch op wordt afgerekend. Het is een uitdaging die uniek is en van levensbelang. Stad van Morgen nodigt uit om de transformatie aan te gaan en helpt mee.
Ad 2. Er is een transitie gaande waarin verschillende scenario’s zich ontwikkelen. In alle gevallen is lokale politiek en bestuur geen dominante partij meer maar een samenwerkingspartner. Voorbeelden:
* Triple helix: Samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en wetenschap. Deze samenwerking is vooral institutioneel. Dat wil zeggen dat de samenwerkende instanties nog steeds vanuit het oude paradigma van geldafhankelijkheid en macht redeneren. Daarom is men er in Eindhoven op teruggekomen. De belangentegenstellingen wilden te vaak uitmonden in gepolder zonder resultaat.
* Sustainocratie: Hierin staat de mens en milieu centraal met de verschillende instanties (overheid, bedrijven, wetenschap) als instrumentarium voor duurzame ontwikkelingen (global issues, local solutions). AiREAS, VE2RS, enz zijn voorbeelden van moeizame maar succesvolle experimenten die de wereldbelangen inspireren. Sustainocratie hanteert een definitie van duurzame menselijkheid en vooruitgang.
Ad 3. De oude toestemmingscultuur hoort bij de oude dominante overheid. De coöperatie maatschappij verlangt commitment en expertise van de overheid voor gebiedsontwikkeling, hoger doel en bepaalde publieke functies. Het is een faciliterende cultuur waarbij samenwerking gestuurd wordt door het hogere doel van duurzame menselijkheid en vooruitgang, niet partij keuzes noch polderdiscussies of eenzijdige toestemming. Concensus wordt bereikt over prioriteiten en middelen, niet over de richting want die staat vast (duurzame menselijke vooruitgang).
Ad 4. Alleenrecht over besteding belastinggeld is een op te lossen probleem vanuit punt 3. Vandaag nog is een groot deel van de overheid begroting vastgezet in oude aanbestedingen. De vrijheid van handelen is daarom enorm beperkt terwijl de lobby tegen elke verandering druk uit oefent op de beleidstructuren. De coalitie van multidisciplinair samenwerken accepteert geen commitment zonder toegang tot middelen. Het wordt een grote uitdaging om belasting geld in coöperatieve verband te besteden in plaats van eenzijdig.
Ad 5. Bovenstaande geeft tevens aan dat er veel juridische bepalingen uit de oude verzuilde en gefragmenteerde relatie cultuur blokkerend werken in een gedeelde verantwoordelijkheid cultuur. Daar dient verandering in te komen en ook dit gebeurt niet zomaar. 160 jaar van opgebouwde regelgeving transformeer je niet in een keer zonder de maatschappij in chaos te dompelen. De Stad van Morgen heeft de STIR lus geïntroduceerd. Door deze toe te passen ontstaat er een proactief proces. Het verlangt leiderschap van alle betrokken partijen.
Op woensdag 12 maart, om 19.30 uur, vindt er een informatie- en discussieavond plaats over klimaat en gemeentelijke politiek. De avond vindt plaats in het Stadhuis en begint in de raadszaal. Het geheel staat onder leiding van ex-wethouder Jacqueline Kuppens.
De toegang is gratis.
De avond zal beginnen met een lezing door professor Bregman, werkzaam bij het KNMI en de Universiteit van Nijmegen. Professor Bregman is een van de deskundigen die Nederland heeft vertegenwoordigd bij het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC). De lezing gaat over het onlangs uitgebrachte IPCC-rapport over klimaatverandering en over de achtergronden daarvan.
Na de lezing bestaat er gelegenheid tot discussie met professor Bregman.
Na de lezing volgen er twee parallel-workshops, die beide op de gemeentelijke politiek ingaan. Tijdens deze workshops wordt informatie gegeven en zal uitvoerig gelegenheid zijn tot discussie.
De ene workshop gaat over het thema “Een klimaatneutrale stad, kan dat?”. Deze workshop gaat over het Eindhovense energiebeleid. Hiervoor zijn deskundigen uitgenodigd uit kringen van de gemeente, de energiecoöperaties, het Nutsbedrijf en de woningbouwverenigingen.
De andere workshop gaat over het thema “Hoe houden we Brainport mobiel met de halve hoeveelheid fossiele brandstof?”. Hiervoor zijn uitgenodigd sprekers uit de milieuwereld en vervoersorganisaties.
Hoewel de avond niet is opgezet als een traditioneel verkiezingsdebat, nodigen de organisatoren de lokale politiek van harte uit om zich in de discussies in de workshops te mengen.
De avond wordt georganiseerd door de Stichting Vredescentrum TUE, door de Eindhovense Werkgroep Luchtkwaliteit en Klimaat van Milieudefensie, en door het Vredesburo.
Contactpersonen
B. Gerard via bjmgerard@gmail.com , tel. 040-2454879
A.Lourijsen via lourijsen@u-coaching.org
J. Matheeuwsen via Stichting Vredesburo, info@vredesburo.nl tel 040-2444707
Global issues, local solutions, global application,
De STIR lus
Aan de hand van een 7 tal plaatjes probeer ik weer te geven hoe we te werk gaan in de Stad van Morgen om vanuit de lokale maatschappij om te gaan met de grootste uitdagingen van deze tijd (vervuiling, onveiligheid, opwarming van de Aarde, migraties, stijgende zeeniveaus, en andere door de mens en haar systemen veroorzaakte problemen), lokaal en in de hele wereld. Het proces noemen we Sustainocratie, een nieuw (noodzakelijk) element in een moderne, zelfbewuste en complexe maatschappij:
Stap 1: De huidige maatschappij snappen, inclusief de tekortkomingen
De huidige maatschappelijke structuur (het systeem) is het gevolg van onze ontwikkeling als mens en maatschappij. Het is binnen de landsgrenzen redelijk op zichzelf staand en functioneert volgens lokale economische, juridische, politieke en culturele principes die honderden jaren geleden zijn ontstaan en zich hebben doorontwikkeld. Ze voorziet de deelnemers van zekerheden als men er goed mee omgaat. Daar zijn veel rechten en plichten aan verbonden volgens de gangbare grondwettelijke afspraken. We noemen dit gemakshalve “het systeem”.
De huidige maatschappij werkt blind voor de grotere werkelijkheid
Stap 2: Bewustwording
Wanneer echter zekerheden weg vallen worden we ons bewust van mankementen in het systeem en gaan we aan de slag om er wat aan te doen. Dat gebeurt periodiek door cycli in de menselijke complexiteit. De dieptepunten ervaren wij als crisis maar zijn het broeinest van bewustwording en vernieuwing. Niet altijd verliep zo’n dieptepunt vreedzaam.
In de huidige tijd worden we ons ook bewust van een veel grotere werkelijkheid (de natuur) waar wij problemen in veroorzaken die onze zekerheden schaden. We proberen binnen de beperkingen van de systemen te reageren door de problemen op te lossen die zichtbaar worden. Soms lukt dat redelijk maar vaak ook niet.
Bewustwording is de gewaarwording van een grotere werkelijkheid én de consequenties van ons functioneren
We zien gevolgen in de vorm van klimaatverandering, stijgende zeespiegels, vervuiling, ziektes, grondstoftekorten, migraties van mensen naar andere gebieden, uitdroging, armoede, enz. Het lokale systeem is ineens niet meer heiligmakend maar blijft wel afhankelijkheid afdwingen wegens de complexe manier waarop het zich heeft ontwikkeld. Gebeurtenissen stapelen zich op, problemen ook.
De zelfbewuste mens zoekt naar oplossingen binnen de eigen invloedssfeer. Thuis kan men kleinschalig verantwoordelijkheid nemen (spaarlampen, vaker op de fiets, moestuintjes, energiebesparing). Professioneel is dat vaak lastiger. Sommigen proberen ook in hun professionele functie tot actie over te gaan ook al merkt men dat de doelstelling van de werkgever (nog) amper rekening houdt met dezelfde bewustwording. Steeds meer mensen op bestuurlijke functies trachten een professionele brug trachten te slaan voor integrale vernieuwing. Men loopt dan tegen de beperkingen, de oude positioneringskeuzes én het verzet vanuit het bestaande systeem aan.
Stap 3: Crisissen dwingen tot structuur verandering
De systeemstructuur is via gefragmenteerde belangen zeer dienstbaar aan een “economie” maar kan geen verantwoordelijkheid nemen voor het grotere natuurlijke geheel. Alleen de mens zelf is in staat tot een holistische kijk op de werkelijkheid, echter wordt binnen de systeemdynamiek verblind, verward of afgezonderd door gefragmenteerde belangen en bijbehorende verantwoordelijkheden binnen de instrumenten. Het systeem heeft de tendens te overheersen, niet “de mens”.
Om tot een oplossing te komen zijn er verschillende scenario’s gangbaar in de beeldvorming van mensen en structuren. Van de 4 stromingen hanteert de Stad van Morgen nummer 4, in een variatie die zij zelf heeft ontwikkeld uit natuurlijke inspiratiebronnen:
Groei van gecentraliseerde macht van systeemstructuren (globalisering van eenzijdige, gefragmenteerde en onderling afhankelijke belangen: overheid, bedrijven, wetenschap) met de mens als afhankelijk wezen vis automatisering, robotisering, schuld, geld en geoptimaliseerde (wereld)machtsstructuren,
Chaos via opschonende oorlogen en catastrofes die daarna weer een wederopbouw cyclus mogelijk maken. De mens is niet de enige die chaos bewust of onbewust veroorzaakt.
De hand van God. Het maakt niet uit wat we doen, straks komt een epidemie, vloedgolf, meteoriet of wat dan ook en vaagt ons wel weg. De mens is in handen van de grotere Macht. “Het komt goed” is geloof en de manier waarop kan de mens toch niet begrijpen.
Sustainocratie en de kracht van het harmonieus samenwerken vanuit bewustzijn, talent, kennis en verantwoordelijkheidgevoel, inclusief alle natuurlijke krachten en menselijke instrumenten.
De eerste drie opvattingen zijn het grootst in de menselijke “systeem” wereld van belangen. De 4e is daarentegen amper in de structuren zichtbaar. Toch is deze alom vertegenwoordigd. Voor veel mensen is dat moeilijk te begrijpen omdat privé en professioneel als gescheiden gebieden worden gezien. Totdat wij hen wijzen op de manier waarop zij het eigen leven leiden, een partner binden om een gezin te stichten en omgaan met kinderen, ouders, ouderen, enz. De kern van harmonie en vooruitgang is daar te vinden, bij een ieder thuis. De grote wereld van de natuur werkt op die manier en laat zich steeds weer zien. We zijn alleen niet getraind om het waar te nemen maar kunnen het wel.
Menselijke systemen fragmenteren gewoon de verantwoordelijkheden volgens specialisaties. Het probleem is simpelweg dat we de specialisaties macht toekennen. Het blijven echter instrumenten van de mens. De mens zelf schept zekerheden door ze te gebruiken, niet door ons afhankelijk te maken van ons instrumentarium. Dan gaat het regelmatig fout zoals de geschiedenis en ons heden ons toont.
Stad van Morgen redeneert dan ook allereerst vanuit de natuurlijke mens en nodigt daarna de grote gespecialiseerde functies (overheid, bedrijven en kennisinstellingen) uit om met de mens mee te doen aan het oplossen van onze grote biologische uitdagingen.
Waarden worden gecreëerd buiten het systeem, binnen de universele complexiteit
De daadwerkelijke waardecreatie plaatst ons weer buiten de kunstmatige menselijke systemen. Vanuit die onafhankelijke basis kunnen we de instrumenten, die de mens in miljoenen jaren als hulpmiddel heeft bedacht en toegevoegd aan onze gereedschapskist, uitnodigen mee te doen aan onze duurzame vooruitgang, zonder de beperkingen van het systeem. Iedereen doet gewoon mee, alleen zijn de voorwaarden anders dan in de politieke, economische, culturele en juridische werkelijkheid. Dat moet men durven aanvaarden. Deelname aan Stad van Morgen initiatieven is niet met verlies van de macht en autoriteit, integendeel.
Stap 4: terugkeer naar het systeem
De concrete waarden die men gemeenschappelijk creëert aan “de natuurlijke kant” hebben weer een economische, politieke, culturele en juridische waarde aan de systeemkant. We erkennen natuurlijk dat “het systeem” niet alleen op macht gericht is maar ook op het scheppen van zekerheden voor een gemeenschap. De terugkeer naar het systeem met integrale vernieuwing schept nieuwe zekerheden die uitvergroot kunnen worden door de professionalisering van de innovaties. Zo werkt de Stad van Morgen als een soort lymfatisch systeem dat functioneren gezond kan houden wanneer nodig.
Waarden hebben een economisch en politiek belang die zichtbaar wordt door uitvergroting
Die terugkeer is niet zonder gevolgen voor het systeem. Zonder correctie blijft deze de bekende problemen veroorzaken. De waardecreatie van stap 3 moet dus weer ondergebracht worden in het systeem en dit opschonen of op punten vernieuwen. Dat is vaak een veel moeilijker taak dan de waardecreatie zelf.
Stap 5: Transformatie en borgen van de vernieuwing
De laatste en belangrijkste stap is daarom die van de aanpassing van het systeem, het borgen van de vernieuwing door de integratie ervan in de structuren. Door Sustainocratie toe te passen hoeft het oude systeem niet allereerst te belanden in een collectieve crisis of oorlog maar kan van binnen naar buiten en buiten naar binnen worden gewerkt volgens het 5 stappen systeem. Er worden geen macht posities ter discussie gesteld, uitsluitend gebruikt in de uitnodiging naar het nemen van verantwoordelijkheid. Daarna is het een kwestie van leiderschap in het systeem om de veranderingen door te voeren. Vaak ontmoeten die niet veel weerstand omdat ze middels precedenten en goede voorbeelden tijdens het waardecreatieproces al zichtbaar zijn gemaakt.
Belangen zoals gezondheid en veiligheid worden veelal algemeen gesteund. Voedsel en water is lastiger wegens de economische belangen van betrokken partijen maar zodra het de gezondheid en veiligheid dreigt te gaan schaden zijn maatregelen vaak goed onderbouwd. Hetzelfde geldt voor zelfredzaamheid en zelfbewustzijn als kernposten van Sustainocratische drijfveren.
Integratie van innovatie in de structuren van een maatschappij is fundamenteel voor de duurzame ontwikkeling ervan.
Concluderend:
De samenwerking aan de “natuurkant” hebben we praktisch op twee manieren samengevat:
* zoals wij dat met AiREAS (gezonde stad) in Eindhoven toe passen en bewijzen:
AiREAS is gericht op de “gezonde stad”die door burger ondernemerschap wordt gerealiseerd, ongeacht de professionele functie van de burger
* en in VE2RS (zelfredzame stad)
De logica is groot maar ondanks de eenvoud van de aanpak is de praktische uitvoering een uitdaging op zich. Het blijft mensenwerk. Initiatieven zoals AiREAS, VE2RS, GroZ of STIR zijn geen aparte bolwerken maar harmonieuze, waardengedreven samenwerkingsverbanden. Als de juiste mensen zonder al te veel dubbele agenda’s multidisciplinair samen met elkaar verantwoordelijkheid durven nemen dan is de mens tot alles in staat. Vaak is het echter de mens zelf die haar eigen vooruitgang in de weg blijft staan. Gelukkig zien we steeds meer zelfbewuste mensen op alle posities in de samenleving die openstaan voor deze werkwijze. Het maakt het bestuurlijke werk weer leuk en uitdagend in plaats van het gevoel om baas te zijn van een zinkend schip.
Het 9e avondcollege stond in het teken van de reflectie over de afgelopen 8 colleges in 2013. Wat heeft het met je gedaan? Wat heb je ermee gedaan? Aan het woord kwamen degenen die ervaringen wilden delen.
1e Spreker: Ben Nas
Ben over “Ik Ben”
Ben is de enige van alle deelnemers die de hele reeks heeft meegedaan door alle 8 de colleges bij te wonen. Na een korte presentatie over zijn achtergrond bood Ben ons een reis langs alle colleges.
Het viel op dat Ben geïnspireerd was geraakt door zowel de muzikale intermezzo’s als de verwijzing naar de harmonieuze verbintenissen waaruit het leven bestaat. Dit werd ook bevestigd in de conclusies. Ook de uitdaging om de presentatie te doen heeft voor hemzelf veel reflectie opgeleverd. Ben past nu zijn kennis toe in VE2RS en organiseert de eerste Permament Beta van STIR in Gestel.
Diny had kennis gemaakt met deze introductie over Sustainocratie op YouTube
Ze was bij het filmpje terecht gekomen na een professionele keuze om wat te doen met het thema “duurzaamheid”. Al zoekend op internet was het filmpje een feest van herkenning geworden omdat ze zo haar opleidingen (zoals geschiedenis) en de zijn/doen ontwikkeling van zichzelf en haar werkgever in verband kon brengen met de chaos die ze beleefde en steeds leidde tot discussies en negatieve situaties. Ze vroeg om ruimte in haar werk om op zoek te gaan naar inspiratie en kreeg die.
Diny leerde de positieve kant inzien van het bewust-worden door het grotere geheel te zien. Ze begon anders om te gaan met het leven en de omgeving, inclusief haar werk. Diny raakte de angst kwijt om zichzelf te zijn en vanuit haar eigen ik-wording te redeneren in de uitvoering van haar werk en haar privé leven. Allerlei nieuwe inspiraties begonnen zich te openbaren. Een reis naar Afrika met hulpverlening samen met haar dochter, bezoeken in Nederland bij verduurzamingsinitiatieven, omgaan met onverwachte gezondheid problemen in haar omgeving, enz brachten haar steeds verder.
Ze volgde een aantal colleges die een verdere bevestiging werden van de weg die zich manifesteerde en waar ze ondanks nieuwe momenten van onzekerheid en chaos mee om leerde gaan.
3e spreker (wederom een vrouw): Nicolette Meeder
Nicolette is de gastvrouwe van STIR, contactpersoon en sparringspartner voor 1 op 1 ondersteuning van de deelnemers. Nicolette besloot een verhaaltje voor te lezen over de verschillende manier van kijken naar de werkelijkheid “misschien zie ik het wel anders”. Haar doelstelling is om het bewustwordingsproces innerlijk te helpen borgen bij mensen en het uit te dragen in de maatschappij middels de ontwikkeling van de STIR Academy, lokaal en via hubs internationaal.
Na een korte interactie met het publiek bleken de deelnemers vooral enthousiast over het gevoel dat Nicolette projecteert in de colleges dat “iedereen zichzelf mag zijn” en dit vertrouwen ook wint door haar scherpe interactie op momenten dat het nodig blijkt. Twee van de aanwezigen hadden doelbewust gebruik gemaakt van de 1 op 1 interactie met Nicolette tussen de colleges door, vaak om te reflecteren over de persoonlijke situaties of processen. Men liet weten dat men die 1 op 1 interactie enorm verrijkend had gevonden. Ruim 20% van alle deelnemers had daar gebruik van gemaakt, direct of verbonden aan een project.
Jean-Paul Close sloot af met een korte bevestiging dat elk persoon de bewustwording op een geheel eigen manier doormaakt en verwerkt op basis van persoonlijke belevingen. Hoe meer je roert (de naam STIR van de academie betekent “roeren”) met je eigen leven des te meer reflectie momenten er zijn om de verrijking via bewustwording te bewerkstelligen. Dat geeft ook aan dat leeftijd en levensinstelling een belangrijke rol speelt hierin. Jason, een 20 jarige deelnemer, had kennisgemaakt met STIR door deelname aan het 12.12.12 jongeren programma. Hier was een mooie, uitdagende video-opdracht uit voortgekomen voor generatie genoten in Europa.
Jason keek nieuwsgierig naar de beleving van de oudere deelnemers en kon het allemaal nog maar moeilijk bevatten. Misschien moeten we een keer een aantal STIR sessies richten op de jongeren ook al is de inspiratie tussen generaties ook fundamenteel voor het vertrouwen in de eigen ontwikkeling van de jongerem. Docent Peter en regelmatige deelnemer heeft moeite met de uitspraak van Sustainocratie maar niet met het begrijpen ervan dat gaande weg “gemakkelijk” blijkt. Hij past het toe op zijn eigen onderwijs uitdagingen die nog maar moeizaam geïntroduceerd kunnen worden maar waar hij stapje voor stapje vooruitgang in boekt. Hij krijgt erkenning van en waardering van de ouders van jongeren die met een “stempeltje van het systeem” gemarkeerd zijn maar bij hem leren zichzelf te zijn met alle mogelijkheden die het leven hen biedt en Peter vanuit zijn eigenheid en openheid ook uitstraalt.
De STIR Academy zou kunnen leiden of helpen tot het nieuwe onderwijs, de nieuwe bedrijfsvoering, de nieuwe persoonlijke beleving van de maatschappelijke werkelijkheid. Teruggrijpend naar de tekening van de Diny over ik/maatschappij toonde Jean-Paul de spiegel die eerst ons bewustzijn vormt vanuit de maatschappelijke cultuur en daarna omdraait zodat wij vanuit ons bewustzijn de maatschappij vormen. Die doorbraak komt met de hulp van een groter werkelijkheid, het universum dat zich manifesteert via het leven op Aarde en ons bewustzijn bereikt als we er klaar voor zijn. Op dat moment staan we anders in het leven en gaan wij anders om met de vorming van de maatschappij die zich langzaam aanpast aan de vernieuwing die zich zo manifesteert.
De bewustwordingsdoorbraak tekent zich als een klavertje 4
“Wanneer het bewustwordingsproces als een klavertje 4 wordt beleefd dan vloeit het geluk vanzelf”, Jean-Paul Close
Borrel
“Een gelukkig en zelfbewust 2014!”
Aansluitend hebben we het glas geheven op het nieuwe jaar. Tijdens de informele interactie kwamen de tongen verder los. Rustem, de enige deelnemer van Turkse komaf, reflecteerde openhartig: “Iedereen doet wel zo lyrisch over de colleges maar ikzelf had lange tijd geen enkel houvast. Pas in college 7, toen Wiet van Meel zijn verduurzamingsmodel presenteerde, begonnen bij mij de kwartjes te vallen. Zo zit ik nu eenmaal in elkaar. Ik heb modellen nodig om mij houvast te geven”.
Het gesprek met Rustem kwam verder in een stroomversnelling over complexe beleving die mensen van buitenlandse afkomst hebben als zij in Nederland komen wonen. De nieuwe generaties hebben ook hun bewustzijnsproblemen. Daar kunnen we samenwerkend betekenisvol een bijdrage aan leveren. Zo deelde hij spontaan “In Turkije hebben wij een sterke autoritaire hiërarchische cultuur. Pas nu, na al die tijd, kan ik zonder reserves mijn mening delen tijdens de colleges “omdat het mag”. Tussen al die afgezonderde buitenlanders in Nederland zit zoveel onbenut vakmanschap, heimwee en gebrek aan verbinding. Daar kunnen we wat aan doen vanuit “bewustwording”.
Publicaties over ons werk op gebied van ethisch maatschappelijk ondernemen, het geheim van het (samen)leven en burgerschap in (internationale) wetenschappelijke uitgaven en via congressen.
De deelnemers en kartrekkers voorzien van minimale zekerheden die men heeft moeten loslaten door hun pionierschap…..
“Als u alleen als klant door het leven gaat heeft u altijd behoefte aan geld en blijft u afhankelijk van speculanten. In de Stad van Morgen creëren wij onafhankelijke zelfredzaamheid op basis van directe waardecreatie, los van geld. U gaat door het leven als gelijkwaardige partner.”
Als luchtvervuiling direct en aantoonbaar effect heeft op organen zoals ons hart, longen, blaas, vaatwanden, enz waarom dan ook niet op onze hersenen?
Als luchtvervuiling aantoonbaar bijbehorende kwalen veroorzaakt in die organen waarom zou het dan niet ons gedrag beïnvloeden via ons hersenen.
Onderzoeken in de Haarlemmermeer en in België tonen aan dat er wel degelijk een relatie is. De onderzoeken zijn gedaan in onze meest kwetsbare groep mensen: onze schoolkinderen.
In Eindhoven willen wij nu het effect op gezondheid en gedrag gaan bestuderen van verbeteringsacties op gebied van Ultra Fijn Stof. AiREAS draagt bij met de meetinfrastructuur voor luchtkwaliteit en volksgezondheid in de stad.
Wij hebben onze plannen voorgelegd aan de gemeente voor ondernemend burgerschap (Permanent Beta in de wijk waarin allerlei initiatieven opgestart worden, uitvergroot en gemeten op effect) met de vraag om dit mee te helpen financieren (a 10€ per gezin per jaar, gedurende 3 jaar). We kregen er geen steun voor. Dat komt door de financiële crisis in de overheid, de kracht van de conservatieve lobby van oude financiële belangen en oud systeembeleid met keuzes uit het verleden. Het is al knap dat vooruitstrevende bestuurders en ambtenaren middelen vrij hebben gekregen in 2012/2013 voor het meetnetwerk van AiREAS. Maar wij zijn nog lang niet tevreden.
We gaan het daarom weer zelf doen vanuit de Stad van Morgen (stichting) samen met AiREAS (coöperaties zoals VE2RS en GroZ).
We richten het ondernemend burgerschap netwerk op om ons als mens en burger (ongeacht professionele en praktische functie) te verbinden aan de kerndoelstellingen van duurzame menselijke vooruitgang. U kunt er van alles over lezen op deze site: http://jp3746.wix.com/burgerschap#!definitie/c4au
In maart 2014 zijn er raadsverkiezingen. Naast een actief (geldbesparend en gezondheid bevorderend) burgerschap willen wij ook de bestedingspatronen van de lokale (en nationale) overheid gaan toetsen en veranderen volgens de normen van verduurzaming. Beide processen samen vormen een transformatie van de oude sturende overheid naar een nieuwe faciliterende overheid waarbij ook een herverdeling van belastinggeld aan de orde is. Ook het maatschappijmodel dat puur op consumptie is gebaseerd staat daarbij ter discussie. Uw stemgedrag kan daarbij helpen.
De mentale gezondheid van onze jongeren wordt beïnvloed door de lucht op school
Onze verantwoordelijkheid naar onze jeugd is een goed beginpunt daar het zowel de scholen in de wijken, de ouders, de kinderen en de instellingen betrekt bij een duidelijk meetbaar gemeenschappelijk proces waarin letterlijk alles aan de orde komt waar het in een duurzaam vooruitstrevende en verantwoordelijke gemeenschap om draait. We beginnen in een aantal proefwijken door letterlijk iedereen te betrekken.
Als ouder, familielid, professional, betrokken burger, beïnvloeder, belangstellende persoon kunt u zich aanmelden voor het proces via de burgerschap site. http://jp3746.wix.com/burgerschap#!aanmelden/cuon
Stad van Morgen 