Mentale gezondheid

Op verzoek van het wereldwijde tijdschrift “Mental health” schreef ik hier een wetenschappelijk artikel over. Dit is gebaseerd op een ander artikel van mijn hand over het fenomeen mentaal “breaking point” ofwel een omslag in denken en handelen dat gemotiveerd is door morele zingeving. Dat wil zeggen dat iemand zelf zijn of haar eigen gedrag, vaak volgens de opgelegde normen van de maatschappij of oude persoonlijke denkwijzen (tradities, trauma), ter discussie stelt en besluit het roer volledig om te gooien. Een bijzondere bijkomstigheid is dan dat de mentale gezondheid een sterke impuls krijgt via zingeving en een krachtig commitment met de morele waarden waar men de besluitvorming op heeft gebaseerd. In mijn geval werd dit de basis voor het ontstaan van Sustainocratie als evolutionaire propositie voor de menselijke maatschappijvormen. In de loop van de tijd ben ik zo in aanraking gekomen met heel veel mensen die gedurende enige tijd met mij meeliepen op dit pad van Sustainocratie. Vaak droegen zij een mentale rugzak mee van oude traumas, negatief zelfbeeld, angsten, onzekerheden, enz die allemaal op de een of de andere manier voortkwamen uit de huidige geldgedreven en sterk hiërarchische maatschappijvorm. Door gebrek aan een alternatief bleven die mentale ongezondheid problemen hangen bij deze mensen. Toen men in aanraking kwam met Sustainocratie en de bijbehorende menselijke waarden ontstond van een nieuw perspectief, een vorm van zingeving dat voor allerlei mensen ging bijdragen aan een vorm van healing. Dit werd vaak nog belemmerd door de druk van de systeem instanties en bijbehorende verwachtingen maar de relativering had de zaadjes geplant.

De huidige geld gestuurde maatschappij is structureel ongezond en levert mentale ongezondheid op zoals te zien is in de angstcultuur die ook door de polarisering van politieke partijen wordt aangewakkerd. De hele financiële politieke structuur bevindt zich in het ongezonde, immorele quadrant van de tekening. Dit komt tot uiting in de vele problemen in de wereld die vaak door die concurrerende controle politiek worden veroorzaakt. Wij zijn daar allemaal onderdeel van, mede door de geforceerde afhankelijkheid die wordt opgelegd door het systeem. Mijn eigen persoonlijke omslagpunt bracht mij op het punt van commitment voor de menselijke waarden. Ik had op dat moment nog geen enkel idee van de impact ervan op de mentale gezondheid voor mij en voor mijn omgeving in zijn algemeenheid. Dat komt omdat ik vormen van ongezonde controle en angsten eerst nog moest loslaten. Dat kon ik vol vertrouwen doen door de zingeving die mij had doordrongen. In alle activiteiten die ik daarna ontplooide ontstonden gezonde, warme intermenselijke banden, ook met mensen in hiërarchische functies van allerlei bedrijven en instanties, waaronder overheden. Het gemeenschappelijke commitment aan bijvoorbeeld “de gezonde stad” aanpak in Eindhoven en omgeving leverde een gezonde mentale dosis van zingeving, creativiteit, onderlinge verbindingen en doelgerichte motivatie op. Dat zijn allemaal bouwstenen voor mentale gezondheid, in tegenstelling tot angst, onzekerheid, concurrentie, haat, oordeel, jaloezie, enz die door onze eenzijdige maatschappelijke sturing op basis van geld, afhankelijkheid, prestatie, politieke belangen, concurrentie, ongelijkheden, controle, enz worden veroorzaakt. Vaak zijn we onbewust van de mentale ongezondheid die deze vorm van maatschappij veroorzaakt omdat we totaal mentaal opgenomen zijn in de activiteiten (werk, consumptie, entertainment) die van ons worden verwacht of onderdeel zijn geworden van onze comforts. Wel voelen we vaak de symptomen van mentale verstoring en onrust maar leggen geen bewuste verbanden door de cultuur waarin we leven. We merken pas het echte verschil als we dit loslaten, zelf het omslagpunt meemaken en de zingeving haar werk laten doen. Met Sustainocratie heeft iedereen een keuze. Maar de keuze heeft een prijs. Die prijs wordt niet uitgedrukt in geld maar in het loslaten van controle en angst, en het omarmen van menselijke waarden en samenwerking. Mentale gezondheid is een gevolg.

Als het moet dan kan Nederland groot zijn

De commercie verkiest Marokkaanse sperziebonen boven de Nederlandse oogst en laat onze eigen boer barsten. We gunnen de Marokkanen hun handel maar niet ten kosten van eigen gelijkwaardig product. Vrachtwagens heen en weer slepen tussen Marokko en Nederland is vervuilende en onnodig. Dankzij het opgebouwde netwerk van No Waste Army, de media aandacht en de reactie van het Nederlandse volk zijn de bonen van boer Kees gered van de brandstapel. Maar er is meer. De aandacht van de Nederlander wordt gevestigd op het gedrag van de handel en kiest hopelijk daardoor steeds meer voor lokaal product. Door zelfbewust gedragsverandering en solidariteit met onze eigen producenten, ontstaat vanzelf een ommezwaai naar een kortere, duurzamere keten. Als het moet dan kan Nederland groot zijn.

Workshop energie besparen door bewust te investeren en samen te werken

Tijdens de eerste middag van het Senses for Change evenement in Tilburg deden een boeiende workshop. Deze ging over energie besparen door te zelfbewust te investeren in maatregelen. De workshop leek een beetje op monopolie maar dan zonder de speculatie, juist andersom. Iedereen kon hier winnen, door onder anderen op wijkniveau samen te werken. Het spel is gecreëerd door Oranje Advies die zich bezig houden met “buurtbatterijen” ofwel coöperatieve buurt en wijk oplossingen voor energie.

Op naar een goedkopere zorg

De prijs van de zorg gaat weer omhoog. Dat kan en moet anders. Helaas zit de politiek vast in verkokering waardoor er geen aanpassingen komen, alleen maar prijsverhogingen voor ons en besparingen in de zorg. Een slechte combinatie.

De zorg goedkoper maken, bijvoorbeeld tot 40€ per maand, kan. Maar dat verlangt dat we anders omgaan met onszelf en de maatschappij. De zorg kan namelijk niet de verantwoordelijkheid voor onze gezondheid  op zich nemen. Ze kan alleen bijstaan om die te behouden of terug te winnen bij problemen. Maar de basis verantwoordelijkheid voor onze gezondheid ligt bij onszelf. Als we de zorg willen vergoedkoperen dan zullen we daar vooral aandacht aan moeten gaan besteden. Het gaat dan niet alleen om lichamelijke gezondheid maar ook mentale, emotionele en spirituele gezondheid. Zelfbewustzijn en lifestyle helpen ons al een heel eind op weg. Maar we kunnen het niet alleen.

Onze maatschappij is structureel ongezond. Luchtvervuiling, financiële druk, gemanipuleerd voefsel, pesticiden, negatieve stress, egocentrisme rond eigenbelang, enz zorgen voor veel gezondheid klachten. Als we massaal ons gedrag veranderen dan veradert de maatschappij vanzelf. Dat kost enige tijd maar de commerciële wereld kan niet anders dan zich aanpassen aan gezondheid gerichte keuzes. Als we gezamenlijk een commitment maken voor gezondheid dan hebben we de politiek niet nodig om het zorgsysteem in te richten. Dat doen we cooperatief zelf. Onze zorg wordt dan ondersteunend aan gezondheid in plaats van ziektes onderdrukken of zien te repareren die we vaak zelf veroorzaken.

Samen met een aantal gelijkgestemden in de zorg is de Stad van Morgen hiermee bezig. Het moeilijkste is natuurlijk de omslag in denken en handelen. Daarom zal onze aanpak langzaam groeien, eerst als alternatief daarna als nieuwe werkelijkheid.

Doe je cooperatief mee?

Voorbij de Horizon, radioprogramma

Na ons avontuur vorig jaar met Rara Radio is programmamaker Koen zelfstandig verder gegaan met Voorbij de Horizon. Zijn programma is een samenwerking met de stad van morgen maar hij vult de programma´s volledig zelfstandig in. Uitgangspunt is steeds dat punt voorbij de horizon waar we, vanuit het duurzame voortbestaan van de mens in onze natuurlijke omgeving, optimaal vorm aan willen geven.

Aflevering 1: Helmond de lawaaierigste van Nederland? Daar willen burgers wat aan willen doen.

Aflevering 2: Muzikale reis naar de eco zone in Bosnië. De ervaringen van muziekgezelschap Balboa

Er zijn twee manieren om gezondheid problemen aan te pakken

Er zijn natuurlijk allerlei gezondheid problemen waar we als mens mee geconfronteerd kunnen worden. Zo zijn er de mechanische problemen, zoals een gebroken been, een versleten heup of gaatjes in onze tanden. Onze gezondheidzorg heeft daar uitstekende protocollen voor. Veel lastiger wordt het als het gaat om ingewikkelde klachten zoals een verstoord immuunsysteem, darmirritaties of psychische aandoeningen. Dan grijpt de gezondheidzorg al snel naar de medische protocollen van de farmaceutische industrie. Deze bestrijden de symptomen, maar gaan niet op zoek naar de oorzaak. Als je dan vraagt naar de oorzaak wordt gemakshalve gezegd: “We weten het niet.” Dat is klinkklare onzin. Men weet het wél, maar de oplossing is A. geen verdienmodel en B. het stelt zo’n beetje onze hele maatschappij ter discussie, inclusief artikel 22 van onze grondwet waarin “de overheid zich verplicht om de gezondheid van de bevolking te bevorderen”. Zo’n bevordering begint natuurlijk met het beschermen ervan. En daar is helaas geen sprake van zolang financiële doelstellingen prioritair zijn. Aan het woord Frank Jonkers vanuit zijn praktijk voor integrale geneeskunde in Emmen. Hij gaat wél op zoek naar de oorzaak, lost het probleem op tegen een fractie van de kosten van de reguliere zorg. Alleen zijn juist die kosten vaak niet gedekt door de verzekering. Geen wonder dat de gezondheidzorg onbetaalbaar is geworden! En de juiste zorg nagenoeg ontoegankelijk is voor vele mensen. Tijd voor “de grote omslag”, ofwel een “Sustainocratie” waarin onze essentiële menselijke waarden (zoals integrale gezondheid) centraal staan, niet geld.

Helmond gezond? Radiogesprek

De stad Helmond zou de lawaaierigste van Nederland zijn nu Delft en Amsterdam maatregelen hebben getroffen om hun binnensteden autoluw te maken. Burgerinitiatieven in Helmond zijn druk aan het uitoefenen op het gemeente bestuur om samen tot maatregelen te komen. Koen van de Weijer, radioman en burger betrokken zelf in Helmond, interviewt Wim van de Linden, kartrekker in Helmond met zijn stichting, en Peter van Heerebeek, deskundige uit Best op gebied van meettechnieken. Luister naar een interessant pleidooi voor een gezond Helmond.

Duurzame stedelijk ontwikkeling

In dit geanimeerde plaatje wordt op een beeldende manier stedelijke ontwikkeling gesuggereerd. Natuurlijk ziet het er voor allerlei mensen aansprekend uit, behalve misschien de traditionele auto fanaten die hun parkeer en rij ruimten zien verdwijnen. (bron: LinkedIn: Frank Landman).

Veel steden zijn bezig met vergroening en het minderen van autoverkeer. Het is vooral een cosmetische transitie die wel degelijk impact heeft op een aantal belangrijke stedelijke knelpunten, zoals de leefbaarheid. Ook heeft het een positieve invloed op het gedrag van de bevolking. Maar er meer nodig om tot een echt duurzaam voortbestaan te komen, voor de stad en de lokale mens. Want zelfs met de vergroening en zonder autos blijft de stedelijke bevolking enorm kwetsbaar.

In dit vergelijkende lijstje zien we de traditionele insteek en die we volgen als Stad van Morgen:

Traditionele stedelijke ontwikkelingStad van Morgen insteek
faciliteren van economische processen (industrieel, logistiek, handel, wonen, uitgaan, werkgelegenheid, mobiliteit, zorg)dynamische samenlevingsclusters, gebaseerd op existentiële menselijke waarden (gezondheid, veiligheid, samenredzaamheid, bewustwording, basisbehoeften) en gerelateerde impact gedreven processen
100% afhankelijke van materiele goederen van buiten de stadfocus op lokale, circulaire zelfvoorziening in nauwe samenwerking met de lokale natuurlijke omgeving, daar waar nodig met toepassing van technologie en wetenschap
essentiële menselijke waarden worden gereguleerd in een concurrerende omgevingduurzame natuurlijke menselijke waarden zijn sturend in alle silos en leiderschap archetypes
burger worden gezien als een middel in een politiek financiële ontwikkelinginwoners zijn fundamentele, gelijkwaardige partners en deelnemers aan alle processen en doelstellingen
financiële groei is de algeheel sturende factorduurzame maatschappelijke harmonie en integraal welzijn als gemeenschappelijke drijvende kracht
ethiek is gebaseerd op financiële verplichtingenethiek is gebaseerd op essentiële, natuurlijke, menselijke waarden
geld is doel en sturendgeld is een van de middelen. Natuurlijke waarden zoals integrale gezondheid zijn sturend
1 x WIN, 3 x Verlies4 x WIN
Stad van Morgen heeft de unieke rol van verbinder van de active silos rondom de natuurlijke kernwaarden

De gezonde stad, de oplossing voor de wereldse problemen?

Als het hebben over “de gezonde en veilige stad” dan gaat het niet alleen over luchtkwaliteit. Het gaat over de stad als verzameling van mensen die allemaal samen zorgen voor hun welzijn en invulling van hun basisbehoeften. De stad transformeert dan van een soort bodemloze put in een actieve mieren… eh mensen hoop. In plaats van onze betrokkenheid bij consumptie zijn we betrokken bij de invulling van ons algehele welzijn. Dat maakt dat “de gezonde stad” een totale omslag is in denken en handelen, een contextuele aanpassing van het begrip “stad” of “gebied” en de manier waarom wij als mensen, de natuur en betrokken instelleningen, met elkaar omgaan. In dit filmpje tracht ik het uit te leggen.