Lokale inwoners betrekken bij natuurbewustwording, waar gezondheid en een gezonde leefomgeving ook een onderdeel van is, is een uitdaging op zich. We gaan graag de natuur in voor een wandeling, een fietstocht, sport en andere vormen van recreatie. Vanuit o.a. AiREAS (luchtkwaliteit en een gezonde leefomgeving) stimuleren we ook plekken waar natuurbewustwording gecombineerd wordt met bewustwordingsprikkels voor verschillende doelgroepen. De buurtboerderij van Eersel is daar een goed voorbeeld van. Kinderen en scholen kunnen daar terecht voor visuele kennis ontwikkeling via spel, aanraking, uitdagingen, enz.
Nu is er ook iets nieuws bijgekomen. Kijk maar naar dit korte filmpje dat het allemaal mooi laat zien.
Met veel plezier verzorgde ik vanuit Sustainocratie en onze natuurlijke menselijke kernwaarden het introductiepraatje over Positieve Gezondheid in de Droomgaard in België. Eensgezind waren we over het belang van een gezonde leefomgeving. Huisarts Hans-Peter Jung bevestigt dit….
Vandaag (23 juni 2022) begin ik met FRE2SH en onze wereldwijde partner Food Design Nation een 10 maanden durend programma (klik hier voor meer informatie en eventuele deelname) waarin we voedsel als menselijke kernwaarde positioneren en derhalve als een gemeenschappelijk te dragen verantwoordelijkheid. Dus niet als speculatieve commodity maar als samenwerkingsinitiatief met de natuur voor regionale voedselbetrokkenheid en samenredzaamheid tegen voedselschaarste, armoede en honger.
Waarom ons huidige voedselsysteem moet veranderen?
Ons huidige voedselsysteem is gebaseerd op geïndustrialiseerde processen binnen een geld gestuurde maatschappij structuur. Via geld hebben wij als mens toegang tot het voedsel dat zo wordt geproduceerd. Voedsel is zo onderhevig aan financiële belangen die allerlei manieren deze vorm van productiviteit beïnvloeden. De consequenties van deze beïnvloeding zijn zichtbaar in de natuur en bij de mens. Ze worden opgevangen door een steeds kostbaarder wordende bureaucratie, regelgeving, maatregelenpakket en zorgsysteem. De druk op de boeren wordt ook steeds groter terwijl deze uitgemolken worden door de groothandel en gedwongen worden te werken via industriële optimalisatie processen en kostbare toegepaste innovaties.
Voedsel en gezondheid als menselijke kernwaarden
Door voedsel en gezondheid te aanvaarden als menselijke kernwaarden verandert alles. Als iets een bestaansrechtelijke kernwaarde is dan halen we het uit het financiële systeem en behandelen het als een gemeenschappelijk gedragen verantwoordelijkheid. Dat betekent voor onszelf als burgers dat we ons veel meer betrekken bij ons voedsel rechtstreeks bij de boeren of zelf communities opzetten om met ons voedsel om te gaan. Boeren ondernemers laten de eenzijdige en destructieve massaproductie los en beginnen samen te werken met de natuur om zo diversiteit en volume te leveren zonder de natuur negatief aan te tasten. Een nieuwe voedselcultuur ontstaat waarbij wij ons als gemeenschap gaan verdiepen in andere, gezonde en zelfs geneeskrachtige voedingspatronen. De expertise van de boeren wordt optimaal benut. Hun inkomsten gaan omhoog door het participatiemodel en kosten dalen.
Er zijn initiatieven op dit vlak in ontwikkeling overal in de wereld. Denk in Nederland aan Heerenboeren, voedselbossen, wijkgerichte voedselinitiatieven, enz. FRE2SH tracht deze initiatieven zichtbaar te maken en als wereldwijd netwerk met elkaar te verbinden voor inspiratie, kennisuitwisseling en het versneld laten groeien van deze werkelijkheid zodat ook instanties zoals overheden en wetenschappelijk instellingen mee gaan werken. FRE2SH is dan de sociaal maatschappelijke verbinder voor een optimale samenwerking.
Zeker in stedelijk domein is de samenwerking essentieel omdat de ruimtelijke organisatie van een huidige stad (vroeger wel, nu niet meer) nooit voor voedsel is bedacht. Stedelingen zijn het meest kwetsbaar voor voedselschaarste, inflatie, gemanipuleerd voedsel, enz. Huidige supermarkten en industrieterreinen kunnen omgebouwd worden tot voedsel en gezondheid innovatie en service gebieden waar de hele bevolking gebruik van maakt. Er ontstaat een lokale voedseleconomie die zich door participatie en toepaste moderne inzichten kan optimaliseren in vele dimensies.
Onze Nederlandse (en veelal ook de Westerse cultuur) is gaandeweg steeds individualistischer geworden. Het beleid is lange tijd eenzijdig gericht geweest op onze financiële afhankelijkheden, met een duale economie tot gevolg: de groei economie en de gevolgen economie. De zogenaamde `zorgstaat` is verworden tot een zichzelf voedend en kostbaar waterhoofd over een apathische ieder voor zich cultuur.
Sinds de introductie van onder andere Sustainocratie en de proactieve regionale focus op gezondheid, gecombineerd met de vele huidige stresspunten in een onhoudbare maatschappijvorm, zien we een cultuurverandering ontstaan. Steeds meer mensen worden bewust van hun eigen verantwoordelijkheid, niet alleen voor zichzelf maar ook de directe omgeving. Ook het beleid past zich aan. Het faciliteert en reguleert op basis van gezondheid, gezonde omgangsvormen en een gezonde leefomgeving maar neemt niet de verantwoordelijkheid meer over van degenen die het zouden moeten nemen. Het woord SAMEN wordt steeds actueler, ook in de dynamiek van het samen vorm geven van ons welzijn. Een professionele zorg is dan een waardevolle ondersteuning voor de uitzondering, niet meer de regel.
Geert Kloppenburg toont via zijn filmpjes het probleem bloot. Kijk naar de situatie die hij in Rotterdam in beeld heeft gebracht. Dit is ook het geval in andere steden.
Vandaag op 8 maart viert de wereld internationale vrouwendag. Het begon ooit, zo’n 110 jaar geleden om de rechten van de vrouw in een uiterst mannelijke maatschappijvorm. Nu, anno 2022, levert die masculiene maatschappijvorm zoveel onrust, vernietiging, ongelijkheid en problemen op dat het veel meer zou mogen gaan over de noodzakelijke “vervrouwelijking” van de maatschappij.
De ethische transitie van onze samenleving gaat met horten en stoten. Het is geen vloeiende evolutie. Het gaat namelijk gepaard met het loslaten van oude principes en gewoontes die algemeen aanvaard werden maar in de loop van de tijd aan verandering toe zijn. Ze zijn echter ingebakken in conservatieve systemen van zelfbehoud die ook nog eens een complex ecosysteem van belangen vormen. Als er dan problemen optreden die door die vorm worden veroorzaakt kunnen we ze niet oplossen vanuit hetzelfde denken als waarin ze zijn veroorzaakt. Omdat we zo moeilijk kunnen loslaten raken we in een recessie of een crisis waarna we wel MOETEN loslaten. Vaak is chaos een tijdelijke situatie waar we doorheen moeten, soms zelfs oorlog.
Het kan ook zonder al die ellende als we ons als samenleving positioneren in een minder masculiene omgeving waarin we vrouwelijke waarden evenredig een plek geven. Deze waarden zijn die van het ethische bewustwordingsproces, ons aanpassingsvermogen, creatieve innovatie en focus op waarden in plaats van belangen. Dat is de aanpak van Sustainocratie. Zo gaan we om met loslaten en opnieuw vastpakken vanuit een gemeenschappelijk verhaal. Dat geeft veel warmte en voldoen, voor de mens maar ook voor de deelnemende instanties (overheid, wetenschap, bedrijfsleven). De instantie weten op deze manier hun authenticiteit en toegevoegde waarde te waarborgen, niet door te concurreren of te manipuleren maar door er te zijn en zich te verbinden. Internationale vrouwendag dit jaar, in het midden van wereldwijde onstabiliteit, dreigingen en ellende, herinneren ons daaraan.
De Stad van Morgen positioneert zich als verbinder op de zogenaamde niveau 4 bewustzijnsgedreven cocreatie van gebiedsontwikkeling. Dat is een moderne manier om SAMEN (mens en instellingen) verantwoordelijkheid te nemen voor een aantal essentiële waarden die we niet kunnen noch mogen delegeren. De gemeenteraad verkiezing 2022 zijn daarom geschikt om te kijken met wie we de komende vier jaar als bevolking gaan optrekken in multidisciplinaire samenwerkingsverbanden ala AiREAS (gezondheid en gezonde leefomgeving), COS3i (sociale inclusie en zorg voor gezondheid voor en met elkaar), of FRE2SH (stadslandbouw en de platteland transitie). Ook de energie uitdaging is groot. We wonen verkeerd. Alleen maar bijbouwen lost de problemen niet op, we moeten anders gaan wonen en beter gebruik maken van de woonoppervlakte die er al is.
Voor de politieke partijen die zich verkiesbaar stellen is dit een uitdaging op zich. Wat gebeurd er als ze de stemmen eenmaal binnen hebben. Hoe toont men het gezicht naar de beoogde samenwerking? Wat onderhandeld men in een coalitieakkoord en zorgt met voor de bestuurlijke ruimte voor cocreatie met de omgeving? Er is veel te doen, en zeker niet gemakkelijk allemaal…..Uiteindelijk is de gemeente slechts één van de vier poten aan de tafel van duurzame menselijke vooruitgang (niveau 4). Al die poten zijn essentieel maar dan moeten ze zich optimaal gedragen als fundament van de cocreatie tafel.
Allerlei professionals uit het gebied van luchtkwaliteit komen online samen, een keer in de maand. Ze bespreken ervaringen, krijgen presentaties en bespreken mogelijke acties samen. Velen vertegenwoordigen universiteiten zoals hier uit Noorwegen, Nederland en Griekenland. Maar ook stichtingen zoals hier uit Kosovo, en natuurlijk de cooperatieve AiREAS community.
Vandaag was ik uitgedaagd door een studente van Fontys om haar eigen klasgenoten en haarzelf ook weer uit te dagen. Zij studeren communicatie technieken met een speciale focus op de culturele sector. De grote vraag was “hoe ontstaan communities?” en natuurlijk ook “hoe houd je ze levendig in stand?”.
Ikzelf mocht hen prikkelen met mijn eigen community drang rondom het samen (instellingen en mensen gelijk) verantwoordelijkheid nemen voor onze menselijke kernwaarden. Dat is natuurlijk leuk en aardig en een bewijs dat communities rondom onze grote maatschappelijke uitdagingen kunnen ontstaan. Maar ik heb ook één grote zwakte: “ik weet niet hoe ik jongeren mee kan krijgen” in al mijn uitdagingen. Logisch dat ik deze groep om hulp vroeg. Daarvoor had ik met name AiREAS genomen als uitdaging.
Wat maakt een community?
De aanpak was intensief. Een korte uitleg van mij moest hen prikkelen om aan de slag te gaan met hun creativiteit. Ik vertelde over mijn eigen processen om tot Sustainocratie te komen, de verschillende communities die erin zijn ontstaan, en AiREAS als concrete uitdaging voor vandaag, inclusief mijn hulpvraag.
Daarna kregen deze jonge mannen en vrouwen ongeveer 90 minuten de tijd om een concreet plan te ontwerpen ter presentatie. In die 90 minuten gingen ze door verschillende stadia. Allereerst moesten ze zien te begrijpen wat er bedoeld werd. Het thema luchtkwaliteit wordt niet onderwezen op school. Ook de problematiek van Noord West Europa op gebied van luchtvervuiling was niet echt tot hen doorgedrongen. Ze gingen op zoek naar kennis op internet en probeerden tegelijkertijd een idee te vormen over wat nu de theoretische basis is voor het vormen van een community.
“Een community bestaat uit gelijkgestemden die samen de interesse in een bepaald onderwerp delen” was één van de definities die men wist aan te dragen.
Daarna moest er nog een plan bedacht worden dat zou leiden tot community-vorming, betrokkenheid van jongeren én verbetering van luchtkwaliteit. De groep had zich verdeeld in vijf subgroepjes, elk van 3 personen. De docent en ikzelf deden een rondje om de groepjes eventueel bij te staan bij vragen of tips. De gesprekken die ik voerde waren betrokken, relevant, analytisch, enz. Men wist zich in te leven in hun eigen community gedrag in het dagelijks leven, of het ontbreken ervan door persoonlijke omstandigheden, corona of een beeld van een bepaalde cultuurontwikkeling rond individualisme.
Tot slot moesten ze zich ook nog voorbereiden op een presentatie. Dat wil zeggen, de keuze maken wie wat presenteerde, in welke vorm en met welke ondersteuning? Zelfs daarin bleken deze studenten uit te blinken. Elke presentatie werd verbaal goed gebracht en ondersteund door professioneel beeldmateriaal.
Uiteindelijk werden vijf project ideeën geopperd, onderbouwd en getoetst aan de groep zelf als doelgroep. Het idee “adopteer een plant” ontving meteen veel bijval. De andere ideeën ook maar leverden eerst wat aanvullende discussies op. Opvallend was geweest de groepsdynamiek waarmee men de uitdaging was aangegaan, hoe de groepjes met de stress dip omgingen om tot een gewenste keuze te komen en de professionaliteit rond de uiteindelijke uitvoering van de presentatie. En dat alles in 90 minuten tijd!
Deze groepjes zijn natuurlijk uitgedaagd om hun creativiteit in de praktijk tot uitvoering te brengen, samen met de partners in de AiREAS community. Zonder uitzondering werd dit geaccepteerd. Wij zullen hier met veel genoegen de uitvoering volgen en kijken hoe die uiteindelijk wordt geïmplementeerd en met welke 4 x WIN resultaten.
Stad van Morgen 