Categorie: Ondernemer van je eigen leven

Geen gepolder voor de gezonde stad

Jean-Paul CloseEen reactie plaatsen

Groene dinsdag

Op 26 Maart 2013 kwam een groepje mensen bij elkaar om de proefwijk Doornakkers verder invulling te geven. De bijeenkomst hoorde bij het living lab van AiREAS (luchtkwaliteit en volksgezondheid) in Eindhoven. Het werd een fijne ontmoeting tussen uiterst betrokken mensen maar tevens een boeiende en herkenbare innerlijke “strijd” tussen twee verschillende werelden, de oude democratie van het polderen over problemen en oplossingen (gevolgen-economie), en de nieuwe democratie van het doelgericht samenwerken (sustainocratie).

De aanloop naar 26 maart

We zijn al enige tijd bezig met AiREAS en burger participatie waar we steeds weer dat dilemma van wereldbeelden tegenkwamen. De grootste uitdaging van het werken aan een gezonde stad blijkt er niet één maar een heleboel. Hoe gaan we om met communicatie bijvoorbeeld? Uit die discussie is uiteindelijk een derde opzet van een website ontstaan www.aireas.com. De eerste twee zijn omgevallen door gebrek aan continuiteit (men benaderde de site als een product ipv een middel in een proces) en beleving in het samenwerkingsproces van AiREAS waarin iedereen in Eindhoven betrokken is, bewust of onbewust. In de nieuwe site kunnen mensen een eerste beetje informatie vinden en zich aanmelden om wat te doen. Het moet nog blijken of dat werkt.

De bijeenkomst van 26 maart was een off-line dialoog die tot stand was gekomen door de interactie van enkele maanden met allerlei mensen. Naast de keuze van AiREAS om Doornakkers aan te wijzen als proeftuin (omdat er al zoveel betrokken mensen actief zijn) was de kennismaking met het Buurtkantoor aan de Bloemfonteinstraat doorslaggevend. Het bleek een mooie open ruimte voor de vele spontane en veelzijdige wijkontmoetingen die wij voor ogen hadden. De eerste contacten met de jonge charmante en uiterst betrokken uitbaatster Simone waren dan ook vol gedreven energie. Maar toen ons enthousiasme zich concretiseerde in een uitdagende dag, week en maandinvulling rond het levend groen seizoen van 2013 in de wijk, toen kwamen er vanzelf allerlei beren op de weg.

Beren in het groen

We leven in een maatschappij waarin een toestemmingscultuur overheerst en waar ik al over heb geblogd. Als er ondernemende initiatieven worden gesuggereerd dan worden ze eerst getoetst aan de vele bestemmingsplannen die ons omringen vanuit een afhankelijkheid van andere mensen en instanties. Zo ontstond de vraag bij het buurtkantoor “Mag ik wel een bijeenkomst faciliteren die niet alleen ondernemers aangaat?” Men had ergens bedacht dat ondernemers lid moesten worden van het Buurtkantoor maar ondertussen wordt niemand lid en is het grotendeels leeg. AiREAS wil wel gebruik maken van de faciliteiten (zoals we dat al overal doen in Eindhoven) op basis van bijvoorbeeld consumpties maar willen geen lid worden want dat is voor ons te beperkend. “Mogen we wel plannen maken voor groen in de wijk?” Want o wee de gemeente……?! Als dan de wethouder openheid geeft door “de burger aan de knoppen van de openbare ruimte” te communiceren dan weten we ineens niet of we dat ene plantje wel uit de grond mogen trekken? Of we wel toestemming moeten vragen aan de buren? En wat we met dat ene plantje moeten doen? Angst, angst, angst.

De lokale ondernemers willen wel meedoen als het hen maar geen tijd kost. De ambtenaren die uitgenodigd worden hebben geen tijd om hun mail te beantwoorden laat staan om deel te nemen aan de bijeenkomst. Wijkcoordinatoren hebben zelf bijeenkomsten georganiseerd die uiteindelijk niet door blijken te gaan maar vooraf wel allerlei agendas opvullen die uiteindelijk leeg blijven als het moment nadert. Samenwerking en verbinden “kan niet”. Mensen die toezeggen komen niet en zij die komen weten de weg niet te vinden omdat de adresaanduiding hen elders heen verwijzen dan naar het buurtkantoor. Beren, beren, beren…..

Effectieve berenhouderij

Uiteindelijk zijn een groep van 8 mensen dan bij elkaar gekomen in het Buurtkantoor. Terugblikkend waren de meeste beren op de weg spinsels van onze eigen angsten om zelf verantwoordelijkheid te nemen. Geen wonder dat het land in crisis verkeert. Wij zijn allemaal berenhouders geworden die de kunst verstaan om effectief onze eigen beren op de weg te verzinnen naast de vele echte beren die wij gecreerd hebben met elkaar door de wereld te bureaucratiseren en vol te plannen met dingen waar niets van terecht komt.

Daar zitten we dan, de 8 die het avontuur en alle beren hebben getrotseerd en overleefd en veilig aan de thee en koffie gaan bij onze Simone. Geen beer meer in beeld. Maar ondertussen was een bijeenkomst die ondernemers, wijkbewoners, kartrekkers in de openbare en private ruimte, moest laten samenwerken tot een eetbare wijkbeleving afgestomd tot een eerste verlegen kennismaking van een aantal ondernemende avonturiers.

Ook goed!

In onze Sustainocratische wereld hebben we al de gewoonte ontwikkeld om altijd door te gaan ongeacht de hoeveelheid deelnemers. Wij nodigen de hele wereld uit. Als er dan maar één persoon deel komt nemen dan vereren wij die ene en gaan er mee aan de slag en we treuren niet om al diegenen die niet die stap hebben gewaagd. Die komen vanzelf wel een keer. Ooit. En vandaag waren we al met zijn 8-ten!

Van polder naar stip

De kennismakingsronde is altijd een gebeurtenis op zich. 8 avonturiers die graag vooruit willen en elk met een eigen beeld van de werkelijkheid. Stuk voor stuk grandioze mensen die een diversiteit aan kennis, ervaringen en vaardigheden vertegenwoordigen waar we meteen al van onder de indruk raken. Elk van de persoonlijke introducties opent een genot aan betrokken vragen en discussies, plannen, oh ja’s, en doen we dit en dat’s, enz. Heerlijk! De een is wat meer inhoudelijk, de ander wat meer vooruitstrevend, weer een ander wil meteen concreet en ga zo maar door. Maar in die ogenschijnlijke chaos zit wel de vooruitgang die wij als Sustainocratie willen boeken maar dan moet er wel een ding even afgestemd worden: de Stip!

Sustainocratie gaat uit van een duidelijke richting die past binnen onze definitie van duurzame menselijke vooruitgang (Samen blijven werken aan een gezonde, vitale, veilige, zelfredzame menselijke maatschappij binnen de context van onze natuurlijke omgeving). AiREAS heeft als stip: gezondheid en een gezonde omgeving. VE2RS heeft als stip: zelfredzaamheid.

Alle deelnemers komen voort uit de huidige gevolgeneconomie. Men is dus gewend om te redeneren in maatschappelijke problemen. In Doornakkers komt al snel het lijstje van drie uitdagende knelpunten: Geweld achter de voordeur, allerlei soorten verslaving en algemene ongezondheid. Dat zijn allemaal gevolgen van een levenswijze en maatschappelijke structuur waar het multiculturele caracter van de wijk ook een rol in speelt.  Aan die gevolgen wordt al veel geld geinvesteerd zodat ze “behandeld” worden vanuit een geldafhankelijke consumptie maatschappij. Het lost niets op maar houdt veel mensen bezig. Daar gaat Sustainocratie niet over en doet er niet aan mee. Wij gaan over levensstijl en overkoepelende menselijkheid. Een nieuwe horizon levert nieuwe ideeen op. Wij kijken niet vanuit een pijnlijk gevolg en plakken een pleister, we bepalen een gewenste situatie en zoeken naar de weg ernaar toe.

Wij nemen een stip zoals gezondheid en gaan er van uit dat dan die oude gevolgen ook gaandeweg aandacht zullen krijgen en wellicht voor een groot deel vanzelf zullen verdwijnen. Mensen die professioneel zijn opgegroeid, opgevoed en afhankelijk gemaakt van die gevolgeneconomie hebben vaak moeite om Sustainocratie te geloven. Zij handelen in pleisters. Men komt al snel in tweestrijd tussen de focus op het oude gevolg en de uitdaging van de stip. In AiREAS polderen we niet over hoe we met een gevolg omgaan maar discussieren over de prioriteiten tussen vele initiatieven die we kunnen nemen op gebied van de ontwikkeling van wijkgezondheid. Soms is dat in een beeldvorming lastig te combineren. Maar wij houden vast aan die stip op die horizon omdat wij ervan overtuigd zijn dat dit juist een oplossing is voor de vele crisissen die wij doorlopen. Als men met ons meedoet in Sustainocratie dan vragen wij minstens om de “benefit of the doubt”, doelgerichte samenwerkingen en inzet vanuit Talent en Gedrevenheid. Als dat niet lukt dan mag men zelf de keuze maken of men meedoet of niet? De 8 deelnemers hadden die keuze alang gemaakt en daarom waren ze erbij.

Een stip op de horizon, honderden stappen

Toen dat eenmaal duidelijk was werd de brainstorm pas helemaal losgelaten op allerlei mogelijke stappen die ons op weg zouden brengen naar die stip. Boeiend in deze is dat elke deelnemer redeneert vanuit het eigen professionele of private beeld van de wereld, veelal genuanceerd door de expertise waarmee men aan tafel zit of de betrokkenheid bij de eigen wijk. Tijdens de bijeenkomst waren er bijvoorbeeld twee personeelsleden van stichting NEOS aanwezig. Deze organisatie houdt zich bezig met daklozen in de stad en schept ruimte om hen weer te helpen aan een positieve toekomst. Er zijn zo’n 400 mensen professioneel bij betrokken voor zo’n 400 daklozen, 1 op 1 dus bijna.

In de Sustainocratie gaat het vooral om het inzetten van gedreven mensen in de waardegedreven processen die wij opstarten binnen de context van duurzame menselijkheid. De daklozen hebben, belemmert door al hun persoonlijke problemen natuurlijk, wel de vrijheid om zich in te zetten. Als wij daar voldoende wederkerigheid voor weten te creeren dan is deze groep  ideaal voor directe betrokkenheid. Het was dan ook helemaal niet vreemd dat elk nieuw voorstel meteen in verband gebracht werd met de daklozen en NEOS als begeleider. Ook dan kwamen allerlei beren aan de orde maar dat wisten we in het groepje wel te nuanceren. Het interessante was het moment dat de mensen van NEOS halverwege weg moesten. Vlak daarvoor kwam iemand binnen die zich met basisscholen bezig hield.

Nadat NEOS was vertrokken werd nog amper over daklozen gesprokken. De oudere en nieuwe ideeen werden aangevuld met de expertise die nog was overgebleven. Ineens ging het over basisscholen, jongeren, fietsreparaties, wijkbladen, een wijkcockpit, enz. Dit geeft aan hoe mooi dit proces is en dat volledig afhankelijk is van de aanwezigheid van de betreffende expertise. Als die expertise er een eigenbelang aan verbindt, bijvoorbeeld het eigen zakelijke succes, dan is afwachten in deze uit den boze. Men komt gewoon niet aan de orde als men er niet zelf bij aanwezig is. Dat geldt voor iedereen. De uitkomst van zulke bijeenkomsten zijn dan ook volledig onvoorspelbaar omdat de stappen door aanwezigen worden gemaakt. De verbindingen ontstaan ter plekke en de commitment om een vervolg stap te maken ook. De sky is letterlijk de limit.

De stad als een ondernemerstuin

Zo kun je de stad vanuit het ondernemende menselijke persectief zien als een dynamische tuin waarin zaadjes rondvliegen en landen waar er ruimte is. Zo ontstaan er allerlei kleuren door elkaar heen als een dynamisch geheel die steeds weer andere verbindingen aangaan om vooruit te komen. Als er een zaadje niet is dan verschijnt dat soort bloempje ook niet. De zaadjes die tot bloei komen kunnen zich uitzaaien en het veld gaan overheersen totdat er weer iets nieuws komt. AiREAS bewaakt het veldje zodat alles wat zich uitzaait ook bijdraagt aan gezondheid bevordering en de ruimte krijgt om zich te ontplooien. Datgene dat niet voldoet krijgt die ruimte niet omdat het niet klopt in het verband.

Uiteindelijk zijn er de volgende vijf acties uitgerold. We hebben ons in moeten houden want de energie ging maar door en door. We hadden wel 20 noten op onze zang maar we waren ook zelfbewust dat sommige van die noten niet haalbaar waren in dit stadium.  Ik had een ieder al op het hart gedrukt dat doelgerichte samenwerking heel eenvoudig waar te maken is op basis van de volgende stappen:

  • Kan ik het alleen? Dan heb ik geen samenwerking nodig en doe ik het alleen.
  • Wat wil ik bereiken? Iets dat complex genoeg is om de multidisciplinaire structuur van AiREAS of VE2RS te benutten.
  • Hoe staat het in verhouding tot AiREAS of VE2RS? Dient het dit hoger doel? Zo ja, hoe en hoeveel?
  • Wat heb je nodig? Hoe kunnen we dit als groep faciliteren en organiseren, niet alleen met geld maar met van alles?

We maakten een keuze van een 5 tal thema’s die volgens de aanwezigen samen een eerste kans van slagen hadden:

  1. Veldje van 250 m2: Door de gemeente wordt dit veldje nu beheerd en is net beplant met viooltjes.  Toch wil men daar een groentetuin van maken en kijken of de buurt betrokken kan worden bij het proces. Er is een bejaarden tehuis waar misschien wat mensen te vinden zijn die het leuk vinden om mee te doen.  Actie Hans/JPC/Mark
  2. Kinderontbijt op weg naar school: het Buurtkantoor kan misschien eens in de week dienst doen om kinderen van gezond  ontbijt te voorzien. Actie: Nicolette/Koen/Simone
  3. Gezonde school: Duurzaam Eindhoven is al begonnen in een school. Ook STIR is actief. Kijken of we van elkaar kunnen leren of elkaar versterken. Nicolette/Koen/Hans
  4. Cockpit wijkondernemen. Actie Ben/JPC
  5. Fietsen reparatie voor schoolkinderen. Actie Hans/Simone

Deze initiatieven zijn een begin en moeten ook daadwerkelijk zichbaar worden gemaakt in de wijk. Ze dagen uit tot meer initiatieven als mensen zien dat het kan en mag. We komen zo steeds meer bij elkaar waar ook een wijkcockpit een faciliterende rol heeft. We gaan het gewoon doen en als er beren zijn die zich dan presenteren dan kooien we ze wel ter plekke. Maar we gaan ze niet meer zoeken vooraf want de echte zijn van de neppe niet te onderscheiden. We nemen gewoon verantwoordelijkheid voor elke stap en voor we het weten zijn wij allemaal samen op reis, met vrolijke beren en al, weg uit de polder en op naar de stip van gezondheid op de horizon.

Doornakkers Groen Dinsdag
Doornakkers Groen Dinsdag

.

De kan wel mag wel maatschappij

Jean-Paul Close1 reactie

Onze huidige maatschappij is vastgeroest geraakt in allerlei onderlinge afhankelijkheden. Voor alles is wel toestemming nodig en iemand die moet beoordelen of iets wel mag, goed genoeg is of wel uitgevoerd wordt zoals afgesproken. We worden omringd door controlerende functies en instanties, allemaal mensen die de opdracht hebben om de werkelijkheid die wij beleven tot in de puntjes beheersbaar te houden. Elke vorm van afwijking wordt afgestraft met een berisping, een boete of een straf procedure. Veelal draait het allemaal om geld.

De kan niet en mag niet maatschappij is echter gevuld met onzekerheid en angst. Wanneer een crisis de maatschappij treft dan is die toestemmingscultuur funest. Vooruitgang wordt geboekt door durf en creativiteit. Dan is een cultuur van vrijheid van gigantisch belang.

De kan wel mag wel maatschappij

Wij beleven de wereld zoals wij zijn. Als de wereld ons niet uitdaagt dan worden we gemakzuchtig. Als wij voor een crisis komen te staan dan worden wij geconfronteerd met onze veranderende werkelijkheid. Wij gaan op zoek naar zekerheden en als dat een botsing betekent met de gevestigde orde dan is dat maar zo. Angst voor het systeem is alleen geldig wanneer het nog functioneert. Als het kapot is dan verliest het de autoriteit en de mens haar angst. De – kan wel mag wel – maatschappij staat dan open voor ons omdat wij zelf ons hebben losgelaten van de wetten en regels.  Er openbaart zich een nieuwe werkelijkheid waar wij richting aan geven door ons anders in te stellen, bevrijd van een oude last. Het is een bevrijdende keuze, een simpel moment van loslaten en in het diepe springen. We zeggen nee waar we vroeger ja tegen zeiden of ons ertoe verplicht voelden.

Deze -kan wel mag wel- maatschappij zijn wijzelf omdat wij beperkingen zelf opleggen door ons afhankelijk te maken. Onafhankelijkheid betekent niet dat wij toestemming krijgen van anderen maar dat wij onszelf toestemming geven. Door vanuit een vrije werkelijkheid te gaan redeneren bestaat het oude systeem niet meer, ook al danst het nog steeds de horlepiep voor onze neus. Alles kan en alles mag.

Met deze openheid ontstaat tevens de valkuil dat men elke vorm van normen en waarden ook loslaat. In de chaos zijn er mensen die criminaliteit opzoeken omdat men het respect heeft verloren voor het systeem en zichzelf als mens nog niet heeft ontdekt. Degenen die wel de menselijkheid blijven omarmen en zich erin verdiepen zullen de reis naar de nieuwe harmonie gaan maken. Dat is reis van bezieling en samenwerking waarin een nieuwe stabiliteit wordt gezocht op basis van andere voorwaarden dan voorheen. Dan ontstaat er een nieuwe maatschappij, zoals Sustainocratie, waarbij een duidelijk onderscheid gemaakt kan worden tussen de – kan niet en mag niet – structuur en de – kan wel mag wel – cultuur die onder bepaalde eigen voorwaarden de vrijheid richting geeft.

Men wordt geconfronteerd in het hele proces met constante keuzes die aanspraak maken op het bewustzijn en het geweten. Wat wil ik? Overleven of een nieuw leven? Gebruik ik mijn vrijheid of misbruik ik het? Na het loslaten van angst komt het moment van durf. En die durf drijft ons “out of the box” maar ook in de reflectie over onszelf. Kan wel en mag wel is een nieuw vrijheid maar niet vrijblijvend. Het schept voor onszelf voorwaarden die wij zelf invullen vanuit oude hebzucht of nieuwe zingeving. Dit innerlijke gevecht heeft de mens en mensheid al zo vaak gevoerd dat wij het nu wel zouden moeten kennen en de keuze afstemmen op de consequenties die wij ook al hebben genoteerd in onze egeschiedenisboeken. Onze keuze vandaag, met alle open data, wetenschap en historische kennis, is eenvoudig. Hebzucht wordt verbannen en veroordeeld, criminaliteit niet toegestaan en vanuit zingeving gaan wij aan de slag in duurzame samenwerking.

Kan wel en mag wel is alles omvattend mits het gericht is of duurzame menselijke vooruitgang. En die keuze kunt u vandaag al maken en alle andere naast u neer leggen. Dan is er nog de omringende cultuur die met het oude wetboek in de hand  de rem zet op uw initiatieven. Dat is ook een werkelijkheid waar we rekening mee dienen te houden. Het weerhoud ons niet om de confrontatie aan te gaan en de gaten te gebruiken in de regelgeving om deze uiteindelijk open te breken. Als gezegd leven wij in een wereld die wij zelf creeren, inclusief de muren en de breekijzers. Ongeacht de belemmeringen, en zelfs als we omdraaien, er is altijd een weg vooruit.

Sustainocratie is geen kerk maar wel spiritueel hoger bewust

Jean-Paul CloseEen reactie plaatsen

“Het doet mij denken aan een kerk” riep een van de nieuwe deelnemers aan AiREAS toen ik vasthield aan de co-creatieve essentie van deze samenwerking op gebied van gezondheid binnen de tenaamstelling van de beweging. Het was de zoveelste keer dat wij als initiatiefnemers de uitdaging aan moesten gaan om de kern van AiREAS duidelijk te maken aan nieuwe mensen, die een fundamentele bijdrage wilden gaan leveren aan het AiREAS proces. In AiREAS redeneren we vanuit een nieuw wereldbeeld dat o zo moeilijk te snappen is voor mensen die vanuit de oude afhankelijkheden mee willen doen. Zij worden geconfronteerd met een geheel andere aanpak en bijbehorende nieuwe vorm van toekenning van zekerheden, niet vooraf maar tijdens en achteraf. Goed boeren is anders dan wel varen.

Stap voor stap zal ik uitleggen waarom dit gebeurt. Waarom mensen, u ook als u meedoet, geconfronteerd worden allereerst met een gevoel van beperking, daarna een confrontatie met mij denken te beleven en uiteindelijk een enorme nieuwe ruimte ervaren.

Goed boeren en wel varen

Sustainocratie plaatst zich in een andere maatschappelijke organisatie dan de huidige consumptie gedreven geld economie. Sustainocratie is gebaseerd op de onderlinge verdeling van werkelijke waarden die samen worden gecreerd. Dat is net als “goed boeren” van land bewerken, plannen, zaaien, zorgen voor de groeiende zaden, oogsten en oogst verdelen, in een natuurlijke cyclus. De huidige maatschappij is echter gebaseerd op “wel varen”, ofwel men gaat een schuld aan om een schip weg te sturen en met een buit terug te laten keren. Deze laatste maatschappij is in crisis omdat een buit al verdeeld is nog voordat deze is binnengehaald. Men noemt dat “risico bij de aandeelhouders” maar het is de reinste speculatie. Hierdoor wordt de aarde schraal en uitgeput, wordt de mensheid verziekt en worden maatschappijen uitgehold en onstabiel. De schuld van vooruitbetaling wordt over de bevolking heen gelegd zonder ander onderpand dan onze toekomst. Wij zijn de aandeelhouders geworden van de geldcriminaliteit tegen de menselijkheid die wel zelf helpen instand houden.

Sustainocratie draait het dus om. We doen aanspraak op de talenten deelnemer om waarde te creeren in samenwerking. Dat levert een heel innerlijk en extern proces op van vertrouwen in zichzelf, de initiatiefnemers, de waardegedreven doelstellingen en de verwachtingen die men koestert. Als deze innerlijke strijd ontstaat dan snapt men het proces al en is het een persoonlijke keuze of men mee blijft doen of niet. Als men echter het proces niet snapt dan gaat men de confrontatie aan vanuit de huidige-tijdse insteek van waardebepaling vooraf tegen een schuld in het proces met het risico bij de investeerder ipv bij onszelf. En die confrontatie accepteer ik niet. Ik probeer de potentiele deelnemer het sustainocratische proces van AiREAS nogmaals duidelijk te maken en ook wat men eraan heeft als men er vroegtijdig in meegaat. Maar ik ga niet terug naar de opvattingen die onze huidige maatschappij in crisis hebben gebracht. Dan zou ik alle andere deelnemers tekort doen en vooral ook mijzelf, als maatschappelijk veranderaar naar nieuwe waardengedreven zekerheden voor de mens, en alle pijn die tot mijn eigen bewustwording heeft geleid. Ikzelf kan gewoon niet meer terug.

Meedoen is al een confrontatie met de werkelijkheid

Een transformatie van een hebzucht maatschappij (wel varen) naar een van welzijn (goed boeren) gaat eerst via chaos en daarna bezieling. Dat ik met Sustainocratie de chaos tracht te ontwijken is maar schijn. Die chaos is wel degelijk aanwezig alleen doseer ik het door mensen en instanties meteen te betrekken bij concrete welzijns processen, zoals AiREAS. Dat levert twee voordelen op. Ten eerste werk ik met mensen die persoonlijk al de slag van bezieling hebben doorgemaakt doordat ze door een persoonlijke chaos heen zijn gegaan. Zij doen daardoor vanuit menselijkheid en overtuiging mee en passen hun professionaliteit gemakkelijk aan aan het nieuwe paradigma. Zij zijn al overtuigd dat het “anders moet” maar dat wil nog niet zeggen dat men zo gemakkelijk de eigenheid verbindt aan een samenwerkingsverband. Doel en vertrouwen wordt dan belangrijk en ook het waarmaken van concrete stapjes.

Iets anders zijn mensen die er een commerciele pude tijdse kans in zien voor zichzelf als professionals. Zij redeneren niet vanuit bezieling maar oude tijdse professionaliteit. Men wil een budget zien, doet een offerte en stuurt aan op overdracht van product en verantwoordelijkheden om zich daarna na betaling terug te trekken. Dit wordt niet aanvaard en dat brengt hen in verwarring. Vaak wil men meedoen omdat het doel ook wel de eigen menselijkheid raakt maar speelt het geldbelang een hoofdrol vaak alleen omdat we zo opgevoed zijn. Men denkt dat dit de enige en normale wereld is.  Men raakt in conflict met zichzelf maar legt dan vaak dit conflict bij mij neer omdat ik afwijk van het gangbare.

Ten tweede kan de chaos die in instanties ontstaat om dezelfde reden worden overzien. Een bestuurder doet mee aan AIREAS vanuit persoonlijke menselijkheid en overtuiging dat de waardegdreven processen noodzakelijk zijn. De instantie waar men bestuurder van is leeft en functioneert echter nog geheel in het oude paradigma. Het is aan de bestuurder om te kijken hoe men van een speculerende geldafhankelijke organisatie kan transformeren naar een geldonafhankelijke waardecreerende structuur? Dat gaat gepaard met een innerlijke chaos in de instantie. Die is echter te overzien doordat AiREAS een concreet precedent en richting biedt. Dat is veel beter dan de toekomst van een onvoorspelbare chaos van de huidige maatschappij. Een betuurder heeft dus veel meer positieve kansen door deelname aan AiREAS dan door niet deel te nemen. Door deel te nemen confronteert men de organisatie met twee werkelijkheden en kan men experimenteren met nieuwe zekerheden. Dat is moedig en toont ook bestuurlijk leiderschap.

Gevoel van beperking

De essentie van duurzaamheid is het welzijn van de mens, niet de materiele focus die we nu nastreven. Dat verlangt echter dat wij betekenis geven aan dit concrete begrip van welzijn. De mens ondervindt pas stabiliteit als voedsel, gezondheid, veiligheid, welzijn en kennis voor handen is. In onze huidige maatschappij is deze er in een schijnovervloed. Wij zetten ons niet in vanuit zelfredzaamheid voor de kernwaarden maar hebben onszelf afhankelijk gemaakt van een geldcultuur waarmee we toegang kunnen krijgen tot de stabiliteit van een schijnwelzijn. Wij creeren onze waarden niet meer zelf maar kopen ze in via een schuldsysteem.

Door de  intense speculatie die is ontstaan wordt onze leefomgeving vernietigd en ons duurzaam menselijke bestaansrecht teniet gedaan.

Om weer onze evolutie als mens veilig te stellen dienen wij ons te concentreren op de werkelijke waarden van ons bestaan. Wij dienen weer zelf, individueel en daarna collectief, verantwoordelijkheid te nemen. Dat geeft in eerste instantie een uiterst beperkend gevoel omdat we een maatschappij hebben gecreerd op basis van consumptiewoorden als geluk, plezier, gezelligheid, genot, vertier, vrolijke spanning, enz. Maar niet op basis van “verantwoordelijkheid” in zelfredzaamheid. Als we dat woord van verantwoordelijkheid ter harte nemen dan zien we ook dat we ons bestaan om moeten bouwen naar essentiele waarden en het klatergoud van schijnovervloed los dienen te laten. Dat geeft een eerste gevoel van enorme beperking in vrijheid.

De focus op innerlijke waarden van ethische universele verantwoordelijkheden lijkt inderdaad wel kerkelijk alleen hebben wij het in AiREAS het als hoger co-creatie doel weergegeven en niet als extern dogma. Je kunt je nog zo bevrijd spiritueel voelen, als je geen verantwoordelijkheid neemt voor zelfredzaamheid voor de essentiele zaken dan blijf je afhankelijk en gevangen in een systeem  dat je leven domineert in ruil voor luxe met vernietiging tot gevolg. Omdat onze omgeving al structureel vernietigt is hebben wij de komende decennia een intense ondernemende taak om one maatschappij om te bouwen vanuit een nieuwe bezieling. Zoals iemand recent zij op het NOS Journaal: “We leven in een tijd die te vergelijken is met de wederopbouw na een wereldoorlog”.

Confrontatie met mij

Sustainocratie is door mij gedefinieerd allereerst voor mijzelf, mijn persoonlijke keuzes, zingeving en dagelijks handelen. Ik heb ook mijn eigen intense chaos doorgemaakt om tot dat wereldbeeld te komen. Het staat inderdaad zo haaks op de gangbare maatschappij dat het een intense innerlijke verandering veroorzaakt bij een ieder die ermee in aanraking komt. In plaats van afhankelijkheid verhuis ik naar onafhankelijkheid. In plaats van externe zekerheden bouw ik op innerlijke zekerheden, het enige waarop ik een vertrouwens basis kan bouwen. De nieuwkomer ervaart al snel dezelfde gewetens processen mar legt al snel de schuld bij mij neer.

Loslaten heeft veel consequenties en zeker als de nieuwe wereld die ik creer nog helemaal geen zekerheden biedt voor mijzelf laat staan voor anderen. Die moeten nog allemaal opgebouwd worden en dat kan ik niet alleen. Het lukt mij om helemaal alleen de stap te zetten omdat er mensen zijn die het zelf niet durven maar mij wel helpen om het te blijven doen, ook voor hen. Uiteindelijk ben ik dan de eerste bewoner van een nieuwe wereldmaatschappij die door mijzelf vanuit een innerlijk beleving is ingegeven. Ik nodig dus mensen en instanties uit om naar “mijn wereld” te verhuizen. Stap voor stap doen mensen dat. In AiREAS was Marco de eerste die de stap ondernam en heeft zich gaandeweg laten overtuigen van de betekenis ervan.

De uitnodiging naar “mijn wereld” is ook  een manier van communiceren. Door deze uitdrukking laat ik de nieuwsgierigen kennis laat maken met mijn eigen bewustwordingsproces, ingrijpende innerlijke veranderingen, de pijn van loslaten die ikzelf heb geleden en de deskundigheid die ik op heb gebouwd. Ik maak hen bekend met de transformatie er naar toe en de processen die men doormaakt om er te komen. Dat men deze manier van communiceren ook kan interpreteren als ego rond “mijn wereld” en aanval op de wereld van de ander, moet ik op de koop toe nemen. De confrontatie die men beleeft als men mee wil gaan doen in Sustainocratie, wegens eigen inzicht of oude tijds eigenbelang, is vooral met zichzelf.

De mensen die ermee in aanraking komen verwijten eerst mij en mijn ego. Omdat de vermeende beperkingen van de doelstelling de mens al in een gewetensbezwaar stoppen lijk ik de kwaaddoener die de oude vrijheden van de persoon ter discussie stelt. Men wil dus onderhandelen met mij over spirituele en niet spirituele vrijheden (wat ben ik?) voordat men een commitment aangaat met mij en de nieuwe wereld. Als ik dit niet toesta en uitsluitend wil schakel met de menselijkheid van toe te voegen waarden dan wordt dat als confrontatie ervaren. Ik sta echter ferm omdat het thema uiteindelijk ons afzondert van de vrijblijvendheid van waar we vandaan komen en de medemens uitdaagt tot samenwerking in de co-creatie. Hierbij staat het doel van menselijkheid niet ter discussie maar wel de manier waarop we dingen resultaatgedreven aanpakken. Dat is even wennen voor de meesten die in de huidige maatschappij juist aangespoord worden om de veelzijdigheid van professionele talenten in te zetten in een losgeslagen geldafhankelijke chaos. De talenten gaan dan alle kanten op waarin zingeving over waardeloos overleven gaat en niet de essentie van waardevol leven. Dat zien we ook in het bedrijfsleven en andere instanties.

Ik moet dus doorbijten in AIREAS in mijn verlangen om aan duurzame menselijke gezondheid te werken. Zo kan ik dus ook aan voedsel, welzijn, veiligheid of zo werken hetgeen ook sustainocratische processen zijn. De transformatie tussen beide maatschappijvormen heeft opgeleverd dat, na 10 jaar epersoonlijk experimenteren, ik uiteindelijk op basis van gezondheid het Sustainocratische draagvlak van samenwerking kreeg in AiREAS. Daar moeten we het even mee doen en dat is de focus die ik van deelnemers vraag. Ander zaken zijn in de maak maar hebben nog niet hetzelfde draagvlak.

Nieuwe ruimte

Wanneer men het begrip gezondheid en omgevingskwaliteit uiteindelijk heeft weten te omarmen dan is de confrontatie met mij (en zichzelf) helemaal weg en kan ik ook weer in de groep stappen om alle creativiteit los te laten in het proces. De deelnemers voelen een enorme ruimte  en vrijheid om zich volledig in te zetten en ondervinden geen concurrentie omdat men ook ineens de voorlopers blijken te zijn die een nieuwe, nog te bouwen maatschappij in gaan richten. “Mijn wereld” wordt dan al snel “onze wereld” met passievolle discussies, initiatieven en dynamische samenwerking. Het is dan resultaatgedreven met de meetlat langs de gezondheid (in AiREAS), vergelijkend waar we vandaan komen en naar toe gaan. Dat is duidelijk voor iedereen alleen ziet men nu ook in dat dit betekent dat de hele oude maatschappij ter discussie is komen te staan en alles letterlijk dient te veranderen. De oogkleppen van de oude maatschappij zijn weggevallen en de handrem is er af. Ik sta niet in de weg, integendeel. Mijn ego is uit hun beeld verdwenen en we zijn partners geworden op basis van gelijkwaardigheid. Ik tracht multidisciplinair te faciliteren zodat iedereen stappen kan zetten die er toe doen en de durf en het doorzettingsvermogen voeden om door te blijven gaan.

Moed en doorzettingsvermogen is nodig omdat men veelal nog structureel afhankelijk is van de oude geldgedreven wereld en de nieuwe wereld nog amper zekerheden biedt. De oude wereld valt om en maakt de oude vorm van het leven steeds moeilijker. De nieuwe wereld is in opbouw en biedt samen steeds sneller  nieuwe zekerheden die geheel anders zijn dan voorheen. Als men dat eenmaal inziet dan is men bewoner van de boeienste tijd van de mensheid ooit en leert spelen in een maatschappij vol menselijkheid en uitdagende missies.

We zijn dus geen kerk maar verdedigen wel ons hogere spirituele bewustzijns goed vanuit een onderbouwd menselijkheid besef. Hier nog het spontane zomer filmpje 

Verslag avondcollege 5 Maart 2013

Jean-Paul Close3 reacties

Sustainocratie – ontdooiende ego’s

Het eerste colleges heb ikzelf (Jean-Paul Close) voor mijn rekening genomen om de basis te creëren voor de gehele reeks. Waar het vooral om ging was het perspectief creëren van menselijkheid en de daaropvolgende co-creatieve samenwerking aan duurzame vooruitgang zoals in Sustainocratie wordt vorm gegeven. De basis van het verhaal is het besef dat de mens bestaat uit veel meer dan alleen maar rationele vaardigheden. De mens is een complex wezen dat zich ontwikkelt in bewustzijn door middel van reflectie over ervaringen. Daarbij gelden 4 inputkanalen:

  1. Emotionele bewustwording: De zintuigen geven prikkels weer die wij herkennen en waar wij emoties aan verbinden. Door emotionele ervaringen te verwerken ontstaat een groei in bewustwording.
  2. Lichamelijk bewustwording: De tot leven gekomen materiele vorm van ons lichaam heeft een ontwikkeling doorgemaakt waardoor er een samenstelling is die ons tot mens maakt en ons voorziet van lichamelijke vaardigheden. Het lichaam relateert zich met de omgeving door voeding, ademhaling, enz. We worden ons bewust van slijtage, leeftijd, ouderdom en uiteindelijk de dood.
  3.  Spirituele bewustwording: Het besef van wie en wat we zijn in universele context, de zin van het bestaan, de ethiek van ons gedrag, onze relatie tot de natuur, het geloof in onszelf als zelfbewust wezen.
  4. Rationeel bewustzijn: Dit geeft betekenis aan de andere bewustwordingsprocessen door ze in cognitieve denkpatronen te organiseren en te borgen in ons ontwikkelingsproces van “het zijn”
Het logo van STIR vertegenwoordigt dit bewustwordingsproces
Het logo van STIR vertegenwoordigt dit bewustwordingsproces

Deze kanalen vormen tesamen de kern van onze bewustwording (het ZIJN)). Dit  heeft ook weer een aantal niveaus: het onbewustzijn, bewustzijn, zelfbewustzijn en hoger bewustzijn. De mensheid heeft zich tot op heden vooral georganiseerd vanuit het bewustzijn en zelfbewustzijn maar nog nooit als maatschappij rond hoger bewustzijn. Dit laatste was weggelegd voor enkelingen in de geschiedenis maar nu, in onze tijd een steeds groter gemeengoed wordt.

Het “zijn” als leerweg

Veel aandacht gegeven aan het uiteenzetten van het zijn in relatie tot het doen, de leerprocessen, de fase van de huidige maatschappij en de ontwikkelingen die gaan zijn. Waar we vooral op uitkomen is de ontwikkeling, de carriere op zijn’s niveau die wij individueel maar ook met zijn allen doormaken en structureel kunnen beinvloeden. Sustainocratie spreekt de mens aan die ook op verantwoordelijke functies zit en vraagt hen medeverantwoordelijkheid te nemen voor het menselijke aspect. Dit alles komt in het fimpje op YouTube terug.

Bewustwordingsniveaus
Bewustwordingsniveaus

De huidige maatschappij zit vooral in de hebzucht van materiele belangen die aangestuurd wordt door onze afhankelijkheid van externe zekerheden waar het geldsysteem haar macht aan ontleent en er bureaucratisch mee omgaat. De afhankelijke mens heeft zich genesteld in de fase van bewustzijn maar heeft zich in vele opzichten afgesloten van natuurlijke werkelijkheden. Mijn heeft een “bevroren ego”. De situatie van  chaos is herkenbaar aan de groei in armoede, criminaliteit, zelfmoorden, enz .  In positieve zin zijn er mensen die de chaos overstijgen door vanuit de kansen die de bezieling met zich meebrengt voor zichzelf richting te bepalen. Vaak gaat dat gepaard met angst, loslaten van oude zekerheden en vooral de moed en durf om de vernieuwing in te gaan. Zij ontdekken weer hun spiritualiteit, emoties en lichamelijke integriteit of kwetsbaarheid. In feite zijn het “ontdooiende ego’s”die weer op weg zijn naar integraal menselijk ZIJN.

Zij vormen ook het goede voorbeeld dat doet volgen door mensen die erna komen in dat proces. Sustainocratie biedt daarbij de institutionele wereld de kans om de chaos over te slaan door de co-creatie van sustainocarteie aanvaarden vanuit zijns-gericht eigenbelang. Gedurende de avondcolleges zullen we menselijkheid en duurzame menselijke vooruitgang vanuit Sustainocratie, en de vele fasen van het proces tussen de werelden, als rode draad laten volgen.

In de schoolbanken
In de schoolbanken

Angst – Rik Konings

Als tweede spreker tradt op Rik Konings die de deelnemers meenam in de open reflectie over angst en weerstand waarbij men in aanraking kwam met de eigen emotie. De deelnemers werden gevraagd om uit de groep iemand te kiezen waar hij of zij de minsten empathie mee voelde. Die keuze zelf is al confronterend voor beide partijen, de kiezer en de gekozene, en helemaal als deze publiekelijk wordt uitgevoerd. In de dialoog die ontstond moest men een diep gewenste stip op de horizon kiezen waarbij men aangaf weke belemmeringen men zelf had om naar de stip te komen?

Ik had een jongeman gekozen die tijdens het hele college grapjes zat te maken met zijn buurman maar niet tot enige interactie was gekomen met mij of de zaal. Ik had weinig empathie met de persoon en verkoos hem. Tijdens ons tweegesprek bleek dat hij een andere baan wilde maar niet los durfde te laten uit angst zijn financiele zekerheden te verliezen. Ik heb hem toen vertelt over mijn verleden als teamleider van een parachutespring team. Als ik naar buiten wilde vanuit een vliegend vliegtuig om op een wiel of vleugel te gaan staan dan moest ik heel duidelijk mijn houvast coordineren om er niet voortijdig af te vallen. Ik bepaalde uiteindelijk zelf wanneer i zou springen samen met mijn team. Die houvast had hij ook. Hij had een partner die geld verdiende en een baan. Over de baan was hij ontevreden maar de zekerheid was er nog wel. Eigenlijk was er geen enkele reden om niet naar een andere baan te zoeken, behalve de innerlijke onzekerheid. Ik adviseerde hem om gewoon een baan te gaan zoeken zonder de oude nog op te zeggen. Die stap zou al een overwinning zijn voor de persoon in kwestie en dus een stip die tot stap kon worden gemaakt.

Omgaan met angst voor elkaar en voor verandering
Omgaan met angst voor elkaar en voor verandering

Het proces herhaalde zich met verschillende mensen en uiteindelijk werd voor iedereen duidelijk dat er een aantal kernprincipes nodig zijn om vooruit te komen. Met moet vooral durf, zelfkennis, doorzettingsvermogen, visie, enz hebben.  Vanuit die overtuiging werd men uitgedaagd om in een cirkel elkaar hand vast te houden en een woord te zeggen over wat men dan voelt. De kring werd drie keer rond gegaan waarbij verschillende mensen duidelijk aangaven moeite te hebben met de kring, het handen vasthouden, e.d. Men raakt wederom in verwarring wat betreft de comfort zone die uitgedaagd werd zich te verleggen. Andere mensen genoten zichtbaar van het contact en de rust.

War heb je nodig om over je angst heen te stappen?
War heb je nodig om over je angst heen te stappen?

Volgende avondcollege: 2 April 2013 in hetzelfde lokaal R1 – 013 van Fontys te Eindhoven

MVO Loont bijeenkomst open reflectie

Jean-Paul Close1 reactie

Op 28 februari 2013 mocht ik op uitnodiging van Duurzaam Eindhoven een korte introductie  doen tijdens de eerste MVO Loont bijeenkomst in Eindhoven. Enige maanden daarvoor was ik benaderd door Michael Dawkins van Open Coffee met de vraag of ik de uitleg van mijn zomerse, spontaan gemaakt YouTube filmpje ter plekke in levende lijve zou willen herhalen? Natuurlijk wil ik dat graag want de theorie die ik uiteenzet is nodig voor de medemens om te snappen dat we omringd worden door verschillende wereldbeelden die we pas zien als wij het onderscheid weten te maken. Het ene wereldbeeld is dan wel dominant maar valt om. Het andere (Sustainocratie) is gloednieuw maar vindt wel haar prille oorsprong in Eindhoven. De aanwezigen kunnen altijd helpen het ene uit te vergroten als men met een maatschappelijke verantwoordelijkheid of bewustwordingproces aanwezig is. MVO Loont is een titel met een dubbele interpretatie. “Lonen” kan in geld uitgedrukt worden en ook in meerwaarde. Het is dus een uitnodiging voor beide belangstellenden.

Mijn taak was om het “bredere perspectief” van maatschappelijk verantwoordelijkheid te schetsen aan de 60 a 70 aanwezigen in het Van Abbe Museum. Daar kreeg ik 10 minuten de tijd voor. Persoonlijk hoopte ik dat ik een enkeling voldoende wist te inspireren zodat  men met een frisse kijk op de wereld na afloop weg zou gaan.

De essenties van een duurzaam stabiele zelfredzame maatschappij staan op het scherm
De essenties van een duurzaam stabiele zelfredzame maatschappij staan op het scherm

Definitie duurzame vooruitgang

Na mijn introductie nam gespreksleidster Tamara Meerman weer over en installeerde een panel van lokale ondernemers:

  • Cor van Egdom – Egdom security,
  • Frans Liebregts – vastgoed
  • Ralph Rijnders – Price Waterhouse

Voordat Tamara een gesprek aanging met deze ondernemers deed zij eerst een introductie over de definitie van “duurzaamheid”. Tot mijn verrassing presenteerde zij de Brundtland definitie uit 1987 van de Verenigde Naties. Met signalen probeerde ik haar duidelijk te maken dat deze definitie al lang is achterhaald en dat wij in Eindhoven een nieuwe hebben gedefinieerd waarop allerlei initiatieven zijn gebaseerd. Toen zij daarna een aantal stellingen presenteerde uit het programma van The Natural Step werd mij duidelijk dat die Brundtland definitie nodig was geweest om daarna de stellingen te kunnen presenteren. Die gingen natuurlijk over ons bewustzijn dat wij goed om moeten gaan met onze Aarde en grondstoffen in onze consumptiepatronen en productiviteit.

Zelf heb ik afstand gedaan van de Brundtland definitie omdat ik in de filosofie van Sustainocratie de mens centraal stel en een definitie nodig had waar ikzelf, bedrijven, overheden  en alle individuen en instellingen verantwoordelijkheid voor kunnen nemen. De definitie van Brundtland is een soort verantwoordelijkheid besef maar geen commitment vanuit het huidige gedrag. Het was boeiend om te zien dat de discussie daarna helemaal ging over voorbeelden van duurzame producten, productiviteit en die vorm van ondernemerschap. Ik maakte de opmerking dat de bedrijven die dit goed doen en vooral vanuit hun eigen authenticiteit langs de zijns – as die ik had gepresenteerd, tot 4 x winstgevender waren dan de andere bedrijven. Zij waren ook veelal de motor achter maatschappelijk verandering, niet door hun producten maar door de manier waarop zij hun producten koppelen aan een maatschappelijk transitie, zoals Sustainocratie dat structureel beoogd. Veel mensen in de zaal benadrukten dat het om de mens gaat en niet de producten.

MVO Loont eindigde met de statement dat men de “keten dient te verduurzamen”. Deze logische opvatting in een geldhankelijke maatschappij wordt ook gedeeld door de andere spelers in verduurzamingsprocessen, zoals Urgenda, Cradle to Cradle en MVO Nederland. Het is een nobel streven dat in Sustainocratie maar deels functioneert omdat wij juist de hele keten ter discussie stellen. De keten wil namelijk in haar geheel geen verantwoordelijkheid nemen voor de mens. De mens zelf is het eindpunt van het consumptienetwerk dus kan zelf gewoon geen verantwoordelijkheid nemen, behalve door te consuminderen. Dat is echter net zo erg als het afkicken van een verslaving en gaat dus niet gebeuren.  Sustainocratie plaatst de mens centraal in het proces en duurzame menselijke vooruitgang als gemeenschappelijk uitgangspunt. Het verandert wezenlijk de onderlinge relaties omdat de mens en haar instanties zelfredzaam moeten trachten het lokale welzijn samen te creeren in plaats van in te kopen.

Zie hier de YouTube film van de hele bijeenkomst: http://youtu.be/AIap6FseuDw

Geen goed of fout

Eer is natuurlijk geen goed of fout in geen enkele aanpak. Zelf geloof ik het meeste in Sustainocratie natuurlijk maar die aanpak ligt het verst bij de huidige beleving van duurzaamheid omdat het om de mens gaat en niet om productie en consumptie.  Het verlangt ook een nieuwe maatschappelijke organisatie die wij misschien in Eindhoven met enige schoorvoetende belangstelling omarmen als experiment (Living Lab) maar waar grotere steden en andere culturen veel meer moeite mee zullen hebben door verschillende machtsverhoudingen. The Natural Step, Cradle to Cradle, MVO Loont, enz past daarom vooralsnog veel beter in de huidige maatschappelijke structuur omdat zij deze van binnenuit trachten aan te pakken zonder ze ter discussie te stellen. Voor de korte termijn zullen deze werkwijzen zeker bij dragen aan het proces. Voor de lange termijn zullen zij de chaos niet kunnen voorkomen en de crisissen ook niet omdat die niet aan de producten of verantwoordelijkheid besef in de fragmenten van de keten ligt. Deze ligt aan de maatschappelijke structuur van onderlinge afhankelijkheden. Sustainocratie kan een chaos voorkomen doordat het de maatschappij op een andere manier samenstelt maar dan moeten alle partijen zich schikken. Dat laatste is vooralsnog een gedeeltelijk  utopie. Voor mij is het werkelijkheid en ook voor steeds meet mensen in mijn omgeving. Als het zich verspreid kan het snel gaan. Gebieden als Eindhoven kunnen doorslaggevende voorbeelden vormen maar of dit voldoende is om de gehele wereld tijdig bewust te maken van de kansen en verantwoordelijkheden is nu nog te betwijfelen. Het is echter het proberen waard want elke stap in de goede richting is er een. Een chaos in de huidige, moderne wereld is zo alles vernietigend dat wij ons zouden doodschamen als we niet alles op alles gezet zouden hebben om betekenisvol elke kans te omarmen waar wij wetenschap van krijgen.

Ik blijf natuurlijk Sustainocratie uitleggen en zelf initiatieven nemen waar ik iedereen toe uitnodig. Alle andere initiatieven plaveien de weg er naar toe en kunnen altijd rekenen op mijn hulp. Er zijn vele wegen naar Rome, en nu ook naar Eindhoven, dat als voorbeeldstad in al haar complexiteit toch een weerspiegeling is van de hele wereld. Als wij het kunnen op kleine schaal en samen stappen maken dan kan de hele mensenwereld het ook. Het goede voorbeeld doet altijd volgen en daarom, ondanks alles, ben ik blij om hier te wonen en mij te omringen met mensen die er toe doen.

Dank MVO loont. Voor mij heeft dit ook weer geloond. We gaan door tot het loont voor de hele mensheid.

Sustainocratisch debureaucratiseren

Jean-Paul Close1 reactie

De Nederlandse maatschappij zitten in een spagaat tussen de macht van de alles blokkerende dictatoriale bureaucratie en de vrijheid van de vooruitstrevende democratie. Sinds de introductie van Sustainocratie in 2012 kunnen machthebbers die niet gehinderd zijn door bureaucratisch eigenbelang een betekenisvolle vooruitstrevende stempel drukken met debureaucratisering tot gevolg binnen een maatschappij die anders in een crisis en opstand zou belanden.  Dit gebeurt vooralsnog op lokaal, gemeentelijk niveau maar kan wereldwijde proporties aannemen als de waarde ervan ook door autoritaire personen wordt ingezien. De bestuurders hebben een uitvergrote verantwoordelijkheid, ook in de ze keuze, maar elk van ons heeft die keuze ook als bestuurder van ons dagelijks leven.

Bureaucratie is heerszucht, geen vooruitgang

De Nederlandse maatschappij is bol komen te staan van heerszuchtige praktijken die de vooruitgang in de weg staan. De crisissen die ons land al decennia lang teisteren hebben die bureaucratie alleen maar verder aangewakkerd. Deze heeft zich alleen in stand weten te houden door de speculatie rond grond, vastgoed en zorg met de hulp van een vrijgegeven financiële markt. De economie groeit nu al geruime tijd niet meer omdat het spel uit is en in ons land geen andere bronnen van waardecreatie zijn overgebleven die de klappen kunnen opvangen. We hangen nog aan het zijden draadje van ons geografische positie, de bijbehorende logistieke relatie met Europa en onze satellietfunctie voor een land als Duitsland.  Voor de rest is Nederland uitgehold door de machtsbeluste bureaucraten die erop uit zijn geen spaan heel te laten van het land totdat de melkkoe tot aan de merg is leeggemolken en achtergelaten wordt met een materiële schuld voor de komende generaties. Er zijn voorbeelden te over van machtsmisbruik met het wetboek of het politieke handjeklap in de hand. Kijk hoe in 15 jaar tijd de verzorgingsplaatsen voor speciale zorg behoevende bejaarden is gehalveerd terwijl de kosten van de zorg zijn vervijf- en tienvoudigd. Kijk hoe infrastructuurbesluiten werden genomen ten behoeve van de vastgoedbelangen van lokale politieke machthebbers. Kijk hoe oude politici de duurbetaalde plekjes bezetten van de nuts en geldhierarchie uit zogenaamd nationaal (eigen)belang en op die manier het spel in het ons kent ons netwerk houden, al dan niet met een liberaal, arbeiders of christen-logo als bindend boegbeeld. De nationale en private schuld hoopt zich op en de maatschappij wordt gedwongen deze weg in stand te houden via verkeerde werkgelegenheid, belastingen en opgelegde regels.

Er wordt veel gesproken over de vele complexe dossiers van de ambtenaren die zouden leiden tot machtsmisbruik in gemeenten door de ondeskundigheid van de raad en tijdelijke bewindslieden onder de meer vaste elite positie van de burgemeester en omringde politiek getinte magnaten. De “te kleine”gemeenten moeten gefuseerd worden zodat de schaalgrootte van de macht zich kan vergroten en de besluitvorming nog ondoorgrondelijker wordt, met geheime achterklap door enkelingen die zich de koek van belangen onderling verdelen. Geen wet die er tegen op kan omdat de spaghetti van loodzware maatschappelijke bureaucratie als een kankergezwel de werkelijkheid onttrekt aan het zicht van elke vorm van ethiek.  Leefbaarheidsteams, burgerparticipatiebelangen, burgerinitiatieven, welwillende ambtenaren worden stelselmatig gepasseerd door de schijnvertoning van duurbetaalde instanties die zich samenwerkend noemen en uiteindelijk voor veel geld helemaal niets doen, behalve zichzelf in stand houden.

Niets nieuws

Bovenstaande is van alle tijden en is altijd de onderliggende oorzaak geweest van oorlogen, opstanden en het instorten van zogenaamde  beschavingen. Het enige beschaafde aan die samenlevingen is dat de wettelijke onderdrukte bevolking zich geruime tijd koest hield om de moed op te brengen zichzelf op te offeren voor gerechtigheid. De historische kennis van de gebeurtenissen is uitgebreid voor handen en ook al worden de toenmalige bureaucraten en machtswellustelingen verheerlijkt in de geschiedenisboeken. De verwijtbaarheid van hun moordzuchtig, hebzuchtig of kortzichtige gedrag staat buiten kijf. Veel van de huidige machthebbers zullen ook de geschiedenis in gaan als mensen die uit eigenbelang en dat van hun steunpilaren de mensheid in een diep dal hebben gestort.

Er is echter een modern groot verschil met het verleden, vroeger (en in sommige gebieden in de wereld nog steeds, maar onder zware druk) was macht absoluut, tegenwoordig relatief. Dat is essentieel en ook de reden waarom wij nu wel de kans hebben om via diplomatie en menselijkheid de macht te herpositioneren door het te blijven relativeren. Dat is tevens de route om de debureaucratisering mogelijk te maken zonder dat dit gepaard gaat met een burgeropstand of oorlog tegen de hiërarchie (zoals in Egypte, Syrië, enz) en bijbehorende groeiende armoede en ellende.

Sustainocratie debureaucratiseert zonder de macht omver te werpen, wel te herschikken

In Sustainocratie (de nieuwe democratie) wordt de gefragmenteerde institutionele macht juist erkend wegens de doelgerichte autoriteit die het vertegenwoordigt, niet de blokkerende machtspositie die het regelmatig uit. Sustainocratische processen worden georganiseerd rondom concrete menselijke belangen, zoals gezondheid, veiligheid, zelfredzaamheid, welzijn, voedsel, kennisontwikkeling, enz. Deze belangen zijn de basis van een stabiele samenleving en dienen in balans te zijn om te stabiliteit te waarborgen. Gecentraliseerde gebiedsoverstijgende machtsposities leveren daar geen enkele toegevoegde waarde, lokale autoriteiten juist wel. Echter dienen de lokale autoriteiten zich niet op te stellen vanuit een bevooroordeelde eigenbelang positie maar een faciliterende autoritaire kracht die kleine positieve vooruitgangsprocessen uit kan vergroten door de positie die men bekleedt.  In feite bevestigt de machthebber de positie van autoriteit door effectief te faciliteren en de erkenning ervan te genieten door de vooruitgang die de bevolking erdoor boekt. Daar passen geen “beoordelende” dossiertrajecten meer bij want de processen zijn niet gestuurd op eigenbelang maar gemeenschappelijk resultaat. Macht wordt gekoppeld aan waardecreatie en niet aan creëren van tekorten. Waarde is het doel, niet het eigen geld. Als macht gekoppeld wordt dan waardecreatie in plaats van eigen geld dan wordt het blijvend en van historische betekenis.

De kracht van de sustainocratische processen is dat zij multidisciplinair worden uitgevoerd waardoor de  daadwerkelijke gefragmenteerde krachten van de mens tot een uiterste worden uitgedaagd. De gebiedsverantwoordelijke faciliteert optimaal de waardengedreven vooruitgangsprocessen waardoor de toegevoegde waarde bij blijft dragen aan de lokale krachtsituatie in een bevolkingsgebied. De ondernemende verantwoordelijke worden uitgedaagd om technologische en sociale innovaties zichtbaar te maken die er toe doen in een resultaatgedreven proces, en de wetenschappelijke kennisstructuren zorgen ervoor dat de processen gestoeld zijn op actuele kennisniveau en toepassing ervan. Gaandeweg wordt de behoefte ontwikkeld om nieuwe vormen van kennis te ontwikkelen en daarmee de wetenschap verder te voeden voor duurzame vooruitgang. Succes bevestigt macht en autoriteit als deze zich vertaalt in menselijkheid en duurzame menselijke ontwikkeling die vanuit de mens zelf komt.  Paradoxaal zien we dan dat de gemeenschappelijk “waarde” van een gebied, dus ook het vastgoed, de gronden, zich bestendigen doordat de menselijke omgeving zich weer bestendigt vanuit stabiliteit, samenwerking en aantoonbare vooruitstrevendheid.

In dit plaatje laat ik het verschil zien aan de hand van de positionering van ethiek, structuur en organisatie.

Persoonlijk bestuurlijke keuze om te faciliteren of te blokkeren
Persoonlijk bestuurlijke keuze om te faciliteren of te blokkeren

Persoonlijke bestuurlijke keuze en publieke controle 

Door de relativering van macht over allerlei instanties is de mensgedreven samenwerking een persoonlijke keuze van de machthebber. Dit wordt vaak beïnvloed door de (geheime) eigen belangen van de persoon in kwestie. Deze verdoezeld men nog steeds vanuit partijpolitieke samenzweringen en achterkamertjes die het daglicht niet kunnen verdragen, vaak gerelateerd aan oude familiaire vermogensposities, erfrecht en eigendommen. Maar zoals steeds vaker zichtbaar wordt nu in de media zijn die spelletjes zichtbaarder en gemakkelijker aanwijsbaar. Er is geen enkele machthebber meer die ongemoeid zijn of haar gang kan gaan maar men wordt vaak omringd door allerlei ander mensen met autoriteit die bereid zijn onethisch gedrag aan de kaak te stellen. Als dat gebeurd in de geld-gedreven economie dan ontstaat er een onstabiliteit. Maar als welwillende mensen met autoriteit zich in gaan zetten voor duurzame vooruitgang dan schoont het tegelijkertijd de tegenwerkende krachten op, ook als zij wegens ondoorzichtige spelletjes bepaalde posities bekleden. Sustainocratie biedt een structurele weg uit de crisis door de verhoudingen te verleggen met exact dezelfde mensen als in de geldgedreven economie, echter verbonden aan ethische menselijkheid ipv geld. Dat is een persoonlijke bestuurlijke keuze die sterk afhankelijk is van de ruggengraat van de betreffende persoon. De omgeving kan de persoon wijzen op verantwoordelijkheden en zelfs aan de kaak stellen als er een eigen belang vermoed wordt dat door een bepaalde werkwijze wordt gevoed.

Sinds het opzetten van het allereerste sustainocratische proces in Eindhoven tekenen zich de bestuurders af die vanuit lange termijn ethiek en daadkracht inzetten voor de maatschappij en degenen die een stoel warm houden uit macht door instellingen in stand te houden ten kosten van structurele vooruitgang. Steeds meer zullen die zaken zichtbaar worden en uiteindelijk bepalend voor het aanzien van de persoon in kwestie en de ontwikkeling van diens carrière  De vraag “waar neem je verantwoordelijkheid voor?” horen we steeds vaker  met het oog op faciliterende autoriteit en samenwerking. Terwijl de vraag geformuleerd wordt vanuit de authentieke wens tot vooruitgang zal dezelfde publieke daadkracht zich  steeds sterker manifesteren om verwijtbaar gedrag buiten spel te zetten en met oude en nieuwe wettelijke middelen tot de orde te roepen. Sinds er een keuze is heeft de macht eigenlijk alleen maar een keuze, en dat is duurzame menselijke vooruitgang steunen of een heel goede verklaring bedenken waarom men het niet doet.

En diezelfde keuze dienen wij ons ook af te vragen op individuele basis. Zijn wij zo afhankelijk geworden van de geld dat wij geen ethische keuzes meer maken? Of stellen wij ons wel eens vragen over menselijkheid en de dagelijkse keuzes die wij maken? Waar nemen wij verantwoordelijkheid voor als puntje bij paaltje komt? Wat doet u bijvoorbeeld als ik u uitnodig om samen te werken aan het co-creëren van de “gezondste stad van de wereld”? Bent u bereid om in uw eigen privé domein en manier van leven (kleine) veranderingen of aanpassingen door te voeren die daaraan bij dragen?

Als ik over 100 jaar terug kijk……

Jean-Paul CloseEen reactie plaatsen

Deze vraag stelde ik mijzelf toen ik geinspireerd werd door de vraag van blogger “theqbox” om uit de gehele wereldgeschiedenis een keuze te maken over “wie ik zou teleporten naar het hier en nu om wat vragen te stellen?”. Nu ben ikzelf niet zo gecharmeerd door de vele historische leiders en kijk ik liever vooruit. In 2113 zou ik mij afvragen wat er van Sustainocratie terecht is gekomen? Is het een zucht in de wind geweest en zou ik diep moeten graven om die oude boeken van mij weer een te kunnen lezen binnen de context van 100 jaar later? Of heeft het een effect gehad op mijn omgeving en is er ook door anderen wat mee gedaan zodat het bij heeft gedragen aan veranderingen? Over 100 jaar ben ikzelf geschiedenis en kan ik misschien aan mijn klein, klein, kleinkinderen vragen of ik mijn besluit van 2003 ook waargemaakt heb voor hen? Misschien kijken ze mij aan met een gezicht zoals wij tegen een holbewoner uit de oudheid aan kijken die met zijn stenen bijl geschiedenis schreef maar daar zelf geen enkel besef van had omdat hij of zij gewoon wat gemakkelijker vuur wilde maken. Vandaag voel ik een enorme gedrevenheid en passie om iets bij te dragen aan een mensenwereld waar ik van houd omdat ikzelf mens ben. Over 100 jaar zijn er weer vele mensen die met passie en gedrevenheid verder gaan. Is er dan helemaal niets veranderd? Of is er ergens nog een miniscuul overblijfseltje van die oude passie van mij voor mijn nageslacht. Het lijkt mij boeiend om daar naar terug te kijken.

Is het belangrijk? Nee, helemaal niet. Ik doe toch al datgene waar ik vandaag in geloof en waar mijn hart ligt. Dus wat er over 100 jaar gebeurt heeft geen enkele belang voor wat ik vandaag doe. Toch speelde deze vraag helemaal niet mijn gedachten toen ik als carriereman een jaar of 20 geleden mijn keuzes maakte. Mijn bijdrage aan de maatschappij was destijds te vertalen in de verkoopcijfers van de bedrijven waar ik voor werkte. Vanuit die optiek is mijn eigen transformatie wél relevant want nu vind ik 100 jaar vanaf nu even belangrijk als nu. Ik geloof zelfs dat als wij ons niet inzetten voor verandering NU dat wij niet eens een 2113 als mens zullen beleven.  Vanuit die optiek is het boeiend om mij af te vragen of er straks uberhaupt een terugkijk is en onder welke omstandigheden?

Als jij over 100 jaar terugkijkt wat zie je dan over vandaag, jezelf en 2013?

Vastgoed voor economische of maatschappelijke doeleinden

Jean-Paul CloseEen reactie plaatsen

We leven in een maatschappij die bezig is met een transformatie, van een noodlijdende  structuur die op zoek is naar een nieuwe lange termijn stabiliteit. Dat betekent dat er verschillende maatschappijbeelden (paradigma’s) ontstaan en zich manifesteren, de een overheersend, de anderen vernieuwend.  In die natuurlijke confrontatie speelt ook het begrip “vastgoed” een uitdagend onderscheidende rol.  Stad van Morgen (Stichting STIR) en bijbehorende STIR Academy zijn actief aan het zoeken naar een of meerdere geschikte locaties om  van daaruit onze eigen sustainocratische visie voor een stabiele maatschappij praktisch vorm te geven. Dit doen we veelal samen met de gevestigde orde  maar wel naast de gangbare maatschappelijke structuur om verschillende redenen.  De voorwaarden waarop wij relaties aangaan staan dan haaks op die van de gefragmenteerde belangen van de huidige vastgoedeigenaren of  beheerders.  Wat is het verschil? En waarom komt er steeds meer ruimte voor Sustainocratie, ook in gebruik van bepaalde vastgoed?  Waarom neemt men Stad van Morgen serieus ook al zijn wij schijnbaar van een andere wereld?

Stad van Morgen (STIR) en vastgoed

STIR gaat uit van een stabiele maatschappij die voortkomt uit het samen dragen van duurzame menselijke verantwoordelijkheden. Dit doen wij door co-creatief met elkaar, de invulling van onze behoeften en de harmonieuze relatie met onze omgeving, om te gaan. De stabiele maatschappij van STIR is zelfvoorzienend op gebied van de essentie van het menselijk bestaan: voedsel, gezondheid, veiligheid, vitaliteit, welzijn (zoals huisvesting, energie, kleding, gebruiksartikelen) en toegepaste kennis. De harmonieuze relatie tussen mensen onderling en onze natuurlijke omgeving is daarin cruciaal. Wij noemen dit Sustainocratie. De beschreven verantwoordelijkheid worden dan resultaatgedreven gedragen door alle maatschappelijke  pilaren samen (regionale overheid, bedrijfsleven, kennisinstellingen en burgerbevolking), in tegenstelling van wat in de huidige maatschappij gebeurt.

Het is een nieuwe vorm van democratie waarin duurzame menselijke vooruitgang ons richting geeft. Zo is STIR met haar sustainocratische organisatie AiREAS bezig met “de gezondste stad” in Eindhoven. Dat is echter maar een (veelzeggend) stapje binnen de complexiteit naar een “andere” werkelijkheid.

Als we goed kijken naar onze huidige samenleving dan is de huidige werkelijkheid geheel anders dan wat wij voorstellen als Sustainocratische maatschappij. Wij zijn als regio volledig afhankelijk van gecentraliseerde belangen en daardoor helemaal niet zelfvoorzienend. Wij zijn afhankelijk van structuren die alleen maar toegankelijk zijn met geld. In de huidige crisistijd is iedereen op zoek naar geld om die afhankelijkheid met middelen af te dekken en op de een of andere manier te “overleven”.  Vastgoed in deze context is een vermogenspositie op een balans die zo snel mogelijk gekapitaliseerd dient te worden. De middelen in een geldafhankelijke maatschappij kan men goed gebruiken. De vele leegstand in alle verzuilde sectoren zijn dan ook een economische aderlating die vooral aandacht krijgt voor urgente herbestemming. Omdat de panden gepositioneerd zijn in een geldgedreven wereld zullen de oplossingen ook in die hoek gezocht worden. Bedrijfspanden worden omgezet in woonruimtes en winkelcentra. Oude kloosters worden hotels. Kerken worden speelzalen of congresruimtes. De dode muren van vastgoed hebben commerciele waarde als onderdeel van een logistiek consumptie proces.  Binnen deze kijk op de maatschappij is de richting en bijbehorende keuze van geldgedrevenheid logisch als ook de bestemming van het vastgoed. De panden zijn een soort retail-eindpunt in een complex proces en op dat punt waardevol.

Maar deze wereld van een consumptiegedreven economie  heeft zijn langste tijd gehad. Dat betekent ook dat er steeds meet leegstand komt in het daarvoor bestemde vastgoed. Gaandeweg hebben de dode muren géén commerciele waarde meer als de commercie hapert.

Menselijkheid en waarden

STIR ziet vastgoed niet als geldobject binnen een geldsysteem. Voor STIR komt vastgoed pas tot leven als er mensen zijn die er gebruik van maken. Het consumptiesysteem is daar een logisch voorbeeld van maar dat is niet het enige waar de mens waarde aan ontleent, ook al lijkt het wel of het economische consumptiesysteem als enige is overgebleven. STIR gebruikt vastgoed als ontmoeting en woonplek binnen menselijke  Sustainocratische co-creatieprocessen. Dat wil zeggen dat wij een pand betrekken om daarbinnen en rondom heen de zelfvoorzienende maatschappij te creëren die in de grote werkelijkheid botst met de oude belangen. Het pand is dan een functioneel geheel binnen een proces, vaak een startpunt voor waardecreatie.   In het begin is die waarde er nog niet omdat we beginnen met niets, behalve een pand en een omringend terrein.

Zo’n pand dient dan ook bepaalde karaktertrekjes te hebben.  We hebben grond nodig om voedsel te verbouwen. En ruimtes voor allerlei activiteiten die te maken hebben met de ontwikkeling van de mens als creatief samenwerkende identiteit,  zoals voor kunst, expressie maar ook ambachtelijke werkzaamheden. We hebben ook eet, rust en slaapvertrekken nodig. Het begrip “verantwoordelijkheid nemen” geeft betekenis aan zelfredzaamheid en is vanuit die context ook van toepassing op het onderhoud van een optimale omgeving, inclusief het pand waarin men de activiteiten organiseert. Ideale bestaande structuren worden veelal gevormd door de oude kloostergemeenschappen die in onze geschiedenis vanuit eenzelfde gedachten zijn ontstaan. De zelfvoorziening vanuit bezieling, ambacht en arbeid had toen een godsdienstig fundament waarbij ook dienstbaarheid naar de omgeving vorm werd gegeven. Vaak hebben dit soort gemeenschappen een naam van een concrete orde, zoals de Dominicanen, Franciscanen, Augustijnen, enz en elk is ooit ontstaan in tijden dat ook een bewsutzijns transformatie aan de orde was. Ze hebben meestal een meer blijvend karakter dan de omringende, op hebzucht gebaseerd structuren die altijd kwetsbaar zijn door hun concurrerende en vernietigende natuur.

Het gaat STIR niet om het vestigen van een nieuwe kloosterorde maar wel om dat gedachtegoed in een gemoderniseerde vorm, zonder oude dogma’s, tot uitvoering te brengen en te integreren in het geheel van de lokale maatschappij. Sustainocratie kan nu eenmaal niet los gezien worden van de integrale maatschappelijke context. Het gaat uit van de mens en niet het geld. Daarom vraagt STIR niet om het eigendom van de panden maar om het gebruik ervan. In de geldgedreven economie wordt de gebruikersrelatie uitgedrukt in een huurcontract tussen partijen waarin een geldelijke verplichting aangegaan wordt. Die relatie kan en wil STIR niet aangaan omdat het beperkingen met zich mee brengt voor beide partijen. STIR  moet zich gaan verbinden met de omgeving vanuit een waardecreatie perspectief, binnen de context van dienstbaarheid in zelfredzaamheid. In die relatie ontstaat wederkerigheid die niet uitsluitend in geld uit te drukken valt. Denk daarbij aan het openstellen van de faciliteiten voor mensen die om wat voor reden dan ook tijdelijk niet mee kunnen komen in de geldgedreven cultuur. STIR helpt hen dan om weer een positief zelfbeeld op te bouwen door de omgang in een niet geldgedreven cultuur waar waardecreatie direct tastbaar wordt gemaakt via arbeid op het land of creatief met elkaar. De onafhankelijkheid van geld is dan essentieel om het juiste  onderscheid te maken.  Wat het pand betreft gaat STIR een relatie aan van onderhoud en verbetering. In de geldgedreven wereld stelt een klant eisen aan de leverancier, ook bij een huurovereenkomst. In een sustainocratische relatie gaan de partijen een samenwerking aan. De een levert het pand en behoudt het eigendom, de andere levert de levendigheid en waardecreatie en zorgt voor de kwaliteit van het pand en de omgeving. De  waardecreatie is evenredig van toepassing is op de middelen die wij gebruiken als de omgeving waar wij mee omgaan. De locatie is een centrum van vernieuwing, inspiratie en innovatieve toepassingen met een constante verwijzing naar menselijk waarden en zelfredzaamheid. Dat geldt ook voor onze relatie met het pand.

De optimale mix tussen regionale zelfvoorziening, technologische innovatie én sociale innovatie, toegepast vanuit een hoger bewustzijn , is de kern voor duurzame menselijke vooruitgang in een regio. AiREAS in Eindhoven is daarvan een voorbeeld en heeft in korte tijd al de aandacht op zich gevestigd uit de hele wereld.

Wethouder Mary-Ann Schreurs benadrukt de verandering van de maatschappij
Wethouder Mary-Ann Schreurs (Eindhoven) benadrukt de verandering van de maatschappij

Boeiend is dat de institutionele belangen ook mee doen met het Sustainocratische centrum. Door een onderscheid te maken tussen niet geld maar zingedreven creatie, co-creatie en verhandeling in de complexiteit van de moderne maatschappij ontstaat er een geheel nieuwe maatschappelijke dynamiek. Sustainocratie is als een publieke R&D met de betrokkenheid van de gehele lokale bevolking en instanties. Het volgt het pad van de natuurlijke processen (zie hieronder) van evolutionaire vernieuwing (Stad van Morgen), co-creatie van vernieuwing (zoals AiREAS) en groei (zoals de huidige maatschappij).

AiREAS is het eerst Sustainocratische proces in een concreet gebied. Een Sustainocratisch centrum voedt de lokale economie met vernieuwende waarden.
AiREAS is het eerst Sustainocratische proces in een concreet gebied. Een Sustainocratisch centrum voedt de lokale economie met vernieuwende waarden.

Stapje voor stapje

Het is een hele weg om de betrokken partijen bekend te maken met het onderscheid tussen de gefragmenteerde belangen van een klant/leverancier relatie in vastgoed-verkoop en verhuur, en duurzame co-creatieve regionale samenwerking met vastgoed en grond als te gebruiken inzet.  STIR maakt haar plannen bekend via de rechtstreekse benadering en verwacht op termijn wereldwijd overal Sustainocratische centra te hebben naast de economische ontwikkelingscentra (steden). De wetenschap dat een maatschappij, die uitsluiten gebaseerd is op geldafhankelijke structuren, altijd met crisissen te maken krijgt, is een gezonde basis voor de ontwikkeling van Sustainocratie voor balans en stabiliteit. Ergens zullen wij onze eerste plek vinden waar wij de stelling aan kunnen tonen met een eerste precedent, net zoals AiREAS een precedent is voor duurzame gebiedsontwikkeling vanuit de intrinsieke burgermotivatie die de lokale institutionele wereld mee heeft gekregen.

Stapje voor stapje zal ook dit zich ontwikkelen, van binnen uit de maatschappij (zoals AiREAS) en ernaast (zoals STIR Academy) waarbij de effecten van de crisis uiteindelijk de opening zullen creëren voor de ruimte die nodig is. Het blijft mensenwerk en uiteindelijk zijn het ook de betrokken bestuurders in de regios die inzien dat het belang van de eigen regionale ontwikkeling voort komt uit een stuk eigenheid die zich niet door speculatie laat ontstaan. Sustainocratie bevestigt de verzuilde machtsposities door ze de kans te geven zich te sterken in resultaatgedreven ontwikkelingen die lokaal zichtbaar zijn vanuit de co-creatie voor het lokale menselijke belang. Die zichtbaarheid is veel moeilijker in de wereld van economie waarin de keten invloed uitoefent op het geheel en daardoor onbeheersbaar is door de individuele bestuurder, die vooral stuurt op gevolgen in plaats van menselijkheid. In Sustainocratie is het resultaat direct verbonden aan de uitvergroting die bestuurlijk wordt veroorzaakt in de co-creatie, door de diversiteit van samenwerkende belangen. Het is een omgekeerde wereld die door de betrokken wereld van macht en autoriteit ook als een oase van bezieling en erkenning vanuit menselijkheid wordt ervaren. Men concurreert namelijk niet maar schept samen waarde, die daarna uitgezet wordt in de economische werkelijkheid waar de jungle van eigenbelang er weer stukjes van maakt in een natuurlijk proces.

Waardengedreven samenwerking
Waardengedreven samenwerking

Een Sustainocratische plek is tevens een verzamelgebouw voor allerlei maatschappelijk betrokken instanties. Ideaal ligt zo’n complex dicht tegen de  geldgedreven wereld aan om vanuit het contrast de bewustwording en stabiliteit te bewerkstelligen.

Waar zijn we geweest?

Sinds het opstarten van onze wens om Sustainocratische centra te gaan creëren (begin 2012) voeren wij gesprekken met:

  • Kloostergemeenschap Steyl voor de grens en Maas regio van Venlo
  • Trainingskazerne Nijmegen (mogelijk technologisch testgebied voor de Stad van de Toekomst)
  • Kloostergemeenschap Wittem voor het gebied Zuid Limburg
  • Stilteklooster Maarssen voor regio Utrecht

In alle gevallen wordt transparant gekeken naar de mogelijkheden. Daarvoor moeten onze gesprekspartners vaak moeilijke wegen bewandelen door de omringende wereld van inzichten en lokale belangen, als ook de oorspronkelijke religieuze belangen die overheersen in de kloosters zelf. Vaak heerst er een geldgebrek waar men een korte termijn oplossing voor zoekt en wil men tevens de oorspronkelijke bezieling in tact houden, ook al raakt deze door vergrijzing van de bewoners in de knel. Daarnaast zijn de oude gebouwen vaak nog doorspekt met nieuwetijdse uitdagingen in onderhoud en sanering die  onmiddellijk gebruik in de weg staan. Geen enkele oplossing lijkt dan ook voor de partijen afdoende de lading van de verantwoordelijkheden te dekken waardoor besluitvorming traag en complex is. Wij wachten geduldig af. STIR heeft alleen haast vanuit de menselijke maat, de belangenpartijen vaak vanuit de korte termijn geldelijke problematiek. Ergens in het midden zullen we elkaar op termijn wel ontmoeten. Als dat gebeurt dan is de bewustwording zodanig dat Sustainocratisch samenwerken gedragen kan worden omdat de stip van nieuwe stabiliteit dan steeds sterker is gaan leven.

Stip-stap, we wachten geduldig af maar zitten niet stil.

Jean-Paul Close

0654326615          jp@stadvanmorgen.com

De kracht van het delen

Jean-Paul Close1 reactie

Kwan Yin huis, 30 januari, Eindhoven

Over Jeannette zeg ik altijd “dat wij samen geboren zijn”. Dat klinkt alsof wij een tweeling zijn maar dat is niet zo. Mijn ouders en haar ouders woonden op het moment dat zij en ik ter wereld kwamen in hetzelfde flatgebouw in Den Bosch. We hebben misschien wel dezelfde uitwasbare luiers gebruikt in die tijd, wie weet. Feit was wel dat onze ouders al die tijd met elkaar om zijn blijven gaan maar Jeannette en ik helemaal niet. Haar levenspad was redelijk parallel met dat van mij maar kruiste elkaar nooit, totdat de paden gingen kronkelen 50 jaar later en wij elkaar tegenkwamen in Eindhoven. Beide waren we actief als sociaal ondernemers, bezig met het leggen van allerlei nieuwe verbindingen bij de vele ontmoetingen die in zo’n wirwar van een persoonlijk chaosje plaatsvinden. Zo had Jeannette mij het boekje “dansen op een smal koord”  toegestuurd over de activiteiten in het Kwan Yin huis. Het boekje had mij positief geraakt en dat liet ik haar weten. Van het een komt en ander en vandaag zit ik te dialogen in dat befaamde huis. En wat scherts mijn verbazing, de hele zolder ruimte stroomt vol met allemaal bekenden uit de wereld van de maatschappelijke transitie. Mooie mensen die het belangrijk vinden om dingen te doen die er toe doen. Allemaal mensen die in dialoog zijn gekomen om kennis te maken met andere mooie mensen maar ook het mooie van zichzelf te laten zien. Want passie en naastenliefde toont zich geweldig doordat men er met veel zingeving over praat en ook de kracht uitstraalt vanuit het gezicht en de houding. Het valt op hoe sterk de identiteit en eigenheid zich manifesteert maar tegelijkertijd hoe nederig en open men is naar anderen die ook in hun kracht staan. Andere aanwezigen hadden net een functie losgelaten uit een bevroren hiërarchische wereld waar men zich niet meer in kon vinden en waar nu aan het wennen van de vloeibare vrijheid die men kon ervaren zonder nog te weten wat men er allemaal mee kon doen. Gevraagd en ongevraagd werden er adviezen geuit, helpende hand(en) aangeboden en uitgenodigd om mee te reizen met elkaar naar allerlei mooie stippen op de horizon.

Met al dat gebruis van positieve energie bouwde zich een lading op die maar moeilijk te sturen was voor de tafelbegeleiders die toch een klein beetje structuur wensten te behouden. De ochtend eindigde met een bord soep op uitnodiging van het Kwan Yin huis. Mensen hadden mensen ontmoet en verbintenissen zijn gelegd waar men op dat moment nog niet altijd van kon weten wat men ermee aan moest. Maar dat is ook het mooie van zo’n open dialoog sessie…..je laat het gewoon gebeuren……en uiteindelijk ontstaan er dingen, soms wel 50 jaar later.

Hierbij een kleine foto rapportage van  een mooie ochtend met fijne mensen…..

Groepjes met elkaar in dialoog over "de kracht van delen"
Groepjes met elkaar in dialoog over “de kracht van delen”
Ideeën worden geopperd en in het midden weergegeven
Ideeën worden geopperd en in het midden weergegeven

Het mooie van zo’n vrij opteken proces is dat elk woord, elke tekening, elke zin, kleur of vorm, iets weer doet bij de andere aanwezigen die er ook weer iets van zichzelf aan toevoegen. Zo verrijkt men elkaar met allerlei uitdagende beelden.

Met groene stippen konden voor onszelf een aantal ideeën naar boven halen
Met groene plakkertjes konden we voor onszelf een aantal ideeën aanstippen
Paul Rötschke kreeg zelf een geheel eigen stip op zijn neus
Paul Rötschke kreeg zelf een geheel eigen stip op zijn neus

Het stippen zetten bracht iedereen in contact met de denkwijzen van alle anderen waarna wij ook gemeenschappelijk nog even de reflectie in konden gaan. Foto’s werden gemaakt van elkaars volgeschreven pagina’s

Mensen, papieren, ideeën, foto's maken, .....de kracht van het delen
Mensen, papieren, ideeën, foto’s maken, …..de kracht van het delen

De kracht van het delen houdt natuurlijk niet op bij zo’n ochtend. Iedereen is ergens mee bezig en genoeg hulp werd er aangeboden om de lat hoger te leggen en met elkaar aan de slag te gaan. Het delen gebeurt nu ook met deze blog en via twitter en andere social media. Hierdoor verbindt dit evenement zich weer  met alles wat wij in de Stad van Morgen doen en visa versa. Het staat niet op zich als moment opname maar het wordt zo een onderdeel van een beweging, of zelfs meerdere bewegingen, die op die manier door elkaar heen lopen en allemaal maar één ding van en met elkaar willen: waarde creëren en toevoegen aan deze menselijke maatschappij.

De Kracht van Delen

 

Hoe betrek je 220.000 mensen bij hun eigen omgeving?

Jean-Paul CloseEen reactie plaatsen

De gezondste stad van de wereld

Je kunt dat dan wel in je hoofd hebben maar hoe betrek je 220.000 mensen bij die uitdaging? Dat is de vraag die wij ons stellen in het co-creatie project AiREAS waarin iedereen uitgenodigd wordt om bij te dragen aan een gezonde lucht en omgevingskwaliteit en de eigen gezondheid.

In Eindhoven wonen en leven ca. 220.000 mensen, zonder nog het woon/werk verkeer en stadsbezoek bij te tellen. Al die mensen samen, met al die dynamische menselijke bedrijvigheid, zorgen voor een belasting van de omgeving en de bijbehorende aantasting van onze gezondheid. Dat doen wij niet alleen in Eindhoven. Volgens onderzoek is het hele gebied van midden Europa flink vervuild, met alle consequenties van dien.

Luchtvervuiling streks zich door heel midden Europa uit
Luchtvervuiling streks zich door heel midden Europa uit

Het is een zorgwekkend plaatje maar als je dagelijks van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat bezig bent met je drukke leven dan zegt zo’n plaatje niet zo veel. Behalve misschien dan met zich bewust wordt dat het eigenlijk helemaal niet zo mooi is, maar wat kan een eenling nu doen? Goede vraag die ongetwijfeld desgevraagd de 220.000 mensen zich zullen stellen. Hoe betrek je zoveel drukke mensen bij iets dat zo groot en ontastbaar lijkt?

Onbewust ongezond
Wij worden opgevoed in een geldgedreven maatschappij en zijn ons amper bewust van de consequenties ervan. Af en toe zien we wat op het journaal of in de krant. Recent zagen we een Smog Alarm in België.  We zien ook dat de gebouwen van Peking gezandstraald worden door de oprukkende droogte en bijbehorende zandstormen, en dagelijks zien we de luchtkwaliteit van deze stad via twitter op “hazardous” staan en “unhealthy”. Informatie is er genoeg maar we zijn ons niet bewust, of misschien wel bewust, maar het raakt ons onvoldoende om er zelf wat aan te gaan doen. Wat kunnen we eraan doen? Wat zijn de mogelijkheden? In Peking niet veel maar hier thuis, in Eindhoven?

Zelfs als iedereen mee zou gaan denken aan oplossingen en het gedrag veranderen dan zou het herstel van de luchtkwaliteit in de regio toch waarschijnlijk enkele generaties gaan duren. En dan alleen als de rest van de wereld ook meedoet. Daar zit de kip en het ei van het verhaal. Wie begint eerst? De rest van de wereld of ik? Voor de rest van de wereld steek ik mijn hand niet in het vuur, voor mijzelf wel. Laten we daar eens op concentreren.

Hoe sta IK er tegen over?
Als decennia lange verdieper in de materie van verduurzaming ben ik natuurlijk voor een optimale relatie met one natuurlijke omgeving vanuit het eigen belang om zo gezond en harmonieus mogelijk te leven. Ik realiseer mij ook dat ik zelf verantwoordelijkheid moet nemen om er wat aan te doen. Maar als ik kijk naar al die duizenden auto’s, bussen, open haarden, enz dan denk ik “what the heck! Wat kan IK nou er aan doen?”.

Het liefst had ik zonnepanelen om ook mijn gasverbruik te verlagen. Maar ik woon in een huurhuis en de woningbouw corporatie wil liever zelf een slaatje slaan uit mijn energierekening dan mij te faciliteren met een dak voor mijn zonne-energie en kostenbesparing. Het liefst zou ik een hybride of elektrische auto rijden want dan betaal je geen wegenbelasting en belast ik ook de natuur niet direct (indirect misschien wel maar dat laat ik aan die energieleveranciers zelf over). Maar ik kan mijn oude benzine auto aan de straatstenen niet kwijt en zo’n groene auto is alleen weggelegd voor degenen die het kunnen betalen. Kortom, het systeem maakt het mij niet gemakkelijker om natuurbewust te zijn en aan mijn eigen gezondheid te denken. Ik word van alle kanten beperkt. Daarnaast ben ik boven de 50 dus zal de smerigheid zich al wel in mijn lijf hebben genesteld. Sinds ik weer in Nederland woon merk ik steeds meer pijnen en ongemakken. Last heb ik er nog niet echt van maar het kwaad zal ongetwijfeld al zijn geschiet. Als ik er dus aan ga werken is het niet meteen meer voor mijn eigen levenscomfort maar wel voor dat van mijn kinderen en kleinkinderen.

Ik ben dus liever nu een organisator die eerder alles ter discussie stelt voor de onbevangen en nog redelijk ongerepte jeugd, dan voor mijzelf. Dan besef ik mij meteen dat ikzelf redelijk zelfbewust omga met mijn inkopen en vervoer maar mij ook vaak laat leiden toch door gemakzucht. Als ik dus iets aan die luchtkwaliteit zou moeten doen dan zou ik verwachten dat wij het met zijn allen doen. Maar wie ben ik, met al mijn eigen fouten, om iedereen dat te zeggen? Voor de schone leefomgeving wil ik graag dat mijn normale levenspatroon in tact blijft. Er mogen gerust dingen aan worden toegevoegd die mijn gezondheid bevorderen maar ook mijn democratische keuzevrijheid niet schaden. Kortom, als ik het vanuit mijn dieper bewustzijn al niet structureel aanpak, wat kan ik dan doen om anderen te overtuigen het wel te doen?

Burgerparticipatie
Als iedereen een beetje is zoals ik vanuit gemakzucht dan moet de transitie van A (huidige stad) naar B (schoonste stad) verpakt zitten in de dagelijkse routine en ons daar niet veel vanaf halen. Ons leven veranderen we niet graag, maar ons gedrag bij in en aankopen, of ons autorijden, kunnen we ter discussie stellen. Misschien zie ik wel kansen om dingen te gaan ondernemen en er een boterham mee verdienen.

Daarom gaan wij in AiREAS experimenteren met burgerparticipatie vanuit verschillende thema”s:

  • De wijkbewoner als consument
  • De wijkbewoner op hun grondgebied
  • De wijkbewoner vanuit ondernemend burgerschap.

Burgerschap:
Dit woord is een breed begrip. Ik ben burger in een menselijke maatschappij. Burgerschap betekent eigenlijk dat ik mij bewust moet gaan gedragen volgens een soort burgernorm. Die norm is al decennia dat ik zoveel mogelijk geld moet verdienen om een luxe bestaan te kunnen leiden en via mijn consumptie, investeringen en belastingen bijdraag aan een economie. Dat is mijn burgerschap waar ik niet al te veel vragen over stel. Als ik geen geld verdien dan verlies ik grotendeels mijn luxe bestaan. En tot op heden was dit soort burgerschap van harte gewaardeerd door de wereld om mij heen.

Nu staat het begrip ter discussie. Ben ik als burger mede verantwoordelijk voor een aantal taken, zoals vervuiling of klimaatverandering? In de oude zorgstaat Nederland kon men doen en laten wat men wilde want via de gevolgen-economie en belastingdruk wist de overheid wel instanties in leven te roepen die voor alles een onderzoek konden doen en oplossingen bedenken. Nu wordt ineens van de burger verwacht dat men weer mee gaat denken over van alles en nog wat. De vraag is alleen tot hoever de deelname van de burger gewenst is? Betekent burgerschap dat wij initiatieven mogen gaan nemen of zijn wij een ideeënbus voor de overheid?

In de Stad van Morgen vragen we ons dat niet eens af. Wij vinden dat voor een aantal zaken de overheid nu eenmaal geen verantwoordelijkheid KAN nemen, hooguit faciliterend helpen. Dat is bijvoorbeeld voor gezondheid en veiligheid. Men kan ons omringen met gezondheidszorg en dat repareert de ongezondheid misschien, maar gezondheid is een aangelegenheid van ons zelf. Hetzelfde geldt voor politie en onveiligheid. Veiligheid moet van onszelf komen.

De gezondste stad van de wereld is dus vooral een mindset, een mentaliteit, geen set van regels noch een stad met ziekenhuizen en politieagenten. Het schept een nieuwe dimensie voor burgerschap.

De burger als consument 
Vanuit die nieuwe manier van kijken tegen het burgerschap kunnen we ook onze keuzes bezien over ons consumptie en investeringsgedrag. Als ik zonnepanelen op het dak wil van mijn huurhuis dan kan ik de uitdaging aangaan om mijn huurbaas mee te krijgen in mijn verlangens. Als dat niet lukt kan ik misschien mij verenigen met andere huurders die hetzelfde willen en op die manier onze huurbaas onder druk zetten. Waarom moet ik obstakels aanvaarden als ik ze ook uit de weg kan gaan en oplossingen zoeken? Dat hoort toch ook bij burgerschap. Als ik gezondheid wil en ik kan aantonen dat die zonnepanelen of andere initiatieven daaraan bijdragen wat is dan een huurhuisinstelling om er een stokje voor te steken? Dan belemmeren zij mijn eigen gezondheidstreven en dat van mijn buren? Dan moet men van goede huizen komen als men mij een strobreed in de weg wil leggen. En dat geldt natuurlijk voor alles wat ik in het dagelijks leven doe, binnen mijn eigen comfort zone maar ook in relatie met mijn buitenwereld.

De burger als ondernemer
Bij het woord ondernemer denken veel mensen aan iemand met een eigen bedrijf. Dat is niet zo. We zijn allemaal ondernemers van ons eigen leven. In het dagelijks leven beslissen wij waar wij onze inkopen doen, waar we wonen en bij wie we werken. We klimmen in de boom als ons onrecht wordt aangegaan en durven veelal de confrontatie aan te gaan als we denken dat het ons goed recht is. Wij ondernemen dingen, de hele dag, elke dag!

Ondernemen is eigenlijk een synoniem “dingen doen”, voor de creatie van waarde voor onszelf. Wat is waardevol? En dan erop uit gaan om het te verwezenlijken. Dat is ondernemen. Als je die energie bundelt met meer mensen dan ontstaat er zelfs meer. Zo kunnen ondernemende mensen in eenzelfde wijk tot allerlei bloeiende initiatieven komen. Dan hoeft daar niet eens een bedrijfje tegenover te staan of er geld mee verdiend worden. Veelal is het gewoon een gemeenschappelijk doel dat samen eenvoudiger te bereiken blijkt dan alleen. Even samen naar de stort, of met wat mensen die hekjes timmeren, of wat zwerfafval opruimen, even het verkeer regelen als al die scholieren aan komen fietsen, enz. enz.

Kleine aanpassingen
Door de kleine aanpassingen in het leven mee te nemen vanuit het zelfbewustzijn dat het ook om de gezondheid gaat, kan men bij dragen aan die gezondste stad, zonder er veel extra voor te hoeven doen.

Om mensen dàt duidelijk te maken gaan we de dialoog en ontmoeting met elkaar aan. “Verander de wereld door NIETS te doen” is zo iets. Dan is niets doen uiterst relatief. We bedoelen natuurlijk dat men geen wezenlijke veranderingen hoeft door te voeren in het dagelijks leven. De energierekening onder brengen bij een grote energieleverancier of bij de opkomende wijkenergie coöperatie? Dat is maar een keuze en één handeling. Daarna gebeurt het gewoon door de inzet van anderen. De achtertuin beschikbaar stellen voor groente teelt. De auto laten staan en op de fiets gaan. Een deelauto organiseren met een aantal mensen. De kinderen lopend of op de fiets naar school brengen. Energie opwekken via het raam. Kijken waar het eten vandaan komt dat in de supermarkt ligt. Koop en kook vooral spullen uit de directe omgeving. Eenvoudige dagelijkse keuzes.

Stapje voor stapje, haast ongemerkt zijn wij binnen de kortste keren wat gezonder bezig, zijn er ineens wat grote projecten bij gekomen en ziet de stad er heel anders uit. Binnen een aantal jaren komen andere steden kijken en vragen we ons af hoe het toch zo is gekomen? En dan zien wij, als we goed kijken, dat wij zelf ons leven een tikkie hebben gewijzigd en daarmee onszelf én de hele wereld een dienst hebben bewezen.

Zo moeilijk is het allemaal niet.