Over Jeannette zeg ik altijd “dat wij samen geboren zijn”. Dat klinkt alsof wij een tweeling zijn maar dat is niet zo. Mijn ouders en haar ouders woonden op het moment dat zij en ik ter wereld kwamen in hetzelfde flatgebouw in Den Bosch. We hebben misschien wel dezelfde uitwasbare luiers gebruikt in die tijd, wie weet. Feit was wel dat onze ouders al die tijd met elkaar om zijn blijven gaan maar Jeannette en ik helemaal niet. Haar levenspad was redelijk parallel met dat van mij maar kruiste elkaar nooit, totdat de paden gingen kronkelen 50 jaar later en wij elkaar tegenkwamen in Eindhoven. Beide waren we actief als sociaal ondernemers, bezig met het leggen van allerlei nieuwe verbindingen bij de vele ontmoetingen die in zo’n wirwar van een persoonlijk chaosje plaatsvinden. Zo had Jeannette mij het boekje “dansen op een smal koord” toegestuurd over de activiteiten in het Kwan Yin huis. Het boekje had mij positief geraakt en dat liet ik haar weten. Van het een komt en ander en vandaag zit ik te dialogen in dat befaamde huis. En wat scherts mijn verbazing, de hele zolder ruimte stroomt vol met allemaal bekenden uit de wereld van de maatschappelijke transitie. Mooie mensen die het belangrijk vinden om dingen te doen die er toe doen. Allemaal mensen die in dialoog zijn gekomen om kennis te maken met andere mooie mensen maar ook het mooie van zichzelf te laten zien. Want passie en naastenliefde toont zich geweldig doordat men er met veel zingeving over praat en ook de kracht uitstraalt vanuit het gezicht en de houding. Het valt op hoe sterk de identiteit en eigenheid zich manifesteert maar tegelijkertijd hoe nederig en open men is naar anderen die ook in hun kracht staan. Andere aanwezigen hadden net een functie losgelaten uit een bevroren hiërarchische wereld waar men zich niet meer in kon vinden en waar nu aan het wennen van de vloeibare vrijheid die men kon ervaren zonder nog te weten wat men er allemaal mee kon doen. Gevraagd en ongevraagd werden er adviezen geuit, helpende hand(en) aangeboden en uitgenodigd om mee te reizen met elkaar naar allerlei mooie stippen op de horizon.
Met al dat gebruis van positieve energie bouwde zich een lading op die maar moeilijk te sturen was voor de tafelbegeleiders die toch een klein beetje structuur wensten te behouden. De ochtend eindigde met een bord soep op uitnodiging van het Kwan Yin huis. Mensen hadden mensen ontmoet en verbintenissen zijn gelegd waar men op dat moment nog niet altijd van kon weten wat men ermee aan moest. Maar dat is ook het mooie van zo’n open dialoog sessie…..je laat het gewoon gebeuren……en uiteindelijk ontstaan er dingen, soms wel 50 jaar later.
Hierbij een kleine foto rapportage van een mooie ochtend met fijne mensen…..
Groepjes met elkaar in dialoog over “de kracht van delen”Ideeën worden geopperd en in het midden weergegeven
Het mooie van zo’n vrij opteken proces is dat elk woord, elke tekening, elke zin, kleur of vorm, iets weer doet bij de andere aanwezigen die er ook weer iets van zichzelf aan toevoegen. Zo verrijkt men elkaar met allerlei uitdagende beelden.
Met groene plakkertjes konden we voor onszelf een aantal ideeën aanstippenPaul Rötschke kreeg zelf een geheel eigen stip op zijn neus
Het stippen zetten bracht iedereen in contact met de denkwijzen van alle anderen waarna wij ook gemeenschappelijk nog even de reflectie in konden gaan. Foto’s werden gemaakt van elkaars volgeschreven pagina’s
Mensen, papieren, ideeën, foto’s maken, …..de kracht van het delen
De kracht van het delen houdt natuurlijk niet op bij zo’n ochtend. Iedereen is ergens mee bezig en genoeg hulp werd er aangeboden om de lat hoger te leggen en met elkaar aan de slag te gaan. Het delen gebeurt nu ook met deze blog en via twitter en andere social media. Hierdoor verbindt dit evenement zich weer met alles wat wij in de Stad van Morgen doen en visa versa. Het staat niet op zich als moment opname maar het wordt zo een onderdeel van een beweging, of zelfs meerdere bewegingen, die op die manier door elkaar heen lopen en allemaal maar één ding van en met elkaar willen: waarde creëren en toevoegen aan deze menselijke maatschappij.
Je kunt dat dan wel in je hoofd hebben maar hoe betrek je 220.000 mensen bij die uitdaging? Dat is de vraag die wij ons stellen in het co-creatie project AiREAS waarin iedereen uitgenodigd wordt om bij te dragen aan een gezonde lucht en omgevingskwaliteit en de eigen gezondheid.
In Eindhoven wonen en leven ca. 220.000 mensen, zonder nog het woon/werk verkeer en stadsbezoek bij te tellen. Al die mensen samen, met al die dynamische menselijke bedrijvigheid, zorgen voor een belasting van de omgeving en de bijbehorende aantasting van onze gezondheid. Dat doen wij niet alleen in Eindhoven. Volgens onderzoek is het hele gebied van midden Europa flink vervuild, met alle consequenties van dien.
Luchtvervuiling streks zich door heel midden Europa uit
Het is een zorgwekkend plaatje maar als je dagelijks van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat bezig bent met je drukke leven dan zegt zo’n plaatje niet zo veel. Behalve misschien dan met zich bewust wordt dat het eigenlijk helemaal niet zo mooi is, maar wat kan een eenling nu doen? Goede vraag die ongetwijfeld desgevraagd de 220.000 mensen zich zullen stellen. Hoe betrek je zoveel drukke mensen bij iets dat zo groot en ontastbaar lijkt?
Onbewust ongezond
Wij worden opgevoed in een geldgedreven maatschappij en zijn ons amper bewust van de consequenties ervan. Af en toe zien we wat op het journaal of in de krant. Recent zagen we een Smog Alarm in België. We zien ook dat de gebouwen van Peking gezandstraald worden door de oprukkende droogte en bijbehorende zandstormen, en dagelijks zien we de luchtkwaliteit van deze stad via twitter op “hazardous” staan en “unhealthy”. Informatie is er genoeg maar we zijn ons niet bewust, of misschien wel bewust, maar het raakt ons onvoldoende om er zelf wat aan te gaan doen. Wat kunnen we eraan doen? Wat zijn de mogelijkheden? In Peking niet veel maar hier thuis, in Eindhoven?
Zelfs als iedereen mee zou gaan denken aan oplossingen en het gedrag veranderen dan zou het herstel van de luchtkwaliteit in de regio toch waarschijnlijk enkele generaties gaan duren. En dan alleen als de rest van de wereld ook meedoet. Daar zit de kip en het ei van het verhaal. Wie begint eerst? De rest van de wereld of ik? Voor de rest van de wereld steek ik mijn hand niet in het vuur, voor mijzelf wel. Laten we daar eens op concentreren.
Hoe sta IK er tegen over?
Als decennia lange verdieper in de materie van verduurzaming ben ik natuurlijk voor een optimale relatie met one natuurlijke omgeving vanuit het eigen belang om zo gezond en harmonieus mogelijk te leven. Ik realiseer mij ook dat ik zelf verantwoordelijkheid moet nemen om er wat aan te doen. Maar als ik kijk naar al die duizenden auto’s, bussen, open haarden, enz dan denk ik “what the heck! Wat kan IK nou er aan doen?”.
Het liefst had ik zonnepanelen om ook mijn gasverbruik te verlagen. Maar ik woon in een huurhuis en de woningbouw corporatie wil liever zelf een slaatje slaan uit mijn energierekening dan mij te faciliteren met een dak voor mijn zonne-energie en kostenbesparing. Het liefst zou ik een hybride of elektrische auto rijden want dan betaal je geen wegenbelasting en belast ik ook de natuur niet direct (indirect misschien wel maar dat laat ik aan die energieleveranciers zelf over). Maar ik kan mijn oude benzine auto aan de straatstenen niet kwijt en zo’n groene auto is alleen weggelegd voor degenen die het kunnen betalen. Kortom, het systeem maakt het mij niet gemakkelijker om natuurbewust te zijn en aan mijn eigen gezondheid te denken. Ik word van alle kanten beperkt. Daarnaast ben ik boven de 50 dus zal de smerigheid zich al wel in mijn lijf hebben genesteld. Sinds ik weer in Nederland woon merk ik steeds meer pijnen en ongemakken. Last heb ik er nog niet echt van maar het kwaad zal ongetwijfeld al zijn geschiet. Als ik er dus aan ga werken is het niet meteen meer voor mijn eigen levenscomfort maar wel voor dat van mijn kinderen en kleinkinderen.
Ik ben dus liever nu een organisator die eerder alles ter discussie stelt voor de onbevangen en nog redelijk ongerepte jeugd, dan voor mijzelf. Dan besef ik mij meteen dat ikzelf redelijk zelfbewust omga met mijn inkopen en vervoer maar mij ook vaak laat leiden toch door gemakzucht. Als ik dus iets aan die luchtkwaliteit zou moeten doen dan zou ik verwachten dat wij het met zijn allen doen. Maar wie ben ik, met al mijn eigen fouten, om iedereen dat te zeggen? Voor de schone leefomgeving wil ik graag dat mijn normale levenspatroon in tact blijft. Er mogen gerust dingen aan worden toegevoegd die mijn gezondheid bevorderen maar ook mijn democratische keuzevrijheid niet schaden. Kortom, als ik het vanuit mijn dieper bewustzijn al niet structureel aanpak, wat kan ik dan doen om anderen te overtuigen het wel te doen?
Burgerparticipatie
Als iedereen een beetje is zoals ik vanuit gemakzucht dan moet de transitie van A (huidige stad) naar B (schoonste stad) verpakt zitten in de dagelijkse routine en ons daar niet veel vanaf halen. Ons leven veranderen we niet graag, maar ons gedrag bij in en aankopen, of ons autorijden, kunnen we ter discussie stellen. Misschien zie ik wel kansen om dingen te gaan ondernemen en er een boterham mee verdienen.
Daarom gaan wij in AiREAS experimenteren met burgerparticipatie vanuit verschillende thema”s:
De wijkbewoner als consument
De wijkbewoner op hun grondgebied
De wijkbewoner vanuit ondernemend burgerschap.
Burgerschap:
Dit woord is een breed begrip. Ik ben burger in een menselijke maatschappij. Burgerschap betekent eigenlijk dat ik mij bewust moet gaan gedragen volgens een soort burgernorm. Die norm is al decennia dat ik zoveel mogelijk geld moet verdienen om een luxe bestaan te kunnen leiden en via mijn consumptie, investeringen en belastingen bijdraag aan een economie. Dat is mijn burgerschap waar ik niet al te veel vragen over stel. Als ik geen geld verdien dan verlies ik grotendeels mijn luxe bestaan. En tot op heden was dit soort burgerschap van harte gewaardeerd door de wereld om mij heen.
Nu staat het begrip ter discussie. Ben ik als burger mede verantwoordelijk voor een aantal taken, zoals vervuiling of klimaatverandering? In de oude zorgstaat Nederland kon men doen en laten wat men wilde want via de gevolgen-economie en belastingdruk wist de overheid wel instanties in leven te roepen die voor alles een onderzoek konden doen en oplossingen bedenken. Nu wordt ineens van de burger verwacht dat men weer mee gaat denken over van alles en nog wat. De vraag is alleen tot hoever de deelname van de burger gewenst is? Betekent burgerschap dat wij initiatieven mogen gaan nemen of zijn wij een ideeënbus voor de overheid?
In de Stad van Morgen vragen we ons dat niet eens af. Wij vinden dat voor een aantal zaken de overheid nu eenmaal geen verantwoordelijkheid KAN nemen, hooguit faciliterend helpen. Dat is bijvoorbeeld voor gezondheid en veiligheid. Men kan ons omringen met gezondheidszorg en dat repareert de ongezondheid misschien, maar gezondheid is een aangelegenheid van ons zelf. Hetzelfde geldt voor politie en onveiligheid. Veiligheid moet van onszelf komen.
De gezondste stad van de wereld is dus vooral een mindset, een mentaliteit, geen set van regels noch een stad met ziekenhuizen en politieagenten. Het schept een nieuwe dimensie voor burgerschap.
De burger als consument
Vanuit die nieuwe manier van kijken tegen het burgerschap kunnen we ook onze keuzes bezien over ons consumptie en investeringsgedrag. Als ik zonnepanelen op het dak wil van mijn huurhuis dan kan ik de uitdaging aangaan om mijn huurbaas mee te krijgen in mijn verlangens. Als dat niet lukt kan ik misschien mij verenigen met andere huurders die hetzelfde willen en op die manier onze huurbaas onder druk zetten. Waarom moet ik obstakels aanvaarden als ik ze ook uit de weg kan gaan en oplossingen zoeken? Dat hoort toch ook bij burgerschap. Als ik gezondheid wil en ik kan aantonen dat die zonnepanelen of andere initiatieven daaraan bijdragen wat is dan een huurhuisinstelling om er een stokje voor te steken? Dan belemmeren zij mijn eigen gezondheidstreven en dat van mijn buren? Dan moet men van goede huizen komen als men mij een strobreed in de weg wil leggen. En dat geldt natuurlijk voor alles wat ik in het dagelijks leven doe, binnen mijn eigen comfort zone maar ook in relatie met mijn buitenwereld.
De burger als ondernemer
Bij het woord ondernemer denken veel mensen aan iemand met een eigen bedrijf. Dat is niet zo. We zijn allemaal ondernemers van ons eigen leven. In het dagelijks leven beslissen wij waar wij onze inkopen doen, waar we wonen en bij wie we werken. We klimmen in de boom als ons onrecht wordt aangegaan en durven veelal de confrontatie aan te gaan als we denken dat het ons goed recht is. Wij ondernemen dingen, de hele dag, elke dag!
Ondernemen is eigenlijk een synoniem “dingen doen”, voor de creatie van waarde voor onszelf. Wat is waardevol? En dan erop uit gaan om het te verwezenlijken. Dat is ondernemen. Als je die energie bundelt met meer mensen dan ontstaat er zelfs meer. Zo kunnen ondernemende mensen in eenzelfde wijk tot allerlei bloeiende initiatieven komen. Dan hoeft daar niet eens een bedrijfje tegenover te staan of er geld mee verdiend worden. Veelal is het gewoon een gemeenschappelijk doel dat samen eenvoudiger te bereiken blijkt dan alleen. Even samen naar de stort, of met wat mensen die hekjes timmeren, of wat zwerfafval opruimen, even het verkeer regelen als al die scholieren aan komen fietsen, enz. enz.
Kleine aanpassingen
Door de kleine aanpassingen in het leven mee te nemen vanuit het zelfbewustzijn dat het ook om de gezondheid gaat, kan men bij dragen aan die gezondste stad, zonder er veel extra voor te hoeven doen.
Om mensen dàt duidelijk te maken gaan we de dialoog en ontmoeting met elkaar aan. “Verander de wereld door NIETS te doen” is zo iets. Dan is niets doen uiterst relatief. We bedoelen natuurlijk dat men geen wezenlijke veranderingen hoeft door te voeren in het dagelijks leven. De energierekening onder brengen bij een grote energieleverancier of bij de opkomende wijkenergie coöperatie? Dat is maar een keuze en één handeling. Daarna gebeurt het gewoon door de inzet van anderen. De achtertuin beschikbaar stellen voor groente teelt. De auto laten staan en op de fiets gaan. Een deelauto organiseren met een aantal mensen. De kinderen lopend of op de fiets naar school brengen. Energie opwekken via het raam. Kijken waar het eten vandaan komt dat in de supermarkt ligt. Koop en kook vooral spullen uit de directe omgeving. Eenvoudige dagelijkse keuzes.
Stapje voor stapje, haast ongemerkt zijn wij binnen de kortste keren wat gezonder bezig, zijn er ineens wat grote projecten bij gekomen en ziet de stad er heel anders uit. Binnen een aantal jaren komen andere steden kijken en vragen we ons af hoe het toch zo is gekomen? En dan zien wij, als we goed kijken, dat wij zelf ons leven een tikkie hebben gewijzigd en daarmee onszelf én de hele wereld een dienst hebben bewezen.
In 2011 besloten Nicolette Meeder en ik om vanuit de Stad van Morgen een programma op te starten richting de jeugd van Nederland. Dit kwam voort uit de algemene ontevredenheid over het huidige onderwijssysteem in Nederland. Voor ons gevoel is dit onderwijs te nadrukkelijk een leerweg voor cognitieve vaardigheden waar de integraal duurzame menselijkheid uit verdwenen is. In het beeld van menselijke ontwikkeling dat leeft in de Stad van Morgen is de betrokkenheid van de jeugd bij de volwassen uitdagingen van de omgeving een leerweg die door interactie ermee wordt aangegaan. Het onderwijs is in onze beleving een gefragmenteerde zuil in de samenleving waarin de jongeren een opleiding krijgen die amper aansluit op de gangbare werkelijkheid. Dit heeft enorme gevolgen, zowel voor de maatschappelijke ontwikkelingen als voor de toekomstperspectieven van de jongeren zelf. Het is dan ook niet vreemd dat vele jongeren ontredderd hun weg zoeken of in hun prive leven een heel ander bestaan leiden dan op school.
Het basis en voorbereidend middelbaar onderwijs bleek zo dichtgetimmerd dat wij op punt stonden een eigen school te starten. Dit zou echter ook weer de confrontatie aan moeten gaan met de huidige ministeriële opvattingen, normering en inspecties dat ons in dit stadium de muur te dik leek. Een Stad van Morgen bijeenkomst in Utrecht begin 2011 bracht wel veel gelijkdenkende bij elkaar maar niet voldoende basis om tot verbindende samenwerking te komen.
In 2009 was Chris Noordam in Rotterdam begonnen met een programma van ondernemerschap in het middelbaar onderwijs. Hij wist op die manier een grote groep jongeren uit te dagen middels jaartrajecten die hij begeleidde. Het concept sprak ons aan echter vanuit de aanpassing om dit ondernemerschap niet te positioneren vanuit het economische paradigma van “geld verdienen”, maar het menselijke paradigma van “verantwoordelijkheid nemen voor je eigen toekomst”. Dit betekende voor ons dat wij ons gingen richten op jongeren die op punt stonden om het schoolsysteem te verlaten en zich als volwassen individu een zelfstandig leven te gaan leiden. Deze brug gaf ons wat toegang in een systeem dat vooral in zichzelf gekeerd bezig is wegens de economische afhankelijkheden van Den Haag en de controle die erop wordt uitgevoerd. In de laatste jaren van het beroepsonderwijs gaan de deuren op een kier zodat de buitenwereld uiterst voorzichtig en gecontroleerd meegenomen wordt in de processen. Wij gingen aan de slag met ons project “ondernemer van je eigen leven”
Juni 2011: ROC Handel & Marketing te Eindhoven
Om binnen te komen in een ROC sloten wij aan op de interne ontwikkeling rondom het begrip “burgerschap”. Wij maakten de afspraak dat wij een burgerschapdag zouden organiseren die door de Stad van Morgen gefinancieerd zou worden uit onze eigen sponsoring. Als tegenprestatie zouden wij een jaar lang samen gaan werken aan burgerparticipatie. Het programma kreeg de naam “Laat mij maar los”. Het resultaat van de dag, met ruim 200 studenten, was bemoedigend, alleen veel te gefragmenteerd volgens onze doelstelling. De jongeren konden punten verdienen door aanwezig te zijn maar de betrokkenheid was vooral gericht op het doorkomen van de tijd. Het programma moest vooral “leuk” zijn maar of men wat leerde was eigenlijk niet aan de orde, noch het borgen van het proces in vervolgactiviteiten of het leerprogramma van het ROC. Na de dag, met veel boeiende en openhartige respons van de jongeren, bleef het afgesproken jaartraject uit en sloten de gelederen weer van het ROC.
Februari 2012 – ROC Techniek Eindhoven
Met deze ervaring in het achterhoofd gingen wij aan de slag met ROC Techniek en hebben ook een ondernemersdag aangeboden. Dit zouden wij twee keer doen in 2012 om zo de 500 leerlingen van de school te bereiken. De eerste dag werd in Februari 2012 georganiseerd en wederom had de Stad van Morgen de inhoudelijke verantwoordelijkheid op zich genomen. De school faciliteerde uitstekend met ruimte en aankleding. Wij hadden besloten dat als de school niet naar de werkelijkheid ging, wij de werkelijkheid aar de school zouden brengen vanuit het Sustainocratische proces (overheid, bedrijven, school en jongeren). Tijdens de voorbereidende besprekingen opperde betrokken coach Jules Ruis de mogelijkheid om de jongeren een spel te laten spelen. Dat hebben wij gedaan “de reis van de held” en het resultaat was prachtig. Dit was te danken aan het samenspel tussen de coaches, de faciliteiten van de deelnemende bedrijven en de interactie met de jongeren. Ook in dit geval klapte de school dicht en kwam er niets van het vervolg noch de tweede sessie.
Novalis college – Eindhoven
Ondertussen had de antroposofische school in Eindhoven toegestemd in het organiseren van het programma “ondernemer van je eigen leven” voor een groep van 14 en 15 jarige jongeren door 1 keer in de week gedurende 6 maanden gebruik te maken van een van de mentor uren. Er is natuurlijk een groot verschil tussen jongeren in het midden van hun pubertijd en degenen die op 18 -21 jarige leeftijd bezig zijn met hun toekomst. De speelse en onrustige natuur in de groep was een uitdaging op zich. Door allerlei speelse instrumenten toe te passen werd toegewerkt naar een aantal kleinschalige hoogtepunten die de jongeren geheel zelfstandig hadden ingevuld en uitgevoerd. Het antroposofische aspect van deze school sloot ook goed aan bij onze visie in de Stad van Morgen.
12.12.12 “Europe of Tomorrow”
Het spel “Stad van Morgen” dat wij in het ROC Techniek hadden gespeeld was zo goed bevallen dat wij het breder wilden positioneren dan alleen Eindhoven. Het ging niet alleen om het spel maar vooral ook de weg er naar toe. 2012 was al een beladen jaar door het einde van de Maya kalender. Dit was voor ons voldoende aanleiding was de maatschappelijke transformatie te verbinden aan de grote hype die was ontstaan. 12.12.12 werd als spel gepositioneerd voor studententeams uit heel Europa. Het werd uitgezet via universiteiten en persoonlijke contacten. Uiteindelijk werden de instellingen aangesproken om studententeams samen te stellen. het werd echter als “weer een event” gezien dat inbreuk deed in de agenda’s van de school en de studenten. Daarnaast kostte deelname geld en dat riep meteen weerstand op. Men had moeite zich in te leven in de mogelijkheid dat dit een proces was dat kon leiden tot een beweging. Begin december 2012 hadden zich twee scholen ingeschreven, beide uit Eindhoven, ROC Handel en Marketing en Fontys Hogescholen.
Al vanaf het begin hadden we gezegd dat 12.12.12 niet afhankelijk was van volume deelname maar van deelname van jongeren, al was het er maar één! Uiteindelijk werden het 10 jongeren van beide scholen. Zij hebben samen een uitdaging geformuleerd voor hun eigen generatie in Europa. In 2013 gaan wij dit verder doorzetten met hulp vanuit een groeiende hoeveelheid mensen. Uiteindelijk zal naar verwachting de volgende “Next Generation” bijeenkomst in Hongarije worden gespeeld.
En nu?
Uit bovenstaande blijkt dat niets wat wij gepland hadden is uitgekomen maar ondertussen hebben wij heel veel gedaan. De vele honderden jongeren waar wij mee om zijn gegaan bleken stuk voor stuk betrokken bij hun eigen toekomst. Zij stonden open voor informatie, discussie en beeldvorming en verrasten ons steeds weer door hun brede wereldse kennis en belangstelling. Terwijl wij steeds weer bevestigd werden in onze teleurstelling in “het onderwijs systeem” groeide ons vertrouwen in de komende generatie. De kloof tussen het onderwijs en de zelfbewuste jeugd is zo gigantisch dat het ons regelmatig tot diepe treurnis bracht. Maar toch hebben wij moedige leerkrachten ontmoet die dezelfde visie deelden en bereid waren zich in te zetten voor verandering in het schoolsysteem, vaak zelfs ten koste van henzelf.
Wij gaan verder en hebben het volgende op het programma staan:
Kwetsbare jongeren – Nicolette is bezig met een groep mensen om een aanpak te definiëren rond deze groeiende groep jongeren die hun weg niet meer weten te vinden in de huidige maatschappij. Zij schreef een recent blogverslagje over deze ontwikkelingen.
Gastcolleges – Ikzelf begin een serie avondcolleges met speciale genodigden voor alle jongeren en mensen die hun 2e en 3e jeugd beleven. Dit wordt met ruimte gefaciliteerd door Fontys in Eindhoven.
Madurodam locatie – wij zoeken een locatie waar wij een minimaatschappij kunnen bouwen volgens de sustainocratische principes. Het is tevens een rustpunt voor mensen die even de weg kwijt zijn in de huidige maatschappij. Wij noemen het “Madurodam” locatie omdat het een maatschappij in het klein is waar even de stress en regels van de omringde maatschappij niet gelden en men zich een kan voelen met zichzelf en de natuur door wederkerigheid van inzet en wat de natuur teruggeeft.
2013 “Our Common Future” in Hongarije.
Opzetten van de academie voor toegepast hoger bewustzijn
Kortom, plannen genoeg en zeker een uiting van onze eigen persoonlijke invulling aan “ondernemer van ons eigen leven”. En dat houdt natuurlijk nooit op als het eenmaal in je bloed zit.
Regelmatig ontstaat er een discussie als we praten over de manier van (samen) werken in de Stad van Morgen (Stichting STIR). Dan gaat het vooral over wanneer men nu een factuur mag sturen en wanneer iets “gratis” gebeurd? Het verschil zit ‘m in de manier waarop wij tegen ondernemen aankijken, de manier waarop vernieuwingen tot stand komen en wanneer iets een co-creatieproces is of een product-verkoopproces. Wanneer is er budget en wanneer niet?
Creatie:
Creatie is de essentie van ondernemen, of het nu industrieel is, dienstverlenend, maatschappelijk, kunstzinnig, ….. Het is tevens de voedende basis van het onderscheidende vermogen van een bedrijf, de duurzaamheid van het bestaansrecht. Dit geldt zowel voor de individu als zelfredzaam en zelfreflecterend persoon, als voor een instelling of zelfs de gehele maatschappij. Het creatieproces is derhalve een investering in jezelf en de toekomst. Wanneer ik het woord “investering” noem denken de meeste mensen meteen weer aan geld en niet zichzelf (talent). Maar met geld doe je in een creatieproces helemaal niets want dan heeft het alleen de waarde van een schuld. En een schuld ga je aan als je erop vertrouwt het terug te kunnen betalen. Dat conditioneert dan weer je creatieproces dat automatisch gericht moet zijn op geldverdienen terwijl de droom bijna altijd toch eerst iets anders voor ogen heeft.
Creatie komt voort uit het intense verlangen om iets nieuws, iets anders neer te zetten dan datgene dat al bestaat. Het is een sterke innerlijke drang, een passie, die zich als een vulkaan doet aanvoelen binnen de ondernemer. Om die droom, want creatie gaat eerst uit van een soort droom, een ideaal, een denkbeeldig iets dat alleen in de geest van de ondernemer bestaat en nog niet in het echt, te verwezenlijken moeten er veel dingen gedaan worden. Soms komt daar wat geld bij kijken om bepaalde benodigdheden te kopen of in te huren. Soms zijn er mensen die zich tegen betaling aanbieden om je te helpen je droom waar te maken. Dan moet je zelf keuzes maken en kijken of je budget hebt, die betaalde hulp echt nodig hebt of het alleen kunt. Of je maakt er een co-creatie van met mensen die dezelfde droom ook waar willen maken en verschillende talenten aan die van jou toevoegen. In principe is geld niet nodig. Daar krijg je de droom niet mee bewaarheid, alleen misschien wat instrumenten om er aan te werken . Wat men vooral nodig heeft in deze fase is de visie, het doorzettingsvermogen, geloof in jezelf, eigenwijsheid en de verbindende kracht om anderen mee te krijgen in de creatie.
Creatie is daarom de essentie van duurzame vooruitgang.
Het is ook de basis van een gezonde economie, niet andersom (ook zo’n misvatting). Er wordt echter in dit stadium helemaal geen geld mee verdiend, het kost meestal alleen geld en héél véél moeite. Voor degene die creëert gaat het niet om het geld maar om het creatieproces zelf en het beoogde eindresultaat dat vaak een menselijke waarde omvat dat niet in geld is uit te drukken. Dat zijn de échte ondernemers, in tegenstelling tot de algemene, foutieve opvatting dat ondernemers uitsluitend “geldverdieners” zijn. Die zijn er ook, de concurrerende productverkopers, maar die werken op basis van andere parameters (prijs, distributiekanalen, marketing, inkoop, voorraden, balans, enz) en waarden die al in prioducten zijn omgezet. Daar is niets mis mee maar heeft minder met waardecreatie te maken, wel met economie (ruilhandel van bestaande waarden en handel in tekorten). De ene ondernemer is dus de andere niet.
Creatie en Stichting STIR
Stad van Morgen is een stichting voor permanente waardecreatie. Wij stellen steeds de complexe maatschappij ter discussie vanuit onze visie voor duurzame menselijke vooruitgang, onze eigen stip op de horizon. De mens heeft de neiging om steeds van die stip af te willen wijken. Onze wispelturige natuur laat zich vooral aansturen door materieel heb en heerszucht om dan door crisissen en bijbehorende pijn weer tot bezieling en heroriëntatie te worden gedwongen. Dit geeft dus altijd weer aanleiding voor ondernemende mensen om te dromen dat het ook anders kan. Zij brengen dan stabiliteit door vernieuwing. Dat is ook een van de redenen dat in tijden van een gelddepressie of oorlog de meeste nieuwe uitvindingen zijn gedaan, niet in tijden van financiële hoogtij. (Zie ook mijn blogartikel in het Engels over Kondratieff versus Close). Dit proces levert uiteindelijk een maatschappelijke slingerlijn op die met vallen en opstaan vooruit gaat.
Stad van Morgen zit vooral aan de kant van het opstaan, vaak nog voordat we gevallen zijn.
Ja maar…..
Ik weet het! Er moet brood op de plank komen en al dat creëren vanuit een droom is mooi en aardig maar ik zal toch moeten overleven in deze maatschappij die alles vertaald heeft in geld. Natuurlijk snappen we dat. Maar het is niet de verantwoordelijkheid van de Stad van Morgen of de coöperaties die eruit ontstaan om het geldbelang te dienen. Wij creëren samen nieuwe waarden die nog niet bestaan en dus ook nog geen prijskaartje hebben. Dat uit het co-creatie proces verkoopbare waarden ontstaan is duidelijk alleen weten we vooraf nog niet wat. Dat is het doel ook niet. In de Stad van Morgen handelen we alsof het altijd een depressie is. Het haalt het beste uit de mens naar boven en in tijden dat er in de omgeving geen direct crisisgevoel heerst is er toch “markt” voor integrale vernieuwing. Wat we gezien hebben tot nu toe is:
Deelnemers kwamen zo in de aandacht dat ze een baan aangeboden hebben gekregen bij een van de institutionele partners,
Deelnemers kregen een belangrijke opdracht omdat zij op een duidelijke manier talent en integriteit zichtbaar maakten.
Nieuwe producten en diensten zijn ontstaan die verkoopbaar werden zonder nog concurrentie omdat ze zo vernieuwend zijn. Ze komen op de markt met een maatschappelijk verhaal dat eigenlijk geen marketing nodig heeft
Nieuwe professionele samenwerkingsverbanden ontstaan die weer nieuwe korte termijn co-creaties opleveren.
De co-creatie de medewerking krijgt van de overheid en bepaalde trajecten als productontwikkeling worden gezien waar subsidies aan worden geplakt zonder dat wij er een ellenlange aanvraag voor moeten voorbereiden of bedenken.
Investeerder raken geinteresseerd
De stip op de horizon leidt tot allerlei tussenstapjes waar wel weer allerlei geldbelangen uit komen rollen voor de deelnemers. Een co-creatie hoeft dus geen oneindig lange termijn ding te zijn maar kan ook allerlei korte termijn acties zijn
Deelname aan deze co-creatie je eigen verkoopverhaal versterkt als je ergens acquisitie gaat doen.
Co-creatie leidt dus onverminderd tot allerlei onvoorspelbare en voorspelbare kansen, ook materiele, mits het voortkomt uit loyaliteit, menselijkheid en betrouwbaarheid. Een wolf in schaapskleren valt van zelf door de mand. En zoals Prof. Paul de Blot ooit zei: “alles wat ik gepland heb is niets van terecht gekomen”. Zodra je bevooroordeelde verwachtingen gaat scheppen die voortkomen uit het materiele eigenbelang dan loop je de kans het hogere doel te verstoren en dan komen die onverwachte en verwachte vruchten niet voorbij. Laat het geluk je toevallen door open, onbevooroordeeld en zonder verwachtingen vooraf deel te nemen aan dit soort processen. De rest komt vanzelf. Zorg er zelf voor dat je je tijd goed verdeelt tussen co-creatie in het waarmaken van dromen, en het oogsten van wat je al in het verleden zelf gezaaid hebt. Van dat laatste leef je vandaag van het eerste leef je morgen.
Waarde creatie en handel zijn verschillende dingen
Co-creatie
Co-creatie is hetzelfde proces als creatie maar dan wordt het gedaan door de samenwerking van verschillende partijen die eenzelfde droom met elkaar delen. Het is wederom niet geld maar waarde-gedreven. De waarde is menselijk en wordt bepaald door de visie en passie die de deelnemers aan het co-creatieproces bindt. Ook co-creatie is geen geldmachine maar een investering van passie, daadkracht, kennis en energie. De wederkerigheid zit ‘m in het waarmaken van de visie en daar de eer voor krijgen, allereerst door zichzelf te prijzen, nog voordat anderen het eventueel doen. Denk aan de schilder Vincent van Gogh die een ondernemende creator was maar dat alleen voor zichzelf beleefde, zonder de huidige erkenning te hebben mogen ervaren. Dat in tegenstelling tot Rembrandt van Rijn die ondernemende creator was maar dit ook in zijn eigen tijd om wist te zetten in roem en eer door af en toe zijn creatiedrang ondergeschikt te maken aan zijn materiële belangen en bijbehorende concessies te doen. Van Gogh kon dat psychisch en emotioneel niet. Creatie is sterk “zijn” gedreven vanuit allerlei motivaties, meestal ethisch, functioneel en expressief.
Stichting STIR en co-creatie
De stichting heeft co-creatie tot een kunst verheven waar zelfs de grootste instellingen aan meedoen en het onderscheid vaak zelf ook nog niet helemaal begrijpen. Zo hebben wij het co-creatieproces, dat zich sturend op het hoogste maatschappelijke niveau afspeelt binnen een concreet gebied, zelfs een aparte naam gegeven: Sustainocratie. Dit in tegenstelling tot een “economische democratie” die aangestuurd wordt vanuit het consumeren van waarden en het handelen erin vanuit tekorten.
AiREAS is een concreet voorbeeld van een sustainocratisch proces in een gebied (nu nog Eindhoven). Het gaat bij AiREAS niet om geldverdienen maar om het samen creëren van een gezonde stad. Hoe doe je zoiets? Hoe draag je eraan bij? Wie is verantwoordelijk? Dat heeft niets met economie te maken maar met menselijkheid en duurzaamheid, maar ook met permanente creatie en co-creatie, gedrag en mentaliteit, ethiek en expressie. In een samenleving verandert er steeds wat, veroorzaakt door mensen of onze natuurlijke omgeving. Dat valt niet te plannen maar wel op te reageren en anticiperen door creatief gedrag. Als men dat samen doet met een belang van allemaal dan ontstaat er iets nieuws, een permanente drang tot verandering. Dit kun je niet budgetteren, niet plannen en niet inkopen. Co-creatie is op basis van vrijwillige commitment binnen de mogelijkheden die men heeft. Men doet mee omdat men het voor zichzelf belangrijk vindt en erin gelooft. Ook de te verwachten wederkerigheid bepaalt men daarin zelf.
Binnen de context van het model van de menselijke complexiteit (Zie de tekening eerder in dit schrijven en het boek Sustainocratie, de nieuwe democratie) is creatie en co-creatie vooral een uiting en ontwikkeling van het “zijn”, de “ik ben” – identiteit. De deelnemers aan het proces ondergaan een leerproces door vanuit zingeving te handelen. Dit leerproces, dat zich ook uit in de professionaliteit van de deelnemers, is voor de betrokkenen essentieel om zich aan de waarden van een veranderende werkelijkheid te binden en de eigen identiteit eraan te koppelen. Dit doet men niet alleen wegens de mogelijke erkenning die men erdoor krijgt vanuit de omgeving maar vooral vanuit de innerlijke vreugde van het bijdragen aan iets belangrijks voor zichzelf.
Uit dit proces kunnen natuurlijk nieuwe producten, diensten en zienswijzen ontstaan maar gegarandeerd is dat niet. Wel leren we allemaal en tegelijkertijd wordt de omgeving er beter van in vele opzichten. Dat ziet men ook om ons heen omdat het co-creatieproces ons nu eenmaal zichtbaar maakt in een omgeving die geheel anders functioneert. Wij roeren in die maatschappij en daaruit ontstaat de vernieuwing.
Living Lab
AiREAS in Eindhoven heeft daarom de status van een Living Lab, met de nadruk op de co-creatieve menselijkheid van “living”. Alle betrokken partijen komen zichzelf tegen in dat proces, krijgen een innerlijke drang om zichzelf te overstijgen boven het gangbare uit en in de creatie vernieuwing te introduceren die hun eigenheid als talent en ondernemer of organisatie verder onderstreept. Het raakt de ziel van de onderneming, of het nu de overheid is, een multinational, een kleine zelfstandige of een gezinslid op de hoek van de straat. We kunnen over het algemeen stellen dat een crisis (zoals aangegeven in het complexiteiten model) altijd zal bestaan al gevolg van het uitmelken van onze cashcows en het beveiligen van de belangen door groeiende bureaucratie. Een persoon, bedrijf of maatschappij die niet compenseert met een duidelijke waardecreatie ontwikkeling zal uiteindelijk de crisis ervaren als losstaand geheel in plaats van een oplosbaar incident binnen een groter geheel. In een bos vallen ook bomen om, maar het bos blijft bestaan. In een materialistische economie zonder evenredige ruimte voor waardecreatie valt één boom om en zal het hele bos omvallen. Dat zien we nu ook gebeuren overal.
Geld verdienen
Zodra een creatie zichtbaar is geworden voor de omgeving dan ontstaat er een erkenning of een (soms tijdelijke) afwijzing. De droom voor de ondernemer, of co-creërende groep, heeft zich gemanifesteerd in de werkelijkheid en die werkelijkheid moet ermee om leren gaan. Soms snapt de omgeving het nog niet en gaat er tijd overheen voordat men de waarde van de creatie weet te waarderen in bijvoorbeeld geld, zoals nu gebeurd met de schilderijen van Vicent van Gogh. Of de President van Amerika in 1897 over de telefoon “een prachtige uitvinding maar waar dient het voor?”. Vaak is het toch ook redelijk snel wereldveranderend, zoals is gebeurd met de i-serie producten van Apple of in vroegere decennia door Microsoft of Nintendo en vele anderen nog op product niveau. Nu praten we over integraal maatschappelijke transformaties die nog een tikje ingrijpender en complex zijn dan alleen het creerende succesvolle bedrijf.
Zodra een creatie gemeengoed is geworden dan wordt het materieel uitgemolken door de volgers die zelf niet het creatie talent hebben. Ook de mensen en organisaties die wél de creatie hebben waargemaakt kunnen hun materiële slaatje slaan uit hun werk door het te vermarkten. Dat is weer een kunst apart. Deze “marktleiders” hebben vaak de erkenning en zijn dan ook in materiële zin veel succesvoller dan de volgers (tussen 4 en 9 x winstgevender volgens enkele studies).
Stad van Morgen en geld verdienen
Stichting STIR laat dit geld-verdien-proces over aan de ondernemers en co-creërende partners. Het gaat ons om het creatie en co-creatieproces zelf, de ethische voeding van vooruitgang en een gezonde economie. Onze partners blijven eigenaar van hun eigen creaties en leerproces. Stad van Morgen schept alleen de omstandigheden om in de complexiteit van de huidige maatschappij en binnen de abstracte context van duurzame menselijke vooruitgang te experimenteren en het beste van elkaar te laten zien, zonder er facturen tegenover te stellen. Wij kopen geen producten maar benutten deelnemende talenten om tot integraal duurzame vernieuwing te komen op gebied van toegepaste innovatie. Het eigenbelang haalt de deelnemer er uiteindelijk zelf wel uit. Daarom ontstaat vaak een 1+1 > 2 in dit roerproces dat uiteindelijk leidt tot blijvende partnerrelaties, nieuwe economische impulsen, ook in de geldgedreven wereld door de meerwaarde die ontstaat en waar ook commerciële belangen aan kunnen worden ontleend.
Stichting STIR (Stad van Morgen) is eigenlijk een moderne vorm van integraal duurzame publieke R&D. De partners zelf financieren de processen vanut eigen vermogen. Het vermogen van STIR is de co-creerende verbinding. Behalve dat heeft de stichting geen eigen middelen.
Coöperaties
Specifieke complexe co-creatie processen die een concreet hoger doel nastreven, zoals AiREAS, worden daarom ondergebracht in een coöperatieve vereniging waarin bindende afspraken kunnen worden ondergebracht over eigendomsrechten en verdelingen. Deze komen voort uit de co-creaties die uiteindelijk al dan niet vermarkt kunnen worden. De coöperatie zelf speelt dan een essentiële rol maar ook elk van de leden die de co-creaties mogelijk maken.
Investeren in waardecreatie in Living Lab Eindhoven
Een van de problemen waar we dan tegenaan lopen is dat de meeste organisaties in een multidisciplinaire context, zoals een Sustainocratie, alleen een co-creatieproces willen ingaan als iemand er vooraf een budget tegenover stelt. Dan komen we in de wereld van subsidies en overheidsgelden terecht waardoor er een lastige discussie plaats vindt over eigendomsrecht, opdrachtgever/klant, wederkerigheid, aansprakelijkheden, als ook de sturende belangen van de overheid zelf. Door budgettering vooraf te eisen creëert men automatisch een hiërarchische verhouding van afhankelijkheden omdat men een materiële schuld aangaat. Het is dan nog maar de vraag of men tot echt iets nieuws komt want de verstrekker van de middelen stelt ook eisen vanuit een vooroordeel en economisch of risico belang vooraf. In Nederland is men vaak te risicomijdend om met risicokapitaal te durven werken. Daarnaast is risicokapitaal vooral bedoeld om geldbelangen aan te jagen. De voeding (zie tekening) die juist crisismijdend is en door de Stichting STIR (Stad van Morgen) wordt gevoed vanuit bewustzijn is juist die van ethiek en menselijkheid, de werkelijke waarden waar het om gaat.
Daarom werken we in de Stad van Morgen in eerste instantie zonder geld met uitzondering van wat vrijblijvend sponsorgeld voor de beperkte lopende kosten. In de coöperaties zoals AiREAS (EQoL, Stad-VERS, STIR, etc) werken we dan altijd met een nulbudget als uitgangspositie zodat er een transparante discussie komt over het doel of tussendoel dat we willen bereiken en wat we daar qua diversiteit aan middelen voor nodig hebben. Dan kan iedereen de belangen op tafel leggen, de middelen toekennen en beperkingen of zienswijzen kenbaar maken. Zo wordt altijd gezorgd naar een weg vooruit ook al is die via een slingerweg. Wat er verder uit de co-creatie coöperatie komt qua waarden is vooraf nog onduidelijk. Eenmaal gemanifesteerd in de werkelijkheid komen de belangen weer aan bod in de handel van de gecreerde en erkende waarden (economie).
Gemeenschapsgeld
Aan de andere kant rijst de vraag waar gemeenschapsgeld dan voor dient? Alleen voor infrastructurele en zorgstaat aangelegenheden in een economie? Alleen voor controle en bureaucratie? Of ook voor het faciliteren van complexe, onafhankelijke co-creatie? Zeker binnen een Sustainocratie geldt primair de duurzame menselijke vooruitgang in een regio. Is het dan ook niet logisch dat de gemeenschap zelf investeert in co-creatie door inzet van eigen middelen? Zijn die eigen middelen dan, behalve de aanwezige bevolking en haar diversiteit aan professionele initiatieven, ook het belastinggeld dat men inlegt? Het zijn boeiende vragen die ook co-creatief een antwoord verlangen.
In een Sustainocratie proberen we het co-creatieproces zuiver te houden door alle partners evenredig te laten investeren en daarna de eventuele producten en diensten die eruit voortvloeien te borgen in de coöperatie en via de leden. Maar de waarden die gecreëerd worden zijn veelal anders dan geld (zoals gezondheid, stabiliteit, veiligheid, enz). Geld wordt daarna weer door de verkoopkanalen verdiend en maatschappelijk belast. Niet alleen de producten en diensten die ontstaan hebben waarden maar het holistische eindresultaat en de aanpak zelf ook.
Door de gelijkwaardigheid aan de cocreatie tafel kan een ieder zijn of haar twijfels of vragen hierover kwijt en wordt gezamenlijk gezocht naar een geruststellende oplossing. Per slot van rekening willen we ons niet beperken door angst maar sterken door onderlinge oplossingsgerichtheid en vertrouwen.
Het vinden van transparant oplossingen samen vergt een uiting van verantwoordelijkheid en commitment van de partijen door middel van een lidmaatschap. Vaak is onduidelijk of het co-creatie belang of het uiteindelijke geldbelang de boventoon voert in de relaties. Dat blijkt gaandeweg. Ook is duidelijkheid hierin vaak strijdig met de gangbare regelgeving die co-creatie (nog) niet als maatschappelijke drijfveer erkent, uitsluitend de materiële kant van de relaties, via afhankelijkheden, risico’s en en aansprakelijkheden binnen een economie.
De grootste bijkomende uitdaging ten behoeve van holistische waardecreatie, naast het intense en vruchtbare maatschappelijk duurzaam co-creëren, is voor ons het proces om ruimte te scheppen door ook een gemeenschappelijk co-creatieproces te starten in de risicomijdende regelgeving en een verzuilde maatschappij van afhankelijkheden . Dit proces is nu al zichtbaar, ook bij de leden. Het gehele model is uiteindelijk een crisismijdend maatschappijmodel dat voor de hele menselijke wereld veel goeds kan brengen. En dat is ons heel veel waard.
In het roerproces van Stad van Morgen in de samenleving zijn er allerlei ontmoetingen die zich al dan niet tot een menselijk resultaatgericht proces ontpoppen. Soms gebeurt er helemaal niets en soms zijn er mooie rijke ontmoetingen die diep gevoeld en ervaren worden, waarbij je weet hier kan iets moois ontstaan, hier mag iets Zijn. Hier komen intenties, passie, liefde voor de mens, liefde voor het unieke van de mens samen.
Wanneer? Dat regelt het Universum….
Zo zijn er een aantal maanden geleden ontmoetingen geweest met Paul Rötschke, initiatiefnemer van de Stichting Michaelson. Een stichting voor jongeren die vastlopen in hun leven en even niet weten hoe hier mee om te gaan. Hij biedt samen met meerdere professionele mensen een thuisbasis voor jongeren om gehoord te worden en er te mogen zijn. Paul is in 2012 zijn eigen zoon Michael verloren door een keuze van Michael zelf om uit het leven te stappen.
Wij spraken over zelfredzaamheid, Ondernemer van je eigen Leven, ambachtelijk leren en werken, locaties waar jongeren een aantal dagen of weken weer op adem kunnen komen, zelf verantwoordelijkheid voor hun leven kunnen en mogen nemen. Vier weken geleden belde ik Paul. De volgende dag zaten we met vier mensen bij elkaar en is er een een energiebubbel voor een sustainocratisch proces ontstaan.
Wat gebeurd er nu in zo’n groep, waardoor ontstaat zo’n proces?
Hier komen mensen bij elkaar die bezig zijn hun diepste verlangens op bestaansniveau te willen neerzetten en dat aan te reiken aan anderen, mensen die leiderschap nemen. Leiderschap nemen over hun eigen leven, door crisissen zijn gegaan, maar nu in volle overgave leven en dat dienstbaar willen maken aan anderen. De kracht van spiritualiteit verstaan, de mentale kracht, emoties verstaan, wat het fysiek met je doet. Ze willen laten zien en laten ervaren dat ieder mens uniek is, dat je er mag zijn en een plek op aarde mag innemen. Je bent hier met een reden. Maar ze weten ook dat leiderschap bij je zelf begint, diep van binnen en dat je daar zelf verantwoordelijk voor bent, ja tegen het leven te zeggen en in actie te komen.
Op het diepste, meest existentiële niveau is deze roeping van ons allen voelbaar en zijn wij het die, vanuit ieders eigen unieke talent, dit zichtbaar en dienstbaar maken. Het Universum heeft deze energie samengebracht om het in resultaatgerichte projecten te verbinden naar een hoger doel:
Zelfredzaamheid – Ondernemer van je eigen Leven voor jongeren.
Een positieve mensvisie, bewustzijn en preventieve benadering liggen hier altijd aan ten grondslag. Als kind volg je de verlangens van je hart, maar gedurende de jaren moeten we leren luisteren naar anderen waardoor de innerlijke kracht van zekerheden verloren gaat. Die kracht is er nog steeds, die is er altijd, maar dient opnieuw gehoord en ervaren te worden om zich uiterlijk te kunnen manifesteren. Dat wordt hier geleefd en aangereikt.
Als initiatiefnemer van dit sustainocratische proces lopen er uitnodigingen aan diverse belangenpartijen om zich hiermee te verbinden, zoals Gemeente, GGD, Politie, Jongeren, Ouderverenigingen, etc. Trimbos Instituut (geestelijke gezondheidszorg) doet mee vanuit de wetenschappelijke kant. Wij nodigen dan ook graag bedrijfsleven, welzijnsinstanties, en alle andere organisaties, personen die zich betrokken voelen en verantwoordelijkheid willen nemen of faciliteren op welke manier dan ook in dit menselijk gedreven waarde creatieproces van harte uit mee te doen.
Wij gaan door….
Het project loopt in Eindhoven, maar uiteraard is een dergelijk proces overal op te starten. Voor nadere algemene informatie over het sustainocratische proces verwijs ik je naar de link.
Wil je meer informatie over dit project, je nader betrekken en/of een dergelijk proces elders opstarten? Neem dan even contact met mij op via de mail Nicolette.meeder@stadvanmorgen.com of 06-54282812.
Stad van Morgen is de nationale roepnaam van Stichting STIR die zich internationaal richt op het introduceren en uitbouwen van Sustainocatische processen ten behoeven van duurzame menselijke vooruitgang en het (hopelijk) voorkomen van een chaos die enorm vernietigend zal zijn voor de mens in de komende decennia.
Zo kunt u uw netwerk in het buitenland ook betrekken bij de maatschappelijke verduurzamingsprocessen waarvoor wij in Nederland het goede voorbeeld trachten te geven.
In de jaren 80 en 90 deden wiskundigen onderzoek naar harmonieuze verhoudingen zoals die door de mooie tonen van muziek worden weergegeven. Waarom vinden wij bepaalde tonen mooi en andere niet? Het blijkt dat al enige honderden jaren geleden mensen zoals Pythagoras en Galilei zich dit ook hadden afgevraagd. Zij zijn zich destijds al gaan verdiepen in de frequenties van de muziek en kwamen tot verrassende inzichten over wiskundige relaties tussen de tonen. Een mooie discussie vond plaats in 1996 die u hier kunt nalezen zoals verslag gedaan (in het Engels) door Ray Tomes.
Nog verrassender was dat dezelfde wiskundige relaties van muzieknoten terug te vinden zijn in economische (Kondratiev) en astronomische cyclussen. Oorlogen, rampen en andere zaken vonden plaats volgens punten binnen deze cycli die allemaal direct verband hielden met muzikale toonladders. Dat is natuurlijk wonderbaarlijk.
Onderzoekers zijn gaan kijken naar verschijnselen die volgens een bepaald ritme te verklaren zijn aan de hand van deze gegevens. Tot hun grote verrassing konden zaken zoals de onzichtbare positie van een nog onbekende ster of een wereldveranderende gebeurtenis herleid of zelfs voorspeld worden aan de hand van muzikale berekeningen. Het blijkt dat de hele samenhang van het universum, maar ook de manier waarop onze kleinste deeltjes zich verhouden met elkaar, overeenkomt met die “mooie” muzikale frequenties.
Harmonieuze relaties
Het is dus eigenlijk helemaal niet vreemd dat wij mensen bepaalde tonen als mooi ervaren en andere weer niet. Die tonen bepalen namelijk de natuurlijk harmonie in de relaties tussen elementen. Dit blijkt waarneembaar in de natuur en de cosmos. Als elementen zich aantrekken en afstoten volgens een muzikaal patroon dan heeft dat natuurlijk ook een evenredig effect op het gemoed van de mens. Het is algemeen bekend dat interactie met planten op basis van bepaalde geluid of lichtfrequenties een positie effect heeft op de ontwikkeling en groei ervan. Maar ook wij voelen ons vrolijk of geemotioneerd op basis van muziek. Iemand heeft zelfs een verband gelegd tussen muziek en de 7 chakras.
De uiterst bepalende trillingsfrequenties vormen dus de meetbare basis van het al dan niet ontstaan van harmonieuze relaties tussen verschillende elementen. Dan kan er ook een relatie gelegd worden met het ontstaan en de ontwikkeling van grotere of complexere elementen. Daarin zit een graad van “bewustzijn”. Een frequentie is namelijk een natuurlijk trillingsniveau dat zich uitsluitend verbindt met een bepaald ander trillingsniveau. Zo ontstaan er combinaties van elementen die meer of mindere stabiliteit vertonen door de verbindende frequenties. Dat kan op de kleinste schaal plaatsvinden en zich uitvergroten naar mate elementen groeien en van karakteristieken veranderen (een soort trilingen DNA). Zo zal water een ander “trillingen DNA” hebben dan zeezout of CO2, om maar wat te noemen.
Water is echter zo stabiel in haar harmonieuze verbindingen dat het misschien wel aan de basis heeft gestaan van het ontstaan van leven op Aarde.
Ontstaan van leven
Volgens bovenstaande uitleg van zich verbindende elementen op basis van trillingsfrequenties kun je stellen dat dit een mogelijke basis van bewustzijn vertegenwoordigt. Water (H2O) is bijvoorbeeld geen CO2. Toch zijn die moleculen van water op een stabiele en unieke manier met elkaar verbonden geraakt en gebleven. Water “weet” dus dat het water is anders zou het niet stabiel blijven en uit elkaar vallen. Dit “bewustzijn” wordt ingegeven door de unieke combinaties van muzikale tonen van de combinerende elementen. Muzikaal omdat het “mooi” genoeg is om de verbintenis van elementen te veroorzaken met stabiliteit en harmonie. Datzelfde geldt voor het bewustzijn van CO2 en al die andere elementen die gaandeweg zijn ontstaan in de permanente draaikolk van het universum.
Omdat alles trilt op een bepaalde frequentie, of het nu elementair is of complex, is er een verbintenis mogelijk op andere niveaus. De stabiliteit van die verbintenis wordt bepaald door de stabiliteit of onstabiliteit van de te verbinden elementen op basis van de relatie tussen hun toonhoogten. Bij het ontstaan van de Aarde en de daarop volgende miljoenen jaren werden de elementen veel en hardhandig door elkaar gehusseld door de vurige en ontstuimige situatie van de jonge planeet. Daarom kregen de elementen allerlei kansen om zich onderling te vinden en verbinden. Vuur en hitte accenteert nu eenmaal de trillingen waardoor verbintenissen eerder ontstaan dan in een afgekoelde omgeving. Een natuurlijk selectie vond plaats tussen stabiele en onstabiele vormen onder druk van hitte, bewegingen, inslagen van buitenaf, enz.
Gaandeweg begonnen elementen te ontstaan die een sterke eigen aantrekkingskracht hadden op concrete andere elementen waar zij een band mee hadden, voor groei bijvoorbeeld, net zoiets als een magneet. Zo zien we dat water zich samenvoegt met water als het door de zwartekracht naar beneden stroomt en uiteindelijk zich samen vormt in een rivier of zee. Door de grote varieteit aan frequentieniveaus ontstond er een natuurlijke aantrekkingskracht tussen complexe elementen die zich zo voort gingen bewegen op basis van de elementaire bewustwording vanuit zich aantrekkende en afstondende frequenties. Water had daarbij een essentiele rol omdat het een neutrale vorm had, bewegelijk was door zwartekracht en tevens drager kon zijn van andere elementen die erin konden drijven of oplossen.
Het leven is zo ontstaan als complexe samenhang tussen melodieuze geluidsfrequenties. Er zit dus echt muziek in leven.
Er was eerst geen doel van het leven behalve het reageren op onderlinge trillingen, zoals wij ook doen als wij in aanraking komen met bijvoorbeeld andere mensen. Sommige elementen ontwikkelden een soort zelfbewust doel om te groeien door zich op de frequenties te richten. Zo was er de aantrekkingskracht op andere elementen om natuurlijk te groeien totdat er een bepaalde groeilimiet was bereikt. Dan was de groei verder onhoudbaar maar ging wel door wegens de nooit stoppende muziekale aantrekkingskracht. Het te grote element ging over tot tweedeling. Hierdoor ontstonden nieuwe groeimogelijkheden in de juiste omgeving.
De bewegelijkheid van het prille leven bracht dit in experimenteel contact met allerlei andere elementen die het tot zich nam als voedsel of ermee een verbintenis aanging om per ongeluk tot nieuwe levensvorm te komen. Zo begon de evolutie van het leven op basis van muziek, verbinding, voedselinname, groei en deling. De complexiteit groeide evenredig naar mate de elementen en levende soorten dienden aan te passen aan nieuwe omstandigheden of zich per ongeluk gingen verbinden bij spontaan contact.
Een natuurlijk sellectie ontstond op basis van harmonieuze relaties die steeds weer uitgedaagd werden om de harmonie in stand te houden door zich aan te passen. De een deed dat beter dan de ander en zo groeiden de soorten in een rijke diversiteit van planten en dieren.
De basis bleef natuurlijk het eigenbelang waarbij concrete soorten een vorm van zelfbewustzijn ontwikkelden dat hen in staat stelde beter te concurreren. Men moest ten slotte overleven in een wereld waarin de sterkste, de snelste of de slimste verder kon bestaan en anderen uitstierven. Ondanks het harmonieuze samenspel van de elementen om tot complexe, levende wezens te komen van samenhangende elementen, ontstond een wrede strijd om te overleven. In die complexiteit ontstond uiteindelijk ook de mens.
De mens
De mens is een zelfbewust wezen dat lichamelijk en rationeel een soort evolutionaire perfectie heeft bereikt waardoor het een streepje voor heeft op haar natuurlijke concurrentie. Het zelfbewustzijn ontwikkelde zich sterker en sterker doordat de mens ook leerde omgaan met instrumenten. Ook leerde ze haar muzikale oorsprong omzetten in taal en communicatietechnieken die verder gaan dan de natuurlijk symfonie van trillingen van elke levensvorm. Zelfbewustzijn is echter nog steeds gebaseerd op de Darwinistische concurrentiestrijd met de omgeving om te kunnen overleven, paren en vermenigvuldigen. Agressie, hebzucht en eigenbelang zijn daarom zeer natuurlijke eigenschappen om zichzelf in stand te leren houden. Binnen in de eigenschappen van de mens zitten namelijk ook nog steeds de oeroude eigenschappen van het ontstaan van de Aarde, de mineralen, het water, de eerste eencelligen, de hele evolutie die aan ons is voorafgegaan, enz.
De innerlijke drang naar groei en procreatie heeft enorme effecten op het zelfbewustzijn van de mens. Wij vertonen territoriumgedrag, verdedigen ons eigenbelang met hand en tand en proberen te zorgen voor overvloed aan eten en drinken voor onszelf. We ontwikkelen ons als gemeenschapsdier met afgestemde onderlinge verhoudingen. In deze verschillen wij echt niet veel van andere diersoorten ware het niet dat onze complexiteit ons heeft gevrijwaard van natuurlijke concurrentie (op Aarde in ieder geval). De enige concurrentie die we nog hebben is de mens zelf die wij afrekenen op territorium en afkomst. Zij evenaart ons in bewustzijn en drang naar eigenbelang hetgeen historisch gezien de nodige confrontaties heeft opgeleverd. De ene mens zag de ander niet als soortgenoot met een aantrekkingskracht op trillingsniveau maar als concurrent met een “andere muzikaliteit”. Dat was al te herkennen in de diversiteit van taalontwikkelingen maar ook de vele culturele uitingen.
Weer die harmonische relaties
De mens oefent ook een aantrekking en afstotende kracht uit op elkaar. Wij zijn complexe materiele en immateriele systemen geworden op basis van muzikale noten. Die “muzikaliteit” stemmen wij op elkaar af vanuit de intensiteit van onze cellen. Zo ontstaan er gezinnen, maatschappijen, organisatievormen maar ook oorlogen, schermutselingen, ruzies enz. Dat dit alles in de grote lijnen te voorspellen blijkt volgens wiskundige patronen die het universum ook beheersen maakt het allemaal erg boeiend. Dat onze spiritualiteit gebaseerd is op mooie muziek is al een gewaarwording op zich. Het universum blijkt een groot muziekinstrument.
De gezondheid en psyche van de mens, maar ook van organisatievormen, kan in verband worden gebracht met muzikale frequenties. Daarop zijn bewust en onbewust allerlei medische en paramedische inzichten op gebaseerd. Ook ons voedsel is vooral bruikbaar als het energetisch is afgestemd op ons trillingenpatroon.
De moderne tijd van industrialisering, consumptie economien, de ontwikkeling van geld, en de trektocht naar steden heeft de mens afgezonderd van de natuurlijke omgeving en onderlinge samenwerking. We leven een steeds groter individueel bestaan, statisch opgesloten in een mensenwereld waar het contact met de dynamische wereld van de mens onderling en het universum grotendeels is buitengesloten. Dat dit een negatief effect heeft op de mens zelf blijkt uit dagelijkse statistieken over volksgezondheid, stress en psychische ongemakken. De essentie van vooruitgang in het creeren van nieuwe verbindingen zit ‘m juist in de dynamiek van het in aanraking komen met nieuwe bronnen van energie om te kunnen verbinden. Onze natuurlijke relatie met de omgeving is dan essentieel. Wij zijn gaandeweg de natuurlijk harmonie kwijt geraakt door onwetendheid en dat heeft consequenties voor de kwaliteit van ons leven en onze evolutie.
Er is een nieuw tijdperk in ontwikkeling waarin de mens die juist wél begrijpt. Dit wordt ook het tijdperk van de 5e dimensie van bewustwording genoemd. Het is een tijdperk waarin harmonieuze relaties met de medemens en onze natuurlijke omgeving wordt teruggevonden en verder ontwikkeld. We zijn dus uit muziek onstaan en brengen straks weer muziek terug in ons leven en duurzame vooruitgang.
********************
Dit artikel is gebaseerd op de inzichten van onderzoekers, de ervaringen binnen de Stad van Morgen over het ontstaan van verbindende relaties tussen mensen in onze sustainocratische processen en onze wens om bovenstaande verder te onderzoeken door in de maatschappij te blijven roeren en nieuwe verbintenissen aan te moedigen. In het Engels blog ik ook en uitgebreider soms over deze themas. Indien u belangstelling heeft danzijn hier een paar links:
In 1996 was mijn leven even een chaos. Tegelijk met mijn echtscheiding had ik besloten om bij mijn internationale werkgever weg te gaan. Ik wilde vooral geen ansichtkaartvader te worden voor mijn 2 jarige dochter. Ik moest verhuizen van een riante woning in de duurste wijk van Madrid naar een studentenflatje ergens in de buitengebieden. Mijn dikke expat salaris kon ik vergeten en mijn echtgenote ging met mijn dochter elders wonen. Er moesten diverse rechtszaken gevoerd worden om mijn leven als internationale executive en huwelijkspartner af te sluiten. Ik ging door een diep persoonlijk dal.
Mijn plan was om voor mijzelf te beginnen maar moest drie tot vier maanden overbruggen voordat ik dat kon doen. Eerst netjes afsluiten en dan pas nieuwe dingen starten. Die maanden lagen als een zwart emotioneel gat voor mij en het risico bestond dat ik zou wegkwijnen in zelfbeklag en zieligheid. Het werd voor mij belangrijk om iets vinden dat gedurende die tijd mijn zinnen zou helpen te verzetten.
Marathon Madrid
In de lokale krant was een trainingsschema verschenen voor de lokale Marathon die drie maanden later zou worden gelopen. Ik besloot mij in te schrijven om er als stip of de horizon naar toe te gaan leven en werken. Elke dag begon ik te trainen om de afstand van ruim 42 km te kunnen overbruggen. Dit hield mij bezig en zorgde ervoor dat ik met een graad van optimisme tegen het leven aan bleef kijken. Ik had iets om naar uit te kijken als prestatie waar ik ondertussen voor moest werken door concrete stappen te ondernemen.
Stip – stap was geboren als aanpak. Een duidelijke stip op de horizon en concrete stappen om die stip te bereiken.
De uiteindelijke marathon heb ik uiteindelijk met veel moeite uitgelopen. De heuvels van Madrid en de oplopende temperatuur bleken vooral de tweede helft van de route een dodelijke aanslag op het doorzettingsvermogen. Toch ging ik door in de wetenschap dat ik dit maar één keer zou doen en daarna misschien nooit weer. Als ongeveer 3200ste van de 6000 deelnemers kwam ik over de eindstreep in een belabberde tijd van 4 uur 22 minuten. Máár….Ik had mijn korte termijn doel bereikt en kon met een tevreden gevoel beginnen aan mijn nieuwe levenspad als ondernemer en een directe vaderrelatie blijven onderhouden met mijn dochter. Mijn oude leven was, voor zover mogelijk en wenselijk, afgesloten en een nieuwe balans was gevonden.
AiREAS 2011
Deze persoonlijke stip/stap strategie was mijn motto geworden voor de verschillende projecten waar ik mij sindsdien op heb geworpen als ondernemer. En zeker nu, als paradigma veranderaar via de stichting STIR ofwel de Stad van Morgen. Daaruit is zo ook AiREAS ontstaan na veel stippen en stappen.
Tijdens een zo’n AiREAS bijeenkomst om burgerparticipatie te bespreken was ook een lokale TV ondernemer aanwezig. Hij wist het nog eens mooi samen te vatten door bijna zingend stip – stap, stip – stap te institutionaliseren. Hij herinnerde mij aan mijn eigen stip-stap destijds in Madrid. De uitspraak ging een leven leiden binnen de groepen die we vormden. Zaken konden nog zo abstract en complex lijken uiteindelijk moesten ze terug gebracht kunnen worden tot stip- stap trajecten. Het werd mijn taak om te zorgen dat er allerlei stip-stap projectjes van waardecreatie ontstonden. Of ze ook daadwerkelijk de eindstreep behaalden moest vaak nog blijken maar het was altijd het proberen waard.
Er waren natuurlijk genoeg mensen en ondernemers die zich alleen aan een enkele stip met stap verbonden om vergelijkbare redenen als ik destijds, namelijk het stellen van een overbruggingsdoel waarna zij weer iets anders gingen doen. Als er echter nieuwe stippen in verschiet lagen dan had men vaak de smaak te pakken om weer eens mee te doen. Soms werd dan de lat zelfs hoger gelegd. Elke stap werd een uitdaging en elke bereikte stip een feestje.
De lijn van duurzame menselijke vooruitgang kon zo bezaaid raken met veel stip-stap projectjes. Het werd als een continue proces ervaren, ook al was het vaak met wisselende deelnemers. Door stippen duidelijk te definiëren, inclusief de wederkerigheid voor de deelnemers aan dat proces, werd het een af te ronden geheel. Elke nieuwe stip kon nieuwe deelnemers krijgen, soms afvallers van de vorige trajecten, of gevoed worden vanuit de bestaande teams. Zo ontstond er een dynamiek van vrije deelname en bijdrage met een geheel eigen filosofie :
Waarom kan ik zo genieten van een goede crisis? Dat komt omdat ik gemerkt heb dat het dingen in mij naar boven haalt die er anders in verstopt waren gebleven. In mijn diepste dalen heb ik de mooiste momenten van mijn leven beleefd. Tijdens zo’n crisis kom je diep in jezelf terecht en ontstaat er iets, een drang, een noodzaak om sterke emoties te begrijpen en te uiten. En die komen in de meest vreemde manieren naar buiten. Soms heb ik genoeg aan een keiharde schreeuw. Als ik er geen woorden voor vind voor wat ik voel dan uit ik het anders, met een schilderij bijvoorbeeld, een gedicht, een muziekstuk of een lange boswandeling.
Mijn leven heeft zich ontwikkeld van een platte, fijne, intense beleving in mijn jeugd, vergelijkbaar met de landschappen van Nederland, naar een berglandschap vol grote pieken en diepe dalen, te vergelijken met de Pyreneeën in Spanje. Mijn jeugd was vol avontuur dat ik als “normaal” beleefde, onbekommerd. Bewustzijn erover kwam pas later, net als dankbaarheid.
Mijn leven als volwassen beleefde ik anders. Het ging gepaard met een groeiend verantwoordelijkheid gevoel, eerst voor mijn eigen verzelfstandiging, daarna rondom mijn naasten en later mijn kinderen. Het werd een bijzondere leerweg in mijn bewustwording. Van dat laatste werd ik mij ook pas gaandeweg bewust, bewust van mijn bewustwording.
Na verloop van tijd beleefde ik de ene crisis na de ander. De ene keer was het een persoonlijke crisis, of een huwelijkscrisis, daarna weer een regionale crisis, of een crisis in het bedrijf waar ik werkte of een wereldcrisis. Sinds 1992 was het voor mij een hele reeks crisissen. Na verloop van tijd ga je er aan wennen en ga je al die pieken en dalen van binnen en buiten jezelf een plekje te geven. De eerste keer bleek het loslaatproces van een oude, vertrouwde piek erg moeilijk. Na de zoveelste keer ga je genieten van elk dal zelf, in de wetenschap dat er ook wel weer een piek op volgt. En daar geniet je dan ook weer van.
Tijdens een piek had ik geld en kon ik allerlei dingen doen, zoals verre reizen malen. In zo’n dal had ik niets, behalve mijzelf, en kon ik dichten, schrijven, muziek luisteren, naar de sterren kijken, natuur bewonderen, wandelen, fietsen of schilderen. Op de hellingen naar beneden of naar boven moest er steeds van alles geregeld worden, zoals problemen oplossen, uitdagingen bestuderen, dingen organiseren, verhuizen, noem maar op. Ik begon uit te kijken naar de rust van een volgend dal wegens de intense bezieling maar wist ook dat ik de drukte van die pieken nodig had om in mijzelf te blijven geloven. Het een vult het ander aan, het maakt je innerlijk rijk en nuanceert de werkelijkheid doordat niets blijvend is en verandering juist leidt tot inspiratie, passie en genot.
Een crisis is gewoon een loslaatproces, soms persoonlijk vaak omdat de omgeving in verwarring is gebracht en je daarop moet schakelen. Het geeft betekenis aan de wens of noodzaak tot verandering, een onverwachte wending in een route, een kruispunt of een helling. Het doorbreekt een routine en dwingt tot reflectie, beleven, loslaten, vastpakken, ontdekken, uitproberen, doorzetten, geloven, weten, bestuderen…..
Op zo’n moment van mijn innerlijke reis naar betekenis schreef ik bijvoorbeeld deze reflectie, ergens in 1998……. in Spanje…..in het Spaans natuurlijk ….
Soy una gota de agua salada
Movida por el mar de la vida
Evaporada por el calor pasional
Por el viento llevado a mi destino
Recuerdos alados mojados a mi paso
Hasta que caigo en una lluvia de lágrimas
Al mar revuelto añorando y esperando
Hasta que la pasión me eleve otra-vez
Vertaald:
Ik ben een druppel van zout water
Bewogen door de zee van het leven
Verdampt door de warmte van de passie
Op de wind gedragen naar mijn bestemming
Gevleugelde herinneringen bevochtigen op mijn weg
Totdat ik val in een regen van tranen
In de bewogen zee verlangend en wachtend
Tot de passie mij weer omhoog voert
Heerlijk zo’n crisis af en toe… het maakt mij BEWUST